I SA/Wa 690/05
PostanowienieWSA w Warszawie2006-02-03
Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Daniela Kozłowska, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej o zawieszeniu postępowania odwoławczego jest dopuszczalna, jeśli strona nie skorzystała z przysługującego jej środka w postaci wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy?Ratio decidendi
Skarga wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej o zawieszeniu postępowania odwoławczego podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, ponieważ strona nie wyczerpała przysługujących jej środków zaskarżenia. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa, jako organ zrównany z centralnym organem administracji państwowej, wydaje postanowienia, od których zamiast zażalenia przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nieskorzystanie z tego środka przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego oznacza brak wyczerpania toku instancji, co jest warunkiem dopuszczalności skargi na podstawie art. 52 § 1 i 2 PPSA.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. S.A. na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej o zawieszeniu postępowania odwoławczego w przedmiocie komunalizacji nieruchomości. Wojewoda stwierdził nabycie prawa własności nieruchomości przez Gminę S. P. S.A. wniosła odwołanie, a Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa zawiesiła postępowanie odwoławcze do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny kwestii zgodności przepisów dotyczących komunalizacji z Konstytucją RP. P. S.A. wniosła skargę do WSA na postanowienie o zawieszeniu, kwestionując zasadność zawieszenia i argumentując, że nieruchomość pozostawała w jej zarządzie, co wyklucza komunalizację.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie WSA Daniela Kozłowska asesor WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant referendarz Aneta Wirkowska sądowy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2006 r. sprawy ze skargi P. Spółki Akcyjnej w W. na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenie postępowania odwoławczego postanawia odrzucić skargę
Decyzją z [...] sierpnia 2004 roku Wojewoda [...] na podstawie art. 18 ust 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 roku - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i o pracownikach samorządowych (DZ.U. z 1990 roku nr 32 poz. 19 z późń. zm.) w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 tej ustawy stwierdził nabycie z mocy prawa przez Gminę S. nieodpłatnie prawa własności nieruchomości położonej w jednostce ewidencyjnej [...], obręb [...] oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki nr [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha objętej księgą wieczystą nr [...], prowadzoną przez Sąd Rejonowy w M., zgodnie ze sporządzonym spisem, opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nieruchomości nr [...], stanowiącej integralna część niniejszej decyzji. W uzasadnieniu decyzji wojewoda podał, że nieruchomość będąca przedmiotem komunalizacji objęta jest księgą wieczystą nr [...], prowadzoną przez Sąd Rejonowy w M. W dziale drugim tej księgi jako właściciel działek nr [...] i [...] ujawniony jest Skarb Państwa. Ustalono również. że przed Wojewodą [...] z wniosku P. S.A. Centrala - Zakład [...] w K. w stosunku do nieruchomości będącej przedmiotem komunalizacji, toczyło się postępowanie administracyjne prowadzone w trybie art. 34 ustawy z 8 września 2000 roku o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. nr 80 poz. 720). Wojewoda decyzją z [...] sierpnia 2004 roku odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 27 października 2000 roku na rzecz P. prawa użytkowania wieczystego gruntu oraz własności budynku znajdującego się na gruncie w trybie powołanego wyżej przepisu.
Od decyzji Wojewody [...] z [...] sierpnia 2004 roku odwołanie do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej w W. złożyły P. S.A. z siedzibą w W.
Postanowieniem z [...] grudnia 2004 roku Krajowa Komisja Odwoławcza w W. na podst. art. 18 ust. 2 ustawy z 10 maja 1990 roku - Przepisy
1
wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32 poz. 191 z późń. zm.)oraz art. 97§1 pkt 4 ustawy z 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku nr 98 poz. 1071 z późń. zm.) zawiesiła postępowanie odwoławcze do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny sprawy zgodności z Konstytucją RP art. 1 pkt 19 ustawy z dnia 28 marca 2003 roku o zmianie ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" oraz o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 80 poz. 720) bądź art. 34 a ustawy z dnia 8 września 2000 roku o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. nr 84 poz. 948 z późń. zm.) w zakresie w jakim przepisy te dotyczą komunalizacji, która już nastąpiła z mocy samego prawa na podstawie przepisów art. 5 ust. 1 i2 oraz art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 roku -Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Z 1990 roku nr 32 poz. 191 z późń. zm. ). W uzasadnieniu postanowienia z [...] grudnia 2004 roku Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa podała, że nie można zgodzić się z odwołującymi się P. SA, że przysługuje im zarząd w stosunku do nieruchomości będącej przedmiotem komunalizacji. Z całą pewnością takich wątpliwości nie można mieć po wejściu w życie najpierw art. 34, a następnie 34a ustawy z 8 września 2000 roku o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" oraz o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 84 , poz. 948 z późń. zm.). Z tych przepisów wynika bowiem obowiązek legitymowania się przez P. dokumentem o przekazaniu jej nieruchomości w formie przewidzianej prawem. W przeciwnym razie nie ma podstaw do zastosowania w sprawie art. 11 ust. 1 pkt 2 ustawy z 10 maja 1990 roku Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, ponieważ użyty w tym przepisie zwrot "należą do" odnosi się do tytułu prawnego, a nie do stanu faktycznego jakim jest posiadanie. Przy rozpoznawaniu podobnych do niniejszej spraw Krajowa Komisja uwłaszczeniowa dowiedziała się o tym, że Rada Miejska w L. zwróciła się do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o stwierdzenie niezgodności art. 1 pkt 19 i art. 5 ustawy z 28 marca 2003 roku o zmianie ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "
Polskie Koleje Państwowe" oraz o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami z przepisami art. 2, art. 21, art. 64 ust. 2 art. 165 ust. 1 oraz art. 167 ust. 1 i 2 Konstytucji RP .Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy jest uzależnione od orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, w związku z powyższym Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa uznała za zasadne zawieszenie postępowania odwoławczego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa .
Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły "P." SA w W. wnosząc o jego uchylenie. W skardze podniesiono, że zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego, co do zgodności aktu ustawodawczego z konstytucją nie stanowi zagadnienia wstępnego uzasadniającego automatycznie zawieszenia postępowania w innej sprawie niż w tej, w związku z zawisłością której to pytanie prawne zostało skierowane. Wskazał również, że dla skutecznego przepływu mienia na właściwą gminę w trybie art. 5 ust. 1 ustawy komunalizacyjnej z dnia 10 maja 1990 roku wymagane jest m.in., aby nie wystąpiły w sprawie przesłanki negatywne, a zatem aby żaden z podmiotów nie posiadał do nieruchomości poddanej komunalizacji tytułu prawnego na podstawie przepisów wydanych na dzień 27 maja 1990 roku. Ta zasada stanowi zatem ograniczenie w wyposażaniu gminy w mienie ogólnonarodowe. Skoro nieruchomość pozostawała w zarządzie przedsiębiorstwa państwowego "P.", zdaniem skarżącego występowała negatywna przesłanka wykluczająca komunalizację .
W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o jej oddalenie i podtrzymała argumentację podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył , co następuje :
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. nr 153 , poz. 1270 z późń. zm. - zwana dalej ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną .
W przedmiotowej sprawie Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wydając zaskarżone postanowienie mylnie pouczyła, że strony mogą wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zgodnie zaś z art. 101 §3
kpa na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania służy stronie zażalenie. Przy czym, gdy postanowienie w pierwszej instancji wydaje centralny organ administracji państwowej zażalenie nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści postanowienia może zwrócić się do tego organu o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 §3 kpa w związku z art. 144 kpa). Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa z racji usytuowania jest zrównana z centralnym organem administracji państwowej i stosuje się do niej przepisy odnoszące się do orzekania przez ministra (por. art. 5 § 2 pkt 4 kpa). Oznacza to, że od decyzji i postanowień wydanych w pierwszej instancji przez Komisję zamiast odwołania i zażalenia służy prawo złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, że postanowienie o zawieszeniu postępowania odwoławczego należy traktować jako wydane przez organ pierwszej instancji i dlatego przysługuje od niego zażalenie do organu wyższego stopnia. (tak m.in. LEX 55751, sygn. akt SA /Lu 235/92 - OSP 1994/3/42).
W myśl wymagań art. 52 § 1 i 2 ustawy ppsa skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W tym wypadku stronie przysługiwało prawo złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Jest natomiast bezsporne, ze strona nie skorzystała z przysługującego jej środka na podstawie art. 127 §3 w związku z art. 144 i 101 §3 kpa .
Wobec powyższego, wniesienie skargi bez wyczerpania toku instancji nie spełnia wymogów z art. 52 ustawy ppsa , a tym samym na podstawie art. 58 §1 pkt 6 tej ustawy skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło