I SA/Wa 748/16
WyrokWSA w Warszawie2016-07-28
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Magdalena Durzyńska, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent W. dopuścił się niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2015 r. w sprawie o przyznanie odszkodowania za nieruchomość, a jeśli tak, to czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Prezydent W. dopuścił się niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2015 r., ponieważ termin na załatwienie sprawy minął 28 stycznia 2016 r., a sprawa nie została zakończona. W związku z tym, na podstawie art. 154 § 1 PPSA, Sąd wymierzył organowi grzywnę w wysokości 500 zł. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę skomplikowany charakter sprawy, jej historyczne uwarunkowania oraz obiektywne trudności finansowe miasta.Stan faktyczny
Skarżąca E. S. wniosła skargę na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2015 r., który zobowiązywał organ do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość w terminie trzech miesięcy. Skarżąca wezwała organ do wykonania wyroku, a następnie wniosła skargę o wymierzenie grzywny. Prezydent W. argumentował, że do zakończenia postępowania konieczne jest wykonanie operatu szacunkowego i wniósł o oddalenie skargi. Sąd rozpoznał sprawę i wydał wyrok.Rozstrzygnięcie
1. Wymierzenie Prezydentowi W. grzywny w wysokości 500 zł. 2. Stwierdzenie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądzenie od Prezydenta W. na rzecz E. S. kwoty 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie: Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant referent stażysta Beata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2016 r. sprawy ze skargi E. S. na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 479/15 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz E. S. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wyrokiem z dnia 21 sierpnia 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 479/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi E. S. na bezczynność Prezydenta W. zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., przy ul [...] ", - w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz stwierdził, że bezczynność Prezydenta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Skargą z [...] marca 2016 r. ( data wpływu do organu) E. S. wniosła o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 479/15. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż sąd przekazał akta organowi administracyjnemu, a pomimo tego organ nie załatwił sprawy. Pismem z 1 lutego 2016 r. skarżąca wezwała Prezydenta W. do wykonania wyroku.
Prezydent W., odpowiadając na skargę przedstawił przebieg postępowania administracyjnego oraz podał, że do zakończenia postępowania konieczne jest jeszcze wykonanie operatu szacunkowego. W związku z powyższym organ administracyjny wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Na wstępie rozważyć należy kwestię dopuszczalności przedmiotowej skargi, stanowiącej zgodnie z jej treścią skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2015 r. Tryb postępowania w tym zakresie uregulowany jest w art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej ppsa), zgodnie z którym, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Powyższe oznacza, iż warunkiem złożenia skargi w trybie art. 154 §1 ppsa jest pisemne wezwanie właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca pismem z dnia 1 lutego 2016 r. wezwała organ do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2015r. Tym samym stwierdzić należy, iż dochowany został warunek konieczny do złożenia skargi na niewykonanie wyroku Sądu.
W związku z powyższym stwierdzić należy, iż zasadniczą kwestią w przedmiotowej sprawie jest ocena, czy Prezydentowi W. można zarzucić niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2015 r., w którym Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość [....] w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz stwierdził, że bezczynność Prezydenta W. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Z akt sadowych wynika, że akta administracyjne zostały zwrócone do organu w dniu 28 października 2015 r. (k. 32 akt o sygn. I SAB/Wa 479/15). Powołując się na piśmiennictwo wskazać należy, iż niewykonanie wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność występuje w przypadku bezskutecznego upływu terminu, ustalonego jak wyżej, wyznaczonego przez sąd na wydanie aktu lub czynności. Przy czym podkreślić należy, że tak ustalony termin wyznaczony przez sąd administracyjny jest terminem dodatkowym w stosunku do ustawowego terminu, w jakim sprawa powinna być załatwiona, i z tego względu nie może ulec przedłużeniu w trybie art. 37 § 2 kpa (zob. J.P. Tarno Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 4. Warszawa 2010 r. s. 366). Uwzględniając więc zasadę obliczania terminu wyznaczonego przez sąd do załatwienia sprawy przez organ administracyjny stwierdzić należy, iż organowi w dniu 28 stycznia 2016 r. minął termin do załatwienia sprawy. Nie zakończenie w tym terminie postępowania w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość [...] oznacza, że żądanie o nałożenie grzywny znajduje materialno-prawną podstawę w art. 154 § 1 ppsa. Przepis ten umożliwia wniesienie skargi wraz z żądaniem wymierzenia grzywny organowi, który nie wykonuje wyroku sądu, a więc pozostaje w bezczynności po wyroku sądu uwzględniającym skargę na bezczynność lub po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności. Omawiany przepis ma charakter nie tylko dyscyplinujący, ale i restrykcyjny. Ustawodawca wskazał bowiem wyraźnie, że wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy, ale już po wniesieniu skargi, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi (art. 154 § 3 ppsa). Zgodnie z art. 154 § 6 ppsa sąd administracyjny wymierza grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie z komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2016 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2015 r. (M.P.2016.145) przeciętne miesięczne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2015 r. wyniosło 3899,78 zł. Górną granicą grzywny wymierzonej na podstawie art. 154 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi była w tej sprawie kwota 38 998 zł. Możliwość wymierzenia grzywny w określonym wyżej przedziale pozwala Sądowi na miarkowanie jej wysokości w szczególności w zależności od stopnia winy organu w niewykonaniu wyroku albo nie wydaniu aktu lub nie dokonaniu czynności. Ta zaś po części zależy także od skomplikowania nie tylko stanu faktycznego, ale i także prawnego sprawy. Jak wynika z akt sprawy I SAB/Wa 479/15, sprawa wynikająca z ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość jest skomplikowana. Ustalając wysokość grzywny Sąd zważył jednak i na fakt, że sprawa odszkodowań za tzw. grunty [...] jest bardzo skomplikowana pod względem historycznym, prawnym i finansowym. Faktem powszechnie znanym jest również duża ilość nierozpoznanych wniosków dotyczących przyznania odszkodowania za nieruchomości [...] oraz brak środków finansowych na ich zaspokojenie. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że wystarczającą grzywną - stanowiącą skutek niewykonania wyroku - będzie grzywna w wysokości [...] zł.
Zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 154 § 2 P.p.s.a. Sąd ma obowiązek orzec, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu bezczynność organu po wyroku z dnia 21 sierpnia 2015 r. nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa. Za takim stanowiskiem Sądu przemawia przede wszystkim długość postępowania po wydaniu wyroku przez sąd ( 6 miesięcy). Sądowi również z urzędu znana jest okoliczność znacznej ilości tego typu spraw zawisłych przed organem, ich stopień skomplikowania spowodowany przede wszystkim historycznym charakterem, a także obiektywne trudności Miasta W. związane z zabezpieczeniem środków finansowych umożliwiających realizację zgłaszanych z tego tytułu roszczeń, co przede wszystkim jest podstawowym czynnikiem determinującym zwłokę (niekiedy wręcz wieloletnią) w ich załatwianiu. Oczywiście te okoliczności nie uwalniają organu od odpowiedzialności za niewykonywanie prawomocnego orzeczenia sądu, niemniej muszą być uwzględniane przy gradacji nakładanej z tego tytułu sankcji, jak też oceny charakteru zaistniałej zwłoki.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 2 w zw. z art. 154 § 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i 205 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło