I SA/Wa 708/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A.L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wnioskiem z dnia [...] maja 2015 r. skarżąca A.L. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Po rozpoznaniu powyższego wniosku, referendarz sądowy postanowieniem z dnia 8 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 708/15, odmówił przyznania prawa pomocy. Pismem z dnia [...] czerwca 2015 r. A.L. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw od ww. postanowienia referendarza sądowego z dnia 8 czerwca 2015 r., wobec czego utraciło ono moc, a sprawa z wniosku o przyznanie prawa pomocy podlega rozpoznaniu na nowo. W uzasadnieniu sprzeciwu wnioskodawczyni wskazała, że nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych, a każda dodatkowa opłata jest dla niej wielkim obciążeniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "Ppsa"), wniesienie sprzeciwu na postanowienie referendarza sądowego skutkuje tym, iż traci ono moc, a wniosek strony podlega rozpoznaniu na nowo. Stosownie do treści art. 243 § 1 Ppsa prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 Ppsa prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 Ppsa). W myśl natomiast art. 239 pkt 1 lit a) Ppsa nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Do tej kategorii spraw należy również sprawa skarżącej A.L., ponieważ w niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2015 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2014 r. zobowiązującą skarżącą do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w formie funduszu alimentacyjnego wypłaconego na podstawie decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...], w okresie od [...] listopada 2013 r. do [...] lutego 2014 r. w wysokości [...] zł miesięcznie, tj. łącznie kwoty [...] zł. Należy podkreślić, że to zwolnienie od kosztów sądowych ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi). Ponadto, zwolnienie to obejmuje postępowania sądowe zarówno przed sądem pierwszej instancji - wojewódzkim sądem administracyjnym, jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. W konkluzji należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżąca zwolniona jest od wszelkich kosztów sądowych w całym postępowaniu sądowym z mocy ustawy, bez konieczności składania odrębnego wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Z tych względów, wobec braku podstaw prawnych do zwolnienia skarżącej od kosztów sądowych, wniosek o przyznanie prawa pomocy należało oddalić. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 w związku z art. 239 pkt 1 lit. a) Ppsa, postanowił jak w sentencji.