I SA/Wa 728/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędziowie WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Przemysław Żmich Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2010 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty za mienie pozostawione poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Skarbu Państwa na rzecz skarżącej A. K. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] Minister Skarbu Państwa uchylił decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] potwierdzającej A. K. prawo do ekwiwalentu z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, sprostowanej postanowieniem z dnia [...] lipca 2003 r. nr. [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji Wojewodzie [...], ponieważ rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. W uzasadnieniu decyzji Minister Skarbu Państwa podał, że pismem z dnia [..] listopada 2009 r. Wojewoda [...] przekazał do Ministerstwa Skarbu Państwa akta niniejszej sprawy wraz z nierozpatrzonym wnioskiem skarżącej z dnia [...] lipca 2003 r. w sprawie cofnięcia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...]. Po rozpatrzeniu wniosku w sprawie cofnięcia odwołania Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] nie uwzględnił cofnięcia odwołania, uznając, iż decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2003 r. została wydana na podstawie nieobowiązujących już przepisów oraz przez organ, który nie jest już właściwy w sprawach potwierdzania prawa do rekompensaty za mienie zabużańskie, a uwzględnienie cofnięcia odwołania doprowadziłoby do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo. W ocenie Ministra Skarbu Państwa zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2003 r. należy uchylić, a sprawę przekazać do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji – Wojewodzie [...]. W przedmiotowej sprawie z uwagi na zaniedbanie Prezydenta Miasta K. zarówno odwołanie, jak i wniosek o jego cofnięcie nie zostały rozpatrzone w ustawowym terminie przez właściwy organ. W ocenie organu odwoławczego z uwagi na fakt, że zmieniła się zarówno właściwość organów rozpatrujących sprawy rekompensat za mienie zabużańskie, jak również akty normatywne regulujące tę problematykę utrzymanie zaskarżonej decyzji w mocy jest niemożliwe. Skargę na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] stycznia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła A. K. zarzucając jej naruszenie art. 138 § 2 kpa w zw. z art. 137 kpa poprzez przyjęcie, iż cofnięcie odwołania nie może być uwzględnione wobec zmiany przepisów w sprawie rekompensat za mienie zabużańskie, a cofnięcie odwołania prowadziłoby w takiej sytuacji do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Minister Skarbu Państwa w zaskarżonej decyzji nie wskazuje żadnej konkretnej okoliczności, która miałaby stanowić o niezgodności decyzji z dnia [...] czerwca 2003 r. z prawem, ani żadnej normy prawnej, którą miałaby naruszać ta decyzja. W ocenie skarżącej nie można wywodzić naruszenia prawa przez decyzję wydaną w roku 2003 tylko z faktu, że po jej wydaniu w roku 2005 uległy zmianie obowiązujące przepisy, naruszenie zaś prawa oceniane być może w odniesieniu do stanu prawnego obowiązującego w chwili orzekania przez organ administracji w roku 2003. Zdaniem skarżącej skuteczne cofnięcie odwołania winno prowadzić do umorzenia postępowania odwoławczego. W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż wystarczy zwykłe naruszenie prawa lub interesu społecznego przez zaskarżoną decyzję, aby cofnięcie odwołania było niedopuszczalne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w ramach powyższych kryteriów uznać należy, iż skarga jest zasadna, gdyż Minister Skarbu Państwa wydając decyzję z dnia [..] stycznia 2010 r. naruszył art. 137 kpa w zw. z art. 138 § 2 kpa oraz art. 138 § 1 pkt 3 kpa- poprzez jego niezastosowanie. Zgodnie z treścią art. 137 kpa strona może cofnąć odwołanie przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy. Następstwem zaś skutecznego cofnięcia odwołania jest umorzenie postępowania odwoławczego (art. 138 § 1 pkt 3 kpa). Organ odwoławczy nie uwzględni jednak cofnięcia odwołania, jeżeli prowadziłoby to do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo lub interes społeczny (art. 137 zd. 2 kpa). Oznacza to, że organ odwoławczy ocenia dopuszczalność cofnięcia odwołania wyłącznie na podstawie przesłanek wymienionych w powołanym przepisie, a więc dokonuje oceny zaskarżonej decyzji w kontekście jej legalności (zgodności z prawem), a także jej celowości (zgodności z interesem społecznym). W rozpoznawanej sprawie Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. nie uwzględnił cofnięcia odwołania uznając, iż decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2003 r. narusza prawo, gdyż została wydana na podstawie nieobowiązujących już przepisów oraz przez organ, który nie jest już właściwy w sprawach potwierdzania prawa do rekompensaty za mienie zabużańskie. Powyższa argumentacja została powtórzona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Z takim stanowiskiem organu nie sposób się zgodzić Należy przypomnieć, że organ administracji publicznej wydaje decyzję administracyjną na podstawie przepisów prawa obowiązujących w chwili jej wydania. Rozstrzyganie w postępowaniu administracyjnym polega na zastosowaniu obowiązującego prawa do ustalonego stanu faktycznego sprawy administracyjnej. W ten sposób organ administracji publicznej realizuje cel postępowania administracyjnego, jakim jest urzeczywistnienie obowiązującej normy prawnej w zakresie stosunków administracyjnoprawnych. Stosownie do tego celu postępowania administracyjnego jak i istoty decyzji administracyjnej można odróżnić podstawę faktyczną i podstawę prawną decyzji administracyjnej Podstawę faktyczną stanowią dokonywane przez organ administracji publicznej ustalenia faktyczne a podstawę prawną stanowią te przepisy prawne, które organ przyjął w danym wypadku za obowiązujące i zastosował w swym orzeczeniu. W rozpatrywanej sprawie materialno-prawną podstawę decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2003 r. stanowił art. 212 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Przepis ten został uchylony z dniem 30 stycznia 2004 r. na podstawie art.14 pkt 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o zaliczeniu na poczet ceny sprzedaży albo opłat z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa wartości nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami państwa polskiego (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 39). Z powyższego wynika, iż zarówno w dacie wydawania przedmiotowej decyzji, jak w dacie złożenia odwołania([...] czerwca 2003 r. )i jego cofnięcia ( [...] sierpnia 2003 r.) przepis art. 212 ustawy o gospodarce nieruchomościami obowiązywał w związku z tym nie można zarzucić organowi I instancji, że wydając decyzję z dnia [...] czerwca 2003 r. naruszył prawo. Obecnie kwestię rekompensat za tzw. mienie zabużańskie reguluje ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej(Dz. U. Nr 169,poz. 1418 ze zm.), a organem właściwym w pierwszej instancji jest wojewoda(art.5). Jednakże aktualnego stanu prawnego nie można odnosić do stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji przez Prezydenta Miasta K., który ówcześnie był organem właściwym do rozstrzygania spraw mienia zabużańskiego i zastosował obowiązujące wówczas przepisy prawa. Zmiana natomiast właściwości organu drugiej instancji z wojewody na Ministra Skarbu Państwa nie może skutkować nieuwzględnieniem cofnięcia odwołania, a skarżąca nie może ponosić konsekwencji zaniedbań organów administracji publicznej w przekazaniu akt sprawy wraz z odwołaniem i jego cofnięciem. Reasumując należy uznać cofnięcie odwołania skarżącej od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2003 r. za skuteczne, co prowadzić winno do umorzenia postępowania odwoławczego na podst. art.138 § 1 pkt 3 kpa. Inne rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie prowadziłoby bowiem do ograniczenia jej praw. Mając powyższe na uwadze Sąd na podst. art. 145 § 1 pkt 1 lit c, art.152 i 135 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji o kosztach postępowania rozstrzygając na podstawie art. 200 tej ustawy