I SA/Wa 74/14

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. U. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. U. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość postanawia: odmówić przyznania A. U. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą, na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość skarżąca zwróciła się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu A. U. wyjaśniła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i córką. Źródłem dochodu rodziny jest wynagrodzenie skarżącej w wysokości [...] zł, oraz dochód męża w wysokości około [...] zł. Strona ujawniła, że posiada majątek w postaci domu o powierzchni [...] m2, nieruchomość [...] o powierzchni [...] ha, jak również ujawniła, że zgromadziła oszczędności w wysokości [...] zł. Uzasadniając wniosek skarżąca wskazała, że uzyskuje niskie dochody, mąż wcześniej bezrobotny rozpoczął pracę od marca 2013 r. Strona dodała, że w czerwcu 2013 r., została [...], musiała pożyczyć pieniądze od [...] by naprawić skutki [...] (koszt około [...] zł). Rozpoznając wniosek na wstępie należy zauważyć, że stosownie do treści przepisu art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) dalej jako p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (o co wnioskuje A. U.) obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Odnosząc powyższe do opisanej przez skarżącą sytuacji majątkowej należało uznać, przedstawiona przez A. U. sytuacja majątkowa nie daje podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zauważyć należy, że przy ocenie zasadności takiego wniosku ustawodawca nakazuje stosowanie surowych kryteriów oceny. Strona domagając się jego uwzględnienia musi wykazać, że znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji, która w znaczący sposób odbiega od przeciętnej. Tylko zatem te osoby, które wykażą, iż ich sytuacja materialna jest trudna mogą oczekiwać, że zostaną zwolnione z kosztów sądowych lub przyznana im zostanie pomoc w formie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Uwzględniając informacje wynikające ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku stwierdzić należy, że sytuacja majątkowa skarżącej nie może być uznana za bardzo trudną. Wnioskodawczyni ma zapewnione zarówno potrzeby bytowe jak i uzyskuje co miesiąc stały i regularny dochód –w skali miesiąca jest to kwota około [...] złotych. Wskazać również należy, że A. U. ujawniła, że dysponuje oszczędnościami w wysokości [...] zł. Podkreślenia wymaga również to, że na obecnym etapie postępowania sądowego zasadniczym składnikiem kosztów jest wpis od skargi, którego wysokość z uwagi na charakter zaskarżonego rozstrzygnięcia wyniesie 200 zł (por. § 2 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 24 grudnia 2003 r., nr 221, poz. 2193). Wysokość innych kosztów sądowych np. opłat kancelaryjnych (m. in. opłat za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku -100 zł), czy wydatków (np. kosztów dojazdu do Sądu) nie jest obecnie znana, ponieważ będzie zależna od przebiegu sprawy. Niemniej jednak nie będą one wyższe niż wpis od skargi, jak również nie wymaga się od stron, aby były opłacone jednorazowo. Skoro zatem skarżąca nie pozostaje bez środków do życia, jak również dysponuje ujawnionymi oszczędnościami, to nawet przy uwzględnieniu wydatków związanych z codziennym utrzymaniem nie można uznać, że z kwoty [...] zł nie jest ona w stanie samodzielnie opłacić kosztów sądowych. Rozumiejąc argumenty dotyczące zdarzeń losowych ujawnionych w uzasadnieniu wniosku, referendarz sądowy uznał, że skoro w każdej chwili skarżąca może pobrać z oszczędności dowolną kwotę i opłacić z niej koszty sądowe, mając przy tym stały dochód A. U. nie spełnia przesłanek o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Uwzględniając powyższe uznać należało, że zasadnym jest odmowa przyznania prawa pomocy na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a..