I SA/Wa 751/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-05-06
Skład orzekający: Lucyna Picho
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym dochodem jest emerytura i która posiada mieszkanie, może zostać uznana za osobę, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Nie, osoba fizyczna, której jedynym dochodem jest emerytura, a która posiada mieszkanie, nie jest automatycznie uznawana za osobę niezdolną do ponoszenia kosztów sądowych. Analiza sytuacji majątkowej musi wykazać obiektywne trudności w opłaceniu kosztów, zwłaszcza gdy kwota wpisu jest stosunkowo niska, a dochody, choć niewielkie, zapewniają zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych.Stan faktyczny
Skarżąca R. M. złożyła do WSA w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawczyni wskazała, że jej jedynym dochodem jest emerytura, a jedynym majątkiem mieszkanie. Argumentowała, że nie stać jej na ponoszenie kosztów sądowych. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, analizując sytuację majątkową skarżącej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania R. M. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia: odmówić przyznania R. M. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą, skarżąca przesłała do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawczyni wyjaśniła, że pozostaje sama w gospodarstwie domowym. Źródłem jej dochodu jest emerytura w wysokości [...] zł. Ponadto wnioskodawczyni ujawniła, że posiada majątek w postaci mieszkania o powierzchni [...] m2. Uzasadniając wniosek strona wykazała, że utrzymuje się wyłącznie z niewielkiej emerytury i dlatego nie stać jej na ponoszenie kosztów sądowych.
Rozpoznając złożony wniosek na wstępie należy zauważyć, że stosownie do treści przepisu art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej jako p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (o co wnioskuje R. M.) obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
Odnosząc powyższe do opisanej przez skarżącą sytuacji majątkowej należało uznać, że nie daje ona podstaw do uwzględnienia złożonego przez nią wniosku. W pierwszej kolejności zauważyć należy, zasadniczym składnikiem kosztów w każdym postępowaniu sądowym jest wpis od skargi, który w niniejszej sprawie z uwagi na charakter rozstrzygnięcia wyniesie 200 zł. Obowiązek opłacenia pozostałych kosztów sądowych oraz ich ewentualna wysokość jest uzależniona od przebiegu postępowania sądowego. Większość kosztów sądowych jest niższa niż kwota wpisu (np. kwota opłat kancelaryjnych (m. in. opłat za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – może wynieść odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku -100 zł).
W ocenie referendarza sądowego nawet przy uwzględnieniu wykazanych przez stronę dochodów brak jest obiektywnych podstaw do przyjęcia, że przy ujawnionym łącznym miesięcznym dochodzie –-[...] zł R. M. nie jest w stanie samodzielnie opłacić kosztów sądowych z których, co jak wskazano wyżej najwyższa to kwota wpisu w wysokości 200 zł. Nie bez znaczenia dla oceny sytuacji majątkowej skarżącej jest również to, że instytucja prawa pomocy z założenia ma gwarantować pomoc finansową ze strony Państwa dla osób, które pozostają w szczególnie trudnej sytuacji majątkowej. Analiza złożonego oświadczenia majątkowego wskazuje na to, że zarówno wnioskodawczyni ma zabezpieczone potrzeby bytowe, jak również dysponuje regularnymi środkami z tytułu wypłacanej jej emerytury. Brak jest zatem obiektywnych podstaw do uznania jej za osobę ubogą.
Powyższe zadecydowało zatem o odmowie przyznania prawa pomocy w żądanym przez stronę zakresie.
Mając na uwadze dokonane ustalenia na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło