I SA/Wa 710/23

WyrokWSA w Warszawie2024-04-12

Skład orzekający: Przemysław Żmich, Marta Kołtun-Kulik, Kamil Kowalewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie zamieszkującej w Polsce, której dziecko przebywa z nią, a ojciec dziecka jest zatrudniony we Francji, przysługuje świadczenie wychowawcze w Polsce w formie dodatku dyferencyjnego, jeśli świadczenia rodzinne we Francji są wyższe niż w Polsce?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzje organów obu instancji były prawidłowe. Zgodnie z przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (rozporządzenia UE nr 883/2004 i 987/2009), w sytuacji gdy ojciec dziecka jest zatrudniony we Francji, a matka nieaktywna zawodowo w Polsce, Francja jest krajem właściwym do wypłaty świadczeń rodzinnych na zasadzie pierwszeństwa. Ponieważ świadczenia francuskie są wyższe niż polskie, dodatek dyferencyjny w Polsce nie przysługuje.
Stan faktyczny
Skarżąca ubiegała się o świadczenie wychowawcze w formie dodatku dyferencyjnego na dziecko. Ojciec dziecka był zatrudniony we Francji, a matka nieaktywna zawodowo w Polsce. Organy administracji uznały, że Francja jest krajem właściwym do wypłaty świadczeń na zasadzie pierwszeństwa, a ponieważ świadczenia francuskie są wyższe niż polskie, dodatek dyferencyjny nie przysługuje. Skarżąca zarzuciła błędne ustalenia faktyczne dotyczące miejsca zamieszkania dziecka i zastosowania przepisów o koordynacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Żmich, sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.), asesor WSA Kamil Kowalewski, Protokolant referent Anna Kaczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi D. G. na decyzję Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 9 lutego 2023 r. nr DSZ-V.4321.2.670.2022.BS w przedmiocie prawa do świadczenia wychowawczego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z 9 lutego 2023 r. nr DSZ-V.4321.2.670.2022.BS Minister Rodziny i Polityki Społecznej (dalej: "Minister", "organ odwoławczy") - po rozpatrzeniu odwołania [...] (dalej: "wnioskodawczyni’) - utrzymał w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego (dalej: "Wojewoda", "organ I instancji") z 29 czerwca 2022 r., nr WP-XV.9950.14.011730.2021 w sprawie odmowy prawa do świadczenia wychowawczego w formie dodatku dyferencyjnego na dziecko [...], w okresie od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r. Decyzja Ministra została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W dniu 27 kwietnia 2021 r. [...] złożyła w Miejsko-Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w [...] wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko [...] ur. 17 grudnia 2020 r. na okres świadczeniowy 2021/2022. W treści wniosku wskazała, że ojciec dziecka - [...] - od stycznia 2015 r. do nadal, przebywa i pracuje na terytorium Francji. Wnioskodawczyni jest zaś osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku czyli jest osobą nieaktywną zawodowo na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Polska). W związku z powyższym w dniu 17 maja 2021 r. Ośrodek Pomocy Społecznej w [...] przekazał wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego, zgodnie z właściwością, do Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Krakowie - w celu ustalenia, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Małopolski Urząd Wojewódzki, Wydział Polityki Społecznej - po przeanalizowaniu zgromadzonej dokumentacji – informacją z 5 listopada 2021 r., nr WP-XV.9950.14.011730.2021, zawiadomił [...] o przyznaniu wnioskodawczyni świadczenia wychowawczego na dziecko [...] za okres od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r. Uzasadniając wskazał, że w sprawie ustalono, iż w okresie od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r. mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, ustawodawstwo innego kraju - którym w przypadku tego postępowania jest Francja - ma zastosowanie na zasadzie pierwszeństwa, zatem w tym zakresie wniosek strony został w dniu 5 listopada 2021 r. przekazany do instytucji francuskiej celem wydania rozstrzygnięcia. W dniu 1 marca 2022 r. do Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego Wydział Polityki Społecznej wpłynął - za pośrednictwem Komunikacji EESSI - druk F002, z którego wnika , że "rodzina mieszka we Francji, mężczyzna jest zatrudniony we Francji, kobieta nie jest zatrudniona. Francja ma pierwszeństwo w wypłacaniu świadczeń.". Następnie, Wojewoda Małopolski, decyzją z 29 czerwca 2022 r., nr WP-XV.9950.14.011730.2021 uchylił informację o przyznaniu świadczenia wychowawczego z 5 listopada 2021 r. wskazując, że w dniu 1 marca 2022 r. do Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego wpłynęła informacja z właściwej instytucji francuskiej o przyznaniu świadczeń na terenie Francji [...] od 1 września 2020 r. do 28 lutego 2022 r. na dziecko [...] w kwocie 171,91 Euro miesięcznie. Biorąc pod uwagę powyższe należy uchylić decyzję w sprawie Drugą decyzją z 29 czerwca 2022 r., nr WP-XV.9950.14.011730.2021 Wojewoda Małopolski odmówił [...] prawa do świadczenia wychowawczego w formie dodatku dyferencyjnego na dziecko [...] w okresie od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r. W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji Wojewoda wskazał, że w związku z aktywnością zawodową ojca dzieci na terytorium Francji oraz brakiem aktywności zawodowej [...] na terytorium Polski, to Francja jest krajem właściwym do wypłaty świadczeń na zasadach pierwszeństwa, zaś Polska jest krajem właściwym w drugiej kolejności do wydania decyzji z wniosku [...]. Organ wskazał, że ze względu na fakt, że świadczenia przewidziane w ustawodawstwie francuskim są wyższe od świadczenia przewidzianego w ustawodawstwie polskim, [...] nie przysługuje prawo do dodatku dyferencyjnego w Polsce. Od powyższej decyzji [...] wniosła, w ustawowym terminie, odwołanie, w którym nie zgodziła się ze stanowiskiem organu I instancji. Wyjaśniła, że od miesiąca listopada 2020 r. mieszka wraz z córką na stałe w Polsce - w [...], natomiast ojciec dziecka sam mieszka we Francji. Z córką kontaktuje się według warunków ustalonych w ugodzie zawartej w postępowaniu przed Sądem Rejonowym [...] sygn. akt [...]. Wobec powyższego powinien być przyznany dodatek dyferencyjny na dziecko. Po przeanalizowaniu dokumentów zgromadzonych w niniejszej sprawie oraz treści odwołania Minister - powołaną na wstępie decyzją z 9 lutego 2023 r. - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z 29 czerwca 2022 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, że Wojewoda działał w oparciu o przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2407) oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z 30 kwietnia 2004 r., z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t 5, z późn. zm.), a także rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) Nr 883/2004 (...) (Dz. Urz. UE L 284 z 30 października 2009 r., z późn. zm.). Stosownie do art. 11 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 16 ust. 4 i 5 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci w przypadku, gdy wojewoda ustali, że osoba uprawniona do świadczenia wychowawczego lub członek rodziny tej osoby przebywa poza granicami Polski w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, wydaje decyzje w sprawie świadczenia wychowawczego. Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, prawo do świadczenia wychowawczego ustalane jest na okres od dnia 1 czerwca do dnia 31 maja roku następnego. Zgodnie z art. 18 ust. 2 prawo do świadczenia wychowawczego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu, o którym mowa w ust. 1, nie wcześniej niż od dnia odpowiednio urodzenia się dziecka, objęcia dziecka opieką, przysposobienia dziecka lub umieszczenia dziecka w domu pomocy społecznej. Zgodnie natomiast z art. 2 pkt 15 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, ilekroć w ustawie jest mowa o przepisach o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego - oznacza to przepisy o koordynacji, tj. rozporządzenie 883/2004 oraz rozporządzenie 987/2009, które zawierają normy kolizyjne pozwalające uniknąć sytuacji, w której członkowie rodziny uprawnieni do świadczeń rodzinnych przebywający na terenie różnych państw Unii Europejskiej będą pobierać świadczenia i w jednym i w drugim państwie zgodnie z kryteriami ustawowymi przepisów prawnych tych państw. W odniesieniu do przepisów unijnych Minister wskazał w pierwszej kolejności, że zgodnie z art. 67 rozporządzenia 883/2004 osoba jest uprawniona do świadczeń rodzinnych zgodnie z ustawodawstwem właściwego Państwa Członkowskiego, włącznie ze świadczeniami dla członków rodziny, którzy zamieszkują w innym Państwie Członkowskim, tak jak gdyby zamieszkiwali oni w pierwszym Państwie Członkowskim. Oznacza to, że przepisy o koordynacji świadczeń rodzinnych mają zastosowanie (według uregulowań ww. rozporządzeń) już ze względu na sam fakt zamieszkiwania członka rodziny w drugim Państwie Członkowskim. Organ odwoławczy podał także, że jak wskazuje art. 68 ust. 1 lit. a rozporządzenia 883/2004, w przypadkach w których na podstawie więcej niż jednego Państwa Członkowskiego udzielane są świadczenia w tym samym okresie i dla tych samych członków rodziny zastosowanie mają zasady pierwszeństwa, które przewidują, że w przypadku świadczeń wypłacanych przez więcej niż jedno Państwo Członkowskie z różnych tytułów w pierwszej kolejności prawa udzielone z tytułu zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, w drugiej kolejności prawa udzielane z tytułu otrzymywania emerytury lub renty i w ostatniej kolejności prawa uzyskane na postawie miejsca zamieszkania. Działania te wynikają z zakazu kumulacji świadczeń o charakterze rodzinnym, przewidzianego w art. 10 rozporządzenia 883/2004. Minister wskazał jednocześnie, że zgodnie z przepisami unijnymi, wnioskodawca nie ma możliwość wyboru kraju właściwego do wypłaty świadczeń. Natomiast, zgodnie z art. 68 ust. 2 rozporządzenia 883/2004, w przypadku zbiegu uprawnień świadczenia rodzinne udzielane są zgodnie z ustawodawstwem wyznaczonym jako mające pierwszeństwo na podstawie art. 68 ust. 1 lit a rozporządzenia 883/2004. Uprawnienia do świadczeń rodzinnych z tytułu innych kolidujących ustawodawstw zawieszane są do kwoty przewidzianej przez pierwsze ustawodawstwo i w odpowiednim przypadku, określany jest dodatek dyferencyjny dla sumy, która przekracza tę kwotę. Minister podkreślił, że zgodnie z art. 1 lit. i akapit 1 lit. i rozporządzenia 883/2004 określenie "członek rodziny" oznacza: "każdą osobę określoną lub uznaną za członka rodziny lub określoną jako członek gospodarstwa domowego przez ustawodawstwo, na mocy którego przyznane są świadczenia", z zastrzeżeniem akapitu 3, który stanowi, że jeżeli na podstawie ustawodawstwa, które ma zastosowanie zgodnie z akapitem pierwszym i drugim, osoba jest uważana za członka rodziny lub członka gospodarstwa domowego tylko wtedy, gdy mieszka ona w tym samym gospodarstwie co ubezpieczony albo emeryt lub rencista, to warunek uważa się za spełniony, jeśli wspominana osoba pozostaje głównie na utrzymaniu ubezpieczonego albo emeryta lub rencisty. Organ odwoławczy podniósł, że na gruncie rozpatrywanej sprawy, powyższe należy rozumieć w ten sposób, iż ojciec i dziecko zawsze powinni być traktowani jako członkowie rodziny w myśl art. 1 lit. i rozporządzenia 883/2004. Wobec powyższego, na kanwie przepisów unijnych, w szczególności w odniesieniu do ustalenia, czy w sprawie maja zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, bez znaczenia jest sytuacja czy dziecko przebywa pod stałą opieka rodzica oraz czy rodzic faktycznie spełnia obowiązek alimentacyjny, a także czy rodzicie dziecka pozostają w związku małżeńskim. W związku z powyższym, biologiczny ojciec, matka i dziecko zawsze powinni być traktowani jako członkowie rodziny w myśl art 1 lit i rozporządzenia 883/2004. Wobec powyższego bez znaczenia jest sytuacja między rodzicami, tj. czy są oni małżeństwem czy też nie. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo wskazał, że w sprawie mają zastosowanie mają przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego z uwagi aktywność zawodową ojca dziecka na terytorium Francji. Ponadto, z uwagi na brak aktywności zawodowej na terytorium Polski wnioskodawczyni, państwem właściwym na zasadzie pierwszeństwa, zgodnie z art. 68 ust. 1 lit a rozporządzenia 883/2004, w ww. okresie jest Francja. W związku z powyższym, w myśl art. 68 ust. 2 w związku z art. 68 ust. 3 lit. a rozporządzenia 883/2004, w Polsce - jako państwie właściwym do wypłaty świadczeń rodzinnych - lecz nie na zasadzie pierwszeństwa, mógłby przysługiwać [...] dodatek dyferencyjny, w przypadku gdyby wysokość świadczenia wychowawczego przysługującego w Polsce byłaby wyższa od odpowiedniego świadczenia przysługującego we Francji. Zdaniem Ministra, zasadnie w sprawie Wojewoda powołał się na informacje zawarte w tabelach porównawczych MISSOC (Mutual Information System on Social Protection). Stanowią one podstawowe źródło informacji o wysokości przysługujących w państwach UE, EOG oraz Szwajcarii świadczeń rodzinnych. Wynika z nich, że wysokość francuskiego świadczenia rodzinnego jest wyższa od świadczenia wychowawczego w Polsce. We Francji świadczenia wynoszą 171 Euro miesięcznie. Zgodnie bowiem z decyzją Komisji Administracyjnej ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego H12 z dnia 15 października 2021 r. dotyczącą daty, którą bierze się pod uwagę przy ustalaniu kursu wymiany, o którym mowa w art. 90 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 kurs wymiany oznacza "w przypadku, gdy zgodnie z krajowymi przepisami, dla celów ustalenia wysokości świadczenia instytucja bierze pod uwagę jedną kwotę - kurs wymiany opublikowany dla pierwszego dnia miesiąca bezpośrednio poprzedzający miesiąc, w którym przepis musi być zastosowany". Minister wskazał, że przy przeliczeniu wysokości świadczenia rodzinnego z euro na walutę polską świadczenie wynosi 782,50 złotych miesięcznie na dziecko. Odnosząc się do argumentów [...] zawartych w odwołaniu Minister wskazał, że ze względu na brak aktywności zawodowej matki dziecka w Polsce i aktywność zawodową ojca dzieci na terytorium Francji, to ustawodawstwo francuskie jest odpowiednie do wypłacenia świadczeń w pełnej kwocie na dziecko w pierwszej kolejności w okresie od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r. W związku z pierwszeństwem ustawodawstwa francuskiego w sprawie wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego z 27 kwietnia 2021 r. - zgodnie z art. 68 ust. 3a rozporządzenia 883/2004 - został przesłany przez Wojewodę Małopolskiego do właściwej instytucji francuskiej. Skargę na powyższą decyzję Ministra z 9 lutego 2023 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie [...] (dalej: "skarżąca"). Zaskarżonej decyzji zarzuciła oparcie rozstrzygnięcia na błędnych ustaleniach faktycznych to jest, że w przedmiotowej sprawie w okresie objętym rozstrzygnięciem mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, zaś Polska jest krajem właściwym w drugiej kolejności do wydania decyzji. W świetle rzeczywistego stanu faktycznego powyższe ustalenia są całkowicie błędne i nie można się z tym zgodzić. Ponadto zarzuciła błędne przyjęcie, że miejscem zamieszkania dziecka w okresie objętym decyzją jest Francja nie zaś Polska. Podniosła, że córka [...] urodziła się w dniu 17 grudnia 2020 r. w Polsce. Od urodzenia córka mieszka wraz z nią w Polsce. Zatem, oparcie zaskarżonej decyzji na dodatkowym kryterium faktycznego miejsce zamieszkania dziecka, to jest w stanie faktycznym miejsca zamieszkania w Polsce, jednoznacznie i wprost dowodzi zasadności wypłaty świadczenia wychowawczego w Polsce, a tym samym niezasadności zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze podniesione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z 9 lutego 2023 r. oraz poprzedzającej decyzji Wojewody Małopolskiego z 29 czerwca 2022 r. w przedmiocie odmowy prawa do świadczenia wychowawczego w postaci dodatku dyferencyjnego. W uzasadnieniu skargi przedstawiła stanowisko na poparcie podniesionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu wniosku skarżącej, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Ministra z 9 lutego 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 grudnia 2023 r., sygn. akt I OZ 612/23 oddalił zażalenie [...] na ww. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57 a. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria kontroli skarga jest niezasadna. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z 9 lutego 2023 r. utrzymującej w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego z 29 czerwca 2022 r. w przedmiocie odmowy przyznania skarżącej świadczenia wychowawczego w formie dodatku dyferencyjnego stanowią m.in. przywoływane przez Ministra przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci. Stosownie do art. 1 ust. 2 pkt 1 w zw. z ust. 3 tej ustawy, prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje obywatelom polskim, jeżeli zamieszkują na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres, w jakim mają otrzymywać świadczenie wychowawcze, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej. Zgodnie z art. 4 ust. 2 i 3 tej ustawy - świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka do dnia ukończenia przez dziecko 18 roku życia. Natomiast według art. 5 ust. 1 ww. ustawy, świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, w wysokości 500 zł miesięcznie na dziecko. Art. 16 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci stanowi, że w przypadku, gdy osoba o której mowa w art. 4 ust. 2 tej ustawy lub członek rodziny tej osoby przebywa poza granicami Rzeczpospolitej Polskiej będą miały zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Stosownie zaś do art. 2 pkt 15 ustawy, przez przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego należy rozumieć rozporządzenie nr 883/2004 oraz rozporządzenie nr 987/2009. Jak słusznie wyjaśnił Minister, przepisy te mają na celu wyeliminowanie skutków podlegania różnym systemom zabezpieczenia społecznego różnych państw. Kolizja taka może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy dochodzi do przyznania świadczeń w ramach różnych systemów zabezpieczenia społecznego. Obowiązek ustalenia, czy mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego obejmuje zatem sprawdzenie, czy przebywający poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej jest uprawniony do pobierania świadczenia. Do momentu powstania uprawnienia do świadczenia na terenie innego państwa członkowskiego zastosowanie ma bowiem wyłącznie ustawodawstwo polskie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 lipca 2018 r., sygn. I OSK 390/18). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżąca - wnioskiem z 27 kwietnia 2021 r. - ubiegała się o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na rzecz małoletniej córki [...]. We wniosku wyraźnie wskazała, że ojciec dziecka od stycznia 2015 r. jest aktywny zawodowo na terenie Francji, natomiast ona nie pracuje. W związku z wykonywaniem pracy przez [...] na terenie Francji, wniosek skarżącej został przekazany prawidłowo Wojewodzie Małopolskiemu, który informacją z 5 listopada 2019 r. przyznał [...] świadczenie wychowawcze na dziecko [...] w okresie od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r. w pełnej kwocie 500 zł miesięcznie na dziecko. Wobec ustalenia, że w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji, decyzją z 29 czerwca 2022 r. Wojewoda Małopolski uchylił powyższe prawo do świadczenia wychowawczego na dziecko, oraz poinformował skarżącą, że jej wniosek przekazał do właściwej instytucji we Francji. Jednocześnie, drugą decyzją z 29 czerwca 2022 r., nr WP-XV.9950.14.011730.2021 Wojewoda Małopolski - działając w oparciu o ww. przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci oraz rozporządzenia nr 883/2004 i 987/2009 - odmówił [...] prawa do świadczenia wychowawczego w formie dodatku dyferencyjnego na dziecko [...] w okresie od 1 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r. W uzasadnieniu tej decyzji Wojewoda wskazał, że w związku z aktywnością zawodową ojca dzieci na terytorium Francji oraz brakiem aktywności zawodowej [...] na terytorium Polski, to Francja jest krajem właściwym do wypłaty świadczeń na zasadach pierwszeństwa, zaś Polska jest krajem właściwym w drugiej kolejności do wydania decyzji z wniosku [...]. Organ I instancji wyjaśnił przy tym, że ze względu na fakt, iż świadczenia przewidziane w ustawodawstwie francuskim są wyższe (po przeliczeniu z Euro 782,50 zł miesięcznie) od świadczenia przewidzianego w ustawodawstwie polskim (500 zł), [...] nie przysługuje prawo do dodatku dyferencyjnego w Polsce. Stanowisko to podzielił organ odwoławczy w kontrolowanej przez Sąd decyzji z 9 lutego 2023 r. Rozstrzygnięcia organów obu instancji są prawidłowe. Zgodnie z art. 68 ust. 1 rozporządzenia nr 883/2004 w przypadkach, w których na podstawie ustawodawstwa więcej niż jednego Państwa Członkowskiego udzielane są świadczenia w tym samym okresie i dla tych samych członków rodziny, mają zastosowanie następujące zasady pierwszeństwa: a) w przypadku świadczeń wypłacanych przez więcej niż jedno Państwo Członkowskie z różnych tytułów, kolejność pierwszeństwa jest następująca: w pierwszej kolejności prawa udzielane z tytułu zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, w drugiej kolejności prawa udzielane z tytułu otrzymywania emerytury lub renty i w ostatniej kolejności prawa uzyskiwane na podstawie miejsca zamieszkania, b) w przypadku świadczeń wypłacanych przez więcej niż jedno Państwo Członkowskie z tego samego tytułu, kolejność pierwszeństwa ustalana jest poprzez odniesienie do następujących kryteriów dodatkowych: i) w przypadku świadczeń uzyskiwanych z tytułu zatrudnienia lub pracy na własny rachunek: miejsce zamieszkania dzieci, pod warunkiem że taka praca jest wykonywana i, dodatkowo, w odpowiednim przypadku, najwyższa kwota świadczeń przewidzianych przez kolidujące ustawodawstwa. W tym ostatnim przypadku koszt świadczeń dzielony jest według kryteriów określonych w rozporządzeniu wykonawczym; ii) w przypadku świadczeń uzyskiwanych na podstawie otrzymywania emerytur lub rent: miejsce zamieszkania dzieci, pod warunkiem że emerytura lub renta jest wypłacana na podstawie jego ustawodawstwa i, dodatkowo, w odpowiednim przypadku, najdłuższy okres ubezpieczenia lub zamieszkania na podstawie kolidujących ustawodawstw; iii) w przypadku świadczeń uzyskiwanych na podstawie miejsca zamieszkania: miejsce zamieszkania dzieci. Z kolei ust. 2 art. 68 ust. 2 rozporządzenia nr 883/2004 stanowi, że w przypadku zbiegu uprawnień, świadczenia rodzinne udzielane są zgodnie z ustawodawstwem wyznaczonym jako mające pierwszeństwo na podstawie przepisów ust. 1. Uprawnienia do świadczeń rodzinnych z tytułu innych kolidujących ustawodawstw są zawieszane do kwoty przewidzianej przez pierwsze ustawodawstwo i w odpowiednim przypadku, określany jest dodatek dyferencyjny dla sumy, która przekracza tę kwotę. Jednakże taki dodatek dyferencyjny nie musi być przewidziany dla dzieci zamieszkujących w innym Państwie Członkowskim, kiedy uprawnienie do przedmiotowego świadczenia wynika wyłącznie z miejsca zamieszkania. Sąd wskazuje, że Minister zasadnie przywołał ww. przepisy podkreślając, że skarżąca – w omawianym stanie faktycznym sprawy – nie ma możliwości (według swojego uznania) dokonania wyboru kraju właściwego do wypłaty świadczeń. Nie ma także znaczenia, przywoływana przez skarżącą, ugoda sądowa ustalająca zasady kontaktu ojca z córką. Organy słusznie powołały się także na informacje zawarte w tabelach porównawczych MISSOC, stwierdzając ostatecznie, że skoro wysokość świadczenia rodzinnego na dziecko we Francji (która wynosi 171 Euro miesięcznie - 782,50 zł) jest wyższa od świadczenia wychowawczego w Polsce (na dzień wydawania decyzji – 500 zł), to dodatek dyferencyjny skarżącej nie przysługuje. [...] nabyłaby uprawnienia do ww. dodatku na córkę, gdyby wysokość świadczenia wychowawczego w Polsce była wyższa od odpowiedniego świadczenia przysługującego we Francji. Mając powyższe na względzie Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa i na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło