I SA/Wa 736/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Sędzia WSA Joanna Skiba po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów w sprawie ze skargi D. O. na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [..] lipca 2011 r., nr [..] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną poza granicami RP postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 2 czerwca 2011 r. odmówiono przyznania D. O. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazano, iż skarżąca nie wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca jest emerytką i ma orzeczoną I grupę inwalidzką. Mieszka sama w mieszkaniu wnuka, z którego korzysta na zasadzie dożywocia. Utrzymuje się z emerytury w wysokości netto [..] zł. D. O. wyjaśniła, że jej miesięczne wydatki związane z opłatami za mieszkanie wynoszą [..] zł – czynsz, [..] zł – prąd, [.] zł – gaz. Dodała również, że ze względu na stan zdrowia ponosi wydatki na leczenie i lekarstwa w wysokości [..] zł miesięcznie. Oświadczyła, że nie posiada żadnych oszczędności ani też wartościowych ruchomości. Biorąc pod uwagę powyższe, wskazano w uzasadnieniu, że nie można uznać wnioskodawczyni za osobę pozbawioną środków do życia, co uzasadniałoby ewentualne uwzględnienie złożonego wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wysokość posiadanych środków finansowych pozwala na przyjęcie, że skarżąca jest w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie – ponieść koszty sądowe w sprawie. Od powyższego postanowienia D. O., pismem z dnia [.] czerwca 2011 r. wniosła sprzeciw. W uzasadnieniu wskazała, że jest zmuszona do korzystania z pomocy prywatnych lekarzy specjalistów, jednak nie może przedstawić paragonów, gdyż lekarz nie mają kas fiskalnych. Nadto poddała, że z uwagi na swój wiek korzysta z pomocy opiekunki, której płaci [..] zł. miesięcznie. Zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z dnia 28 czerwca 2011 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy przez nadesłanie dokumentów odzwierciedlających wysokość ponoszonych wydatków związanych z leczeniem, dokumentów odzwierciedlających wysokość ponoszonych wydatków związanych z wykupem lekarstw oraz dokumentów obrazujących stan zgromadzonych i dostępnych środków na rachunkach bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy. W odpowiedzi na wezwanie pismem z dnia [..] lipca 2011 r. skarżąca poinformowała, iż musi według zaleceń lekarza korzystać z poradni specjalistycznych i podała, iż za wizytę u specjalisty płaci jednorazowo 100 zł. Skarżąca poinformował również, iż nie posiada żadnych kont bankowych. Nadto ponownie zaznaczyła, że z uwagi na swój stan zdrowie musi korzystać z opieki osoby trzeciej, za którą płaci 400 zł, miesięcznie, czego jednak w żaden sposób nie udokumentowała. Skarżąca do pisma załączyła jedną fakturę VAT wystawioną na jej nazwisko w dniu [..] kwietnia 2011 r. na kwotę 100 zł. oraz kartę medyczną leczenia szpitalnego z dnia [..] stycznia 2011 r., zaznaczając jednocześnie, że musi zażywać wymienione w niej leki, których w jej ocenie ceny są znane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Ponadto, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.). W orzecznictwie podkreśla się, iż przyznanie prawa pomocy stanowi instytucję wyjątkową. Zasadą jest bowiem ponoszenie przez strony kosztów postępowania sądowoadministracyjnego (art. 199 P.p.s.a.). Ewentualne przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej uzależnione jest natomiast od sytuacji majątkowej, możliwości płatniczych wnioskodawcy i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Analizując przedmiotowy stan faktyczny, stwierdzić należy, że sytuacja majątkowa skarżącej nie daje podstaw do przyjęcia, iż nie jest on w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawi. Zauważyć należy, że sytuacja majątkowa wnioskodawczyni nie daje podstaw do uwzględnienia zgłoszonego przez nią wniosku. Podkreślić należy, że na obecnym etapie postępowania koszty te nie powinny przekraczać kwoty wpisu od skargi, który spośród nich był najwyższy, jego wysokość wyniosła 200 zł. Oczywistym jest również, że konieczność opłacenia kosztów nie powstaje jednocześnie w stosunku do wszystkich opłat, ale jest rozłożona w czasie. Powyższe oznacza, że nawet przy wykazanych dochodach i ponoszonych wydatkach na codzienne życie, na zakup leków D. O. jest w stanie samodzielnie partycypować w kosztach sądowych. Podkreślenia wymaga, że skarżąca powołując się na wysokie koszty związane ze swoim leczeniem, nie przedstawiła jednocześnie rachunków na ich potwierdzenie, natomiast załączona faktura VAT i karta informacyjna w ocenie Sądu nie mogą stanowić wystarczającego dowodu na potwierdzenie, że wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania (na obecnym etapie postępowania wynoszących 200 zł.), bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia