I SA/Wa 747/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Iwona Kosińska Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi E.M. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 1664/08 postanawia: odrzucić skargę. E.M., pismem z dnia 20 maja 2009 r., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 1664/08, mocą którego oddalono skargę E.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji w części dotyczącej odpłatności za usługi opiekuńcze. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że została pozbawiona możliwości obrony swoich praw w zakończonym prawomocnie postępowaniu sądowym, gdyż z powodu choroby nie mogła stawić się na rozprawę wyznaczoną na dzień 28 stycznia 2009 r. Skarżąca zaznaczyła, że nie mogła przedstawić sądowi swoich racji oraz dowodów na poparcie zasadności wniesionego odwołania, a także nie mogła dowiedzieć się, iż w sprawie zapadł wyrok, a tym samym nie mogła skorzystać z przysługującego jej prawa do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz wnieść skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. E.M. podkreśliła, że jest osobą bardzo schorowaną, wymagającą pomocy osób trzecich. Wskazała, że w dniu 20 stycznia 2009 r. zasłabła, a następnie dostała skierowanie do szpitala, gdzie przebywała w dniach od 10 lutego 2009 r. do 3 marca 2009 r. Ponowne skierowanie do szpitala otrzymała zaś w dniu 7 kwietnia 2009 r. W ocenie skarżącej obiektywne przyczyny sprawiły, że została bez swojej winy pozbawiona możliwości obrony swoich praw. W tej sytuacji wniosła o uchylenie wyroku i ponowne rozpoznanie sprawy. Strona wskazała jednocześnie, że o wyroku dowiedziała się w dniu 4 maja 2009 r. od pracownika socjalnego OPS Dzielnicy [...] m. W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Na wstępie wskazać należy, że instytucja wznowienia postępowania stwarza - w drodze wyjątku - możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem sądu. Warunki dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania określone zostały szczegółowo w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W myśl art. 271 tej ustawy, można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności: 1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia; 2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. Można również żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie (art. 272 § 1). Stosownie do treści art. 273 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi można żądać wznowienia na tej podstawie, że: 1) orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym; 2) orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa. Ponadto zgodnie z art. 273 § 2 i § 3 tej ustawy można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, a także w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. W takim przypadku przedmiotem rozpoznania przez sąd jest nie tylko zaskarżone orzeczenie, lecz są również z urzędu inne prawomocne orzeczenia dotyczące tej samej sprawy. W myśl zaś art. 277 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Zaznaczyć trzeba, że warunkiem dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania jest wniesienie jej w terminie określonym w art. 277 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz oparcie skargi na jednej z podstaw enumeratywnie wymienionych w powołanych wyżej przepisach art. 271 – 273. Skarga niespełniająca powyższych wymagań podlega odrzuceniu. W rozpoznawanej sprawie E.M. wystąpiła o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem z dnia 28 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 1664/08 podnosząc, że została pozbawiona możliwości obrony swoich praw, bowiem z powodu choroby nie mogła stawić się na rozprawę wyznaczoną na dzień 28 stycznia 2009 r., a tym samym nie mogła przedstawić swoich argumentów, dowiedzieć się o wydanym wyroku oraz się od niego odwołać. W ocenie Sądu wskazana przez skarżącą okoliczność nie mieści się w katalogu przesłanek wznowienia, o których mowa w powołanych wyżej art. 271 – 273 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a tym samym wniesiona skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Co prawda, biorąc pod uwagę przedstawioną w skardze argumentację można by przyjąć, że skarżącej chodzi w istocie o podstawę wznowienia postępowania określoną w art. 271 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, m.in. wówczas, jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa strona pozbawiona była możności działania. Zauważyć jednak należy, że powołany przepis dotyczy wyłącznie przypadków, gdy strona pozbawiona była możności obrony swoich praw na skutek naruszenia przez sąd administracyjny obowiązujących przepisów prawa. W orzecznictwie podkreśla się, że wystąpienie tej przesłanki wznowienia postępowania wymaga wykazania związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem przepisów prawa procesowego, a pozbawieniem strony możności działania. W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie zarzuca jednakże, że była pozbawiona możności działania na skutek naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przepisów prawa procesowego. Jak wyżej wskazano, w uzasadnieniu skargi E.M. podniosła, że nie miała możliwości obrony swoich praw z powodu choroby, która uniemożliwiła jej stawienie się na rozprawie w dniu 28 stycznia 2009 r. Nie można zatem uznać, że skarga oparta została na ustawowej podstawie wznowienia, o której mowa w powołanym wyżej art. 271 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przy czym na marginesie zauważyć należy, że z żadnego z dokumentów, które załączone zostały do skargi o wznowienie postępowania nie wynika, aby w dniu rozprawy skarżąca była chora. Niezależnie od powyższego podkreślić trzeba, że analiza akt sądowych sprawy o sygn. akt I SA/Wa 1664/08 nie wykazała, aby w postępowaniu zakończonym prawomocnym wyrokiem z dnia 28 stycznia 2009 r. skarżąca pozbawiona została możności działania i spowodowane to było naruszeniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przepisów prawa. Z akt przedmiotowej sprawy jednoznacznie wynika, że przy pierwszym doręczeniu pisma sądowego skarżąca pouczona została o uprawnieniach przysługujących stronie postępowania sądowoadministracyjnego. Doręczone jej również zostało stosowne zawiadomienie o terminie rozprawy, które zawierało między innymi pouczenie, że niestawiennictwo stron na rozprawie nie wstrzymuje rozpoznania sprawy, a także że uzasadnienie wyroku uwzględniającego skargę jest doręczane z urzędu, zaś uzasadnienie wyroku oddalającego skargę - na wniosek złożony w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku. W tych okolicznościach nie można więc przyjąć, że prawo strony do udziału w rozprawie i obrony własnych praw zostało przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie naruszone. W świetle powyższego - mając na uwadze, że wniesiona skarga o wznowienie postępowania nie została oparta na żadnej z podstaw wznowieniowych wymienionych w art. 271 – 273 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – stwierdzić należy, że jest ona niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 281 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji