I SA/Wa 684/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka- Płaczkowska Asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant Ewelina Ryszka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2006 r. sprawy ze skarg Zarządu Dróg Miejskich w W. i Miasta W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie zajęcia nieruchomości pod budowę drogi 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżących Zarządu Dróg Miejskich w W. i Miasta W. kwoty po 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania B. K. i A. P. od decyzji Prezydenta W. Nr [...] z dnia [...] września 2005 r., orzekającej o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości położonej w W. przy ulicy [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] w obrębie [...] o pow. [...] m2 uregulowanej w księdze wieczystej KW Nr [...], uchylił w całości decyzję Prezydenta W. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: Po przeprowadzeniu postępowania wywłaszczeniowego, decyzją z dnia [...] marca 2005 r. nr [...] Prezydent W. orzekł o wywłaszczeniu nieruchomości stanowiącej własności B. K. i A. P., położonej w W. przy ulicy [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] w obrębie [...] o pow. [...] m2 uregulowanej w księdze wieczystej KW Nr [...], jako przeznaczonej pod realizację celu publicznego – [...] i ustalił odszkodowanie z tego tytułu w kwocie [...] zł. Po rozpoznaniu wniosku Zarządu Dróg Miejskich w W. z dnia 12 sierpnia 2005 r., Prezydent W. działając w trybie art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.; dalej powoływana jako ugn) decyzją z dnia [...] września 2005 r. zezwolił Zarządowi Dróg Miejskich w W. na zajęcie nieruchomości. Organ stwierdził, iż niezwłoczne zajęcie nieruchomości pozwoli na uniknięcie znacznych strat społecznych i finansowych. Po rozpatrzeniu odwołania B. K. i A. P., Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2006r. nr [...] uchylił w całości decyzję Prezydenta W. z dnia [...] września 2005 r. i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Wojewoda stwierdził, że decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. uchylił decyzję o wywłaszczeniu przedmiotowej nieruchomości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, ponieważ decyzją z dnia [...] października 2005 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2003 r. zmieniającej w trybie art. 155 Kpa decyzję z dnia [...] kwietnia 1998 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu na realizację [...]. W konkluzji Wojewoda stwierdził, że skoro w aktualnym stanie prawnym przestały istnieć podstawy do niezwłocznego zajęcia przedmiotowej nieruchomości i wydania decyzji w trybie art. 122 ust. 1 ugn, dlatego też należało przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skarg Miasta W. oraz Zarządu Dróg Miejskich do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarząd Dróg Miejskich w skardze zarzucił kwestionowanej decyzji naruszenie art. 138 § 2, art. 7, art. 136, art. 140 w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, jak również naruszenia art. 2, art. 7 i 32 Konstytucji. Natomiast Miasto W. wskazało na naruszenie art. 7 i 77 Kpa. Zdaniem stron skarżących jedyną przyczyną uchylenia decyzji uznano stwierdzenie nieważności powołanej decyzji o zmianie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jednak Wojewoda nie wziął pod uwagę że decyzja SKO w W. została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przez Zarząd Dróg Miejskich. Ponadto w dniu 24 lutego 2006 r. Zarząd Dróg Miejskich złożył do SKO w W. wniosek o wstrzymanie wykonania powołanej decyzji. Organ odwoławczy nie podjął żadnych kroków celem wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich o oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skargi są o tyle uzasadnione, że skutkują uchyleniem zaskarżonej decyzji. Wprawdzie szczegółowe zarzuty skargi są chybione, to jednak w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Podstawą materialnoprawną sprawy administracyjnej w ramach, której została wydana zaskarżona decyzja był art. 122 ust. 1 ugn. Zgodnie z tym przepisem w przypadkach określonych w art. 108 Kpa starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może, w drodze decyzji, udzielić podmiotowi, który będzie realizował cel publiczny, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości, jeżeli zwłoka w jej zajęciu uniemożliwiałaby realizację celu publicznego, na który nieruchomość została wywłaszczona. Decyzji tej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Celem tej regulacji jest w pewnych wyjątkowych sytuacjach umożliwienie podmiotowi realizującemu cel wywłaszczenia zajęcie nieruchomości, pomimo iż decyzja o wywłaszczeniu nie uzyskała jeszcze przymiotu ostateczności. Postępowanie w trybie art. 122 ust. 1 ugn może być prowadzone jednak wyłącznie po wydaniu decyzji o wywłaszczeniu. Tak więc skoro w dniu [...] lutego 2006 r. Wojewoda [...] uchylił decyzję o wywłaszczeniu przedmiotowej nieruchomości z dnia [...] marca 2005 r., to tym samym odpadła podstawa prawna do stosowania art. 122 ust. 1 ugn w przedmiotowej sprawie. Stwierdzić należy, że pozostawienie w mocy decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości, w sytuacji braku w obrocie prawnym decyzji wywłaszczeniowej stanowiłoby nieuprawnioną ingerencję publicznoprawną w prawo własności. Skoro wiec w przedmiotowej sprawie od dnia [...] lutego 2006 r. odpadła materialnoprawna przesłanka uprawniająca do zajęcia wywłaszczanej nieruchomości, to tym samym nie było jakichkolwiek podstaw do wydania w trybie art. 138 § 2 Kpa decyzji o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, ponieważ nie istniała jakakolwiek potrzeba prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Obowiązkiem organu drugiej instancji w tym przypadku było wydanie decyzji refarmatoryjnej o umorzeniu postępowania w przedmiocie niezwłocznego zajęcia nieruchomości. W tych okolicznościach sprawy zaskarżona decyzja narusza art. 122 ust. 1 ugn oraz art. 138 § 2 Kpa. Dlatego nie można podzielić zarzutów skargi, iż w tym przypadku organ powinien zawiesić postępowanie, czy tez przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające. Mając na względzie powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" oraz na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 02002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.