I SA/Wa 707/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-06-02
Skład orzekający: Lucyna Picho
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, ale nie wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów, kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, może być przyznane jedynie osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Osoba, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może kwalifikować się do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym np. ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
M. W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w związku ze skargą na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Wnioskodawczyni wykazała dochody z emerytury i zasiłków, a także posiadanie mieszkania. W ocenie referendarza sądowego, wykazane dochody i majątek nie uzasadniają przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, jednakże uzasadniają przyznanie go w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano M. W. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. 2. W pozostałym zakresie odmówiono M. W. przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. O., J. O., M. W. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej postanawia: 1. przyznać M. W. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...]. 2. w pozostałym zakresie odmówić M. W. przyznania prawa pomocy.
W następstwie wniesionej skargi M. W. skierowała do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawczyni wyjaśniła, że pozostaje w gospodarstwie domowym z [...] i [...]. Źródłem utrzymania rodziny jest emerytura [...] w wysokości [...] zł, wraz z zasiłkiem [...] w wysokości [...] zł, zasiłek pielęgnacyjny [...] w wysokości [...] zł, oraz dochód [...] z tytułu wykonywanych prac [...] w wysokości [...] zł. Wnioskodawczyni ujawniła również, że posiada majątek w postaci mieszkania o powierzchni [...] m2. Uzasadniając wniosek wskazała, że z uzyskiwanego dochodu rodzina nie jest w stanie opłacić kosztów i adwokata
Rozpoznając wniosek na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej jako p.p.s.a. może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub w zakresie częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 powołanej ustawy).
Odnosząc powyższe do opisanej przez skarżącą sytuacji majątkowej należało uznać, że nie daje ona podstaw do całkowitego uwzględnienia złożonego przez nią wniosku. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że prawo pomocy ma z założenia gwarantować pomoc finansową ze strony Państwa dla osób, które pozostają w szczególnie trudnej sytuacji majątkowej. Analiza złożonego oświadczenia majątkowego wskazuje na to, że wnioskodawczyni ma zabezpieczone potrzeby bytowe, ponadto dysponuje dochodem miesięcznym w wysokości [...] zł. W ocenie referendarza sądowego nawet przy uwzględnieniu wykazanych wydatków związanych z codziennym utrzymaniem (i faktem pozostawania bez [...]) nie można uznać, że skarżąca pozostaje w tak trudnej sytuacji, iż kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zarówno zwolnienie od kosztów sądowych, jak i w zakresie obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Nie można zatem przyjąć, że M. W. z ujawnionych dochodów nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych tym bardziej, że na obecnym etapie ograniczają się one do uiszczenia przez nią wpisu od skargi, którego wysokość wynosi 200 zł (jest to najwyższa spośród wszystkich opłat sądowych). Natomiast wysokość innych kosztów sądowych, np. opłat kancelaryjnych, czy wydatków nie jest obecnie znana, ponieważ zależna będzie od przebiegu sprawy, jednak nie będzie wyższa niż kwota wpisu. Podkreślenia wymaga również to, że opłacenie kosztów sądowych jest rozłożone w czasie, aż do zakończenia postępowania sądowego.
Powyższe uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Natomiast uzasadnione jest przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. W ocenie referendarza sądowego przy wykazanych dochodach łączne opłacenie kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika i kosztów sądowych mógłby spowodować uszczerbek w utrzymaniu wnioskującej. Powyższe uzasadnia uwzględnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło