I SA/Wa 694/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-06-11
Skład orzekający: Referendarz sądowy Lucyna Picho
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi, mimo posiadania nieruchomości i dochodów, ale jednocześnie spłacając znaczące zadłużenie w postępowaniu egzekucyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Nawet przy posiadaniu nieruchomości i dochodów, jeśli znaczna część tych środków jest przeznaczana na spłatę zadłużenia w postępowaniu egzekucyjnym, a pozostałe środki są niewystarczające na pokrycie wszystkich kosztów postępowania sądowego, można przyznać zwolnienie od wpisu, odmawiając jednocześnie zwolnienia od innych kosztów, które mogą być opłacone samodzielnie.Stan faktyczny
Skarżący A. Ż. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych od skargi na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej. Skarżący wykazał, że posiada dochody z działalności i pracy żony, a także nieruchomości, jednakże znaczna część dochodów jest przeznaczana na spłatę zadłużenia w postępowaniu egzekucyjnym. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, analizując sytuację materialną skarżącego.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano A. Ż. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi. 2. W pozostałym zakresie odmówiono A. Ż. przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Ż. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Ż. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za prowadzenie bez zezwolenia placówki postanawia: 1. przyznać A. Ż. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi, 2. w pozostałym zakresie odmówić A. Ż. przyznania prawa pomocy.
W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] i wezwaniem do uiszczenia wpisu w wysokości [...] zł, skarżący A. Ż. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wyjaśnił, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i córką. Na budżet rodziny składa się dochód uzyskiwany przez skarżącego z działalności w wysokości [...] zł oraz dochód z pracy jego żony w kwocie [...] zł. Wnioskodawca ujawnił, iż posiada majątek w postaci [...] nieruchomości w W. przy ul. [...], oraz lokal mieszkalny w W. o powierzchni [...] m2.
Uzasadniając wniosek A. Ż. oświadczył, że jest sądownie ustanowionym zarządcą nieruchomości w W. przy ul. [...], gdzie jest prowadzony całodobowy dom opieki. Z tytułu prowadzenia tej działalności jak również z tytułu powierzonego przez Sąd zarządu nie pobiera żadnego wynagrodzenia. Dom opieki nie otrzymuje żadnej dotacji z budżetu państwa. Wnioskodawca oświadczył, że wszelkie uzyskiwane środki przeznacza na spłatę zobowiązań wobec ZUS za lata 2003 – 2006 na rzecz postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez komornika skarbowego w S.
Ponadto w związku z wezwaniem referendarza sądowego skarżący nadesłał dodatkowe dokumenty określające jego sytuację majątkową:
- zaświadczenie z dnia [...] maja 2010 r. wydane przez Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie z którego wynika, że K. Ż. uzyskuje z tytułu zatrudnienia w Centrum wynagrodzenie netto za rok 2009 w wysokości [...] zł;
- wykaz stanu zaległości A. Ż. na dzień 26 maja 2010 r. w prowadzonych przez Urząd Skarbowy postępowaniach egzekucyjnych;
- kopię deklaracji podatkowej A. Ż. PIT – 36 za 2009 r., z której wynika, że w roku podatkowym 2009 uzyskał dochód w wysokości [...] zł,
- kopię deklaracji podatkowej K. Ż. PIT – 37 za 2009 r., z której wynika, że w roku podatkowym 2009 uzyskała ona dochód w wysokości [...] zł.
Rozpoznając wniosek na wstępie należy zaznaczyć, że stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym.
Podkreślenia wymaga również to, że prawo pomocy z założenia skierowane jest do osób znajdujących się w wyjątkowo trudnych warunkach materialnych i ma pomóc w rozpoznaniu skargi lub (i) uzyskaniu wsparcia w postaci profesjonalnego pełnomocnika.
Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy uznać należało, że przedstawiona przez wnioskodawcę sytuacja majątkowa nie daje podstaw do uwzględnienia jego wniosku w pełnym zakresie.
Wprawdzie miesięczny budżet skarżącego to kwota około [...] zł, jednakże mając na uwadze to, że z kwoty tej zmuszony jest on przekazywać [...] zł na spłatę zadłużenia w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym, do dyspozycji pozostaje mu około [...] zł. Uwzględniając zatem konieczność poniesienia niezbędnych wydatków na utrzymanie trzyosobowej rodziny referendarz sądowy rozpoznający wniosek uznał, że opłacenie w całości kosztów postępowania sądowego (w tym wpisu od skargi) mogłoby spowodować uszczerbek konieczny dla utrzymania A. Ż. Z drugiej jednak strony skarżący, mimo ciążących na nim zobowiązań finansowych nie pozostaje bez środków do życia, ma również zapewnione potrzeby bytowe dlatego referendarz sądowy uznał, że A. Ż. jest w stanie samodzielnie opłacić pozostałe (poza wpisem) koszty postępowania sądowego w szczególności z tego względu, że nie są one w całości w tej chwili wymagalne, ponadto ich wysokość jest zasadniczo niższa od wpisu sądowego (np. opłata kancelaryjna (m. in. opłata za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku -100 zł), wydatki (np. kosztów dojazdu do Sądu).
Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło