I SA/Wa 751/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Durzyńska, sędzia WSA Łukasz Trochym, asesor WSA Justyna Wtulich-Gruszczyńska (spr.), Protokolant referent Agata Szczepanik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2024 r. sprawy ze skargi B. L., H. C., P. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2024 r. nr KOC/7039/Go/22 w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku o przyznanie użytkowania wieczystego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, zwane dalej jako : "SKO w Warszawie" decyzją z 25 stycznia 2024 r., nr KOC/7039/Go/22 po rozpatrzeniu odwołania: B. L., H. C. oraz P. C. od decyzji Prezydenta m. st. Warszawy z 24 października 2022r., nr 555/SD/2022 orzekającej o odmowie uwzględnienia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości położonego w [...], przy ul. [...], oznaczonego hipotecznie jako Nieruchomość nr [...],[...],[...],[...] w [...] Nr [...], nr rej. hip. [...] - dz. [...]. b, stanowiącego obecnie działki ewidencyjne nr [...]- cz., nr [...] - cz., nr [...] oraz nr [...] z obrębu [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawiał się następująco : Nieruchomość warszawska położona przy ul. [...], oznaczona hipotecznie jako Nieruchomość nr [...],[...],[...],[...] w [...] Nr [...], nr rej. hip. [...] - dz. [...], znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), powoływanym dalej jako : "dekret". Zgodnie z mapą z projektem podziału wraz z jej rozliczeniem, stanowiącą załącznik do decyzji Prezydenta m. st. Warszawy z 4 lutego 2016 r., nr 5/2016, którą zatwierdzony został podział działki nr [...] z obrębu [...], dawna nieruchomość oznaczona hipotecznie jako Nieruchomość nr [...],[...],[...],[...] w [...] Nr [...], nr rej. hip. [...] dz. [...] b o powierzchni 663 m 2 stanowi obecnie: - dz. nr [...] cz. - 0,0097 ha, - dz. nr [...] - 0,0159 ha, - dz. nr [...] - 0,0366 ha - dz. nr [...] - 0,0041 ha, wszystkie z obrębu [...]. Zgodnie z art. 1 ww. dekretu, przedmiotowa nieruchomość przeszła na własność gminy m.st. Warszawy, a następnie z mocy art. 32 ust. 2 ustawy z 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. z 1950 r. Nr 14, poz. 130) stała się własnością Skarbu Państwa. Obecnie na mocy art. 20 ust. 1 ustawy z 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz. U. z 2018 r., poz. 1817) przedmiotowa nieruchomość stanowi własność m. st. Warszawy, co potwierdzają decyzje Wojewody Mazowieckiego z 1 marca 1993 r., nr 35677 oraz decyzja z 28 lutego 1993 r, nr 19425. Wnioskiem z 19 sierpnia 1948r. (data wpływu 23 sierpnia 1948 r.) właściciele przeddekretowi T. i H. małżonkowie C., wnieśli o przyznanie za czynszem symbolicznym prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...], oznaczonej hipotecznie jako Nieruchomość nr [...],[...],[...],[...] w [...] Nr [...], nr rej. hip. [...] - dz. [...]. Decyzją z 4 maja 1974r., znak : WT-III/6210/86/74/JB Naczelnik Urzędu Dzielnicowego [...] po rozpatrzeniu wniosku o przyznanie prawa własności czasowej odmówił T. i H. małżonkom C. przyznania prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu. Następnie, SKO w Warszawie decyzją z 23 września 2014 r., nr KOC 1350/Go/12 stwierdziło nieważność ww. decyzji z 4 maja 1974 r. Oznacza to, że w aktualnym stanie prawnym pozostał do rozpatrzenia wniosek z 23 sierpnia 1948 r. złożony przez dawnych właścicieli o przyznanie prawa własności czasowej do nieruchomości położonej w [...], przy ul. [...]. Rozpatrując przedmiotowy wniosek Prezydent m.st. Warszawy decyzją z 24 października 2022r., nr 555/SD/2022 odmówił H. C., P. C. oraz B. L., uwzględnienia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu ww. nieruchomości. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia organ powołał art. 214a ust. 1 pkt 1 i pkt 9 oraz ust. 2 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz.U. z 2021 r., poz. 1899 ze zm.) powoływanej dalej jako : "u.g.n.". Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli z zachowaniem przewidzianego prawem terminu: B. L., H. C. oraz P. C. W odwołaniu wskazali na błędną wykładnię przepisu i błędne przyjęcie, że obligatoryjna odmowa ustanowienia użytkowania wieczystego następuje także wtedy, gdy spełnienie przesłanek określonych w art. 214a ust. 1 u.g.n. dotyczy jedynie części dawnej nieruchomości, podczas gdy brzmienie tego przepisu nie jest jednoznaczne i nie wynika z niego wprost, iż odmowa ww. sytuacjach ma dotyczyć całości nieruchomości, a nie jej części. SKO w Warszawie w zaskarżonej do Sądu decyzji wskazało, że zgodnie z przepisem art. 214a ust. 1 pkt. 1 u.g.n. odmawia się oddania gruntu w użytkowanie wieczyste lub przeniesienia prawa własności gruntu na rzecz osoby uprawnionej, o której mowa w art. 7 ust. 1 dekretu, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 7 ust. 2 tego dekretu, ze względu na przeznaczenie lub wykorzystywanie na cele określone w art. 6 u.g.n. Przepis art. 6 u.g.n. stanowi katalog celów publicznych, a zgodnie z jego treścią celem publicznym jest m.in. wydzielanie gruntów pod drogi publiczne. Organ wskazał, że ustawą z 17 września 2020 r. (która weszła w życie 20 października 2020 r.) o zmianie ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa, ustawy o komercjalizacji i niektórych uprawnieniach pracowników oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1709) dodano do art. 214a ustawy o gospodarce nieruchomościami ustęp 2, zgodnie z którym przepis ust. 1 stosuje się także w przypadku, gdy wyłączenia, o których mowa w ust. 1, dotyczą części gruntu, budynku albo ich części składowych. Organ wskazał, że jak wynika z akt sprawy część dawnej nieruchomości hipotecznej stanowiąca działkę nr [...] oraz działkę nr [...]z obrębu [...], zgodnie z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] - część I zatwierdzonym uchwałą Nr XCIV/2413/2014 Rady m.st. Warszawy z 6 listopada 2014 r. (publ. w Dzienniku Urzędowym Województwa Mazowieckiego z 15 grudnia 2014 r., poz. 11580) - jest usytuowana w liniach rozgraniczających drogi publicznej (ul. [...]) oznaczonej w planie symbolem [...]. Kolegium wyjaśniło, że celem publicznym, zgodnie z ww. art. 6 pkt 1 u.g.n., jest m.in. wydzielanie gruntów pod drogi publiczne, drogi rowerowe i drogi wodne, budowa, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji. Ustawa z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. z 2020 r. Dz. U. poz. 470, ze zm.) stanowi, że drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie niniejszej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych (art. 1). Kolegium zaznaczyło, że nie do pogodzenia jest zatem interes osoby ubiegającej się o przyznanie prawa użytkowania wieczystego z interesem ogółu osób wynikającym z powszechnej dostępności do dróg publicznych. Własność dróg publicznych nie może być przypisana innym podmiotom niż podmioty publicznoprawne wymienione w art. 2a ustawy o drogach publicznych. Organ wyjaśnił, że uwzględnienie wniosku o ustanowienie użytkowania wieczystego gruntu stanowiącego drogę publiczną na rzecz osoby fizycznej byłoby dotknięte wadą rażącego naruszenia prawa (art. 2a ustawy o drogach publicznych), co prowadziłoby do nieważności decyzji. Zaznaczył, że grunty wchodzące w skład drogi publicznej mogą stanowić własność ściśle określonych podmiotów prawa publicznego. W tej sytuacji organ stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na rzecz osób fizycznych. Kolegium stwierdziło, że część nieruchomości objętej wnioskiem o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w Warszawie przy ulicy Krypskiej stanowi obecnie (w zakresie działek nr [...] i nr [...]) część drogi publicznej, a zatem brak było podstaw w świetle obowiązujących przepisów, możliwości uwzględnienia wniosku dekretowego w odniesieniu do przedmiotowego gruntu. Organ wskazał, że pozostała część nieruchomości obejmująca działki ewidencyjne nr [...] oraz nr [...] z obrębu [...] w planie zagospodarowania przestrzennego oznaczona jest symbolem [...] i przeznaczona na mieszkalnictwo wielorodzinne z dopuszczeniem przeznaczenia funkcji usługowych z zakresu handlu. Obecnie działka nr [...] z obrębu [...] stanowi grunt wykorzystywany na ciąg komunikacyjny (przejazd oraz miejsca postojowe - przeznaczony do obsługi budynków o adresach ul. [...]). Organ dodał, że w dniu 21 września 2021 r. Miasto Stołeczne Warszawa oraz Spółdzielnia Budowlano - Mieszkaniowa "[...]" zawarli umowę dzierżawy z dnia 24 września 2021 r., nr [...] zgodnie z którą dzierżawie podlega między innymi działka ewidencyjna numer [...]z obrębu [...]. Okres dzierżawy określono od dnia 1 października 2021 r. do dnia 30 września 2024 r. Organ stwierdził zatem, że w rozpatrywanej sprawie doszło do oddania do odpłatnego korzystania części nieruchomości stanowiącej przedmiot postępowania, a zatem doszło do spełnienia negatywnej przesłanki zawartej w art. 214 a ust. 1 pkt 9 u.g.n. który stanowi, iż odmawia się oddania gruntu w użytkowanie wieczyste lub przeniesienia prawa własności gruntu na rzecz osoby uprawnionej, o której mowa w art. 7 ust. 1 dekretu, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 7 ust. 2 dekretu, ze względu na ustanowienie lub przeniesienie na rzecz osób trzecich praw rzeczowych na gruncie, budynku lub ich części albo oddanie nieruchomości lub jej części do odpłatnego korzystania, w szczególności na podstawie umowy najmu lokalu mieszkalnego - bez względu na czas trwania stosunku cywilnoprawnego z osobą trzecią. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 25 stycznia 2024 r., nr KOC/7039/Go/22 wnieśli B. L., H. C. oraz P. C. Zaskarżonej decyzji zarzucili : 1. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 12 k.p.a. i art. 35 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z 24 października 2022 r., Nr 555/SD/2022 pomimo braku rozważenia przez ww. organ wszechstronnego materiału dowodowego w sprawie, tj. w szczególności: - pominięcie przy wydawaniu decyzji opinii urbanistycznej wydanej przez Wydział Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] z 15 września 2022 r., w której stwierdzono możliwość oddania w użytkowanie wieczyste: dz. ew. nr [...] z obrębu [...] oraz dz. ew. nr [...] z obrębu [...], - pominięcie okoliczności, iż decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzająca nieważność decyzji administracyjnej z 4 maja 1974 r. (w przedmiocie odmowy przyznania prawa użytkowania wieczystego nieruchomości przy ul. [...]) została wydana w dniu 23 września 2014 r., w sytuacji gdy publikacja miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miała miejsce prawie 3 miesiące później, tj. w dniu 14 grudnia 2014 r., a zatem organ miał możliwość wydania decyzji jeszcze przed uchwaleniem planu zagospodarowania przestrzennego, w szczególności, iż zgodnie z art. 35 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, zaś załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, a zatem przed publikacją miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. 2. naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, tj. a) art. 214a ust. 1 pkt 1 i pkt 9 oraz ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami poprzez: - utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z 24 października 2022 r., Nr 555/SD/2022 który prowadząc postępowanie w sposób sprzeczny z zasadą szybkości postępowania, wynikającą z art. 12 k.p.a. doprowadził do wykorzystania części nieruchomości na cele publiczne, utrudniając tym samym oddanie skarżącym nieruchomości w użytkowanie wieczyste; - utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z 24 października 2022 r., Nr 555/SD/2022, który działając w sposób opieszały i sprzeczny z art. 35 k.p.a., wydał decyzję, w oparciu o niekorzystny dla skarżących, znowelizowany przepis art. 214a ustawy o gospodarce nieruchomościami, który został znowelizowany ustawą z dnia 17 września 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa, ustawy o komercjalizacji i niektórych uprawnieniach pracowników oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 25 stycznia 2024 r., nr KOC/7039/Go/22 oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z 24 października 2022 r., nr 555/DS/2022 w całości. Ponadto wnieśli o zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 t.j.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej także jako "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji są zgodne z prawem. Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 25 stycznia 2024 r., utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta m. st. Warszawy z 24 października 2022r., odmawiającą uwzględnienia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości położonego w [...] przy ul. [...], oznaczonego hipotecznie jako Nieruchomość nr [...],[...],[...],[...] w [...] Nr [...], nr rej. hip. [...] - dz. [...]. b, stanowiącego obecnie działki ewidencyjne nr [...] - cz., nr [...] - cz., nr [...] oraz nr [...] z obrębu [...]. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia podjętego przez organy stanowił przepis art. 214a ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2021 r., poz. 1899 ze zm.) powoływanej dalej jako : "u.g.n.". Przepis art. 214a u.g.n. został dodany nowelizacją dokonaną przez art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2016 r. poz. 1271), zmieniającą ustawę o gospodarce nieruchomościami z dniem 17 września 2016 r. Przy czym zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy nowelizującej, do spraw wszczętych i niezakończonych stosuje się przepisy tej nowelizacji, co oznacza, że przepis art. 214a u.g.n. ma zastosowanie również do niniejszej sprawy. Celem wprowadzenia art. 214a u.g.n. było umożliwienie organowi wydawania decyzji o odmowie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na rzecz poprzedniego właściciela gruntu nieruchomości warszawskiej w przypadkach wymienionych w tym przepisie, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 7 ust. 2 dekretu. Dotychczas bowiem decydujące znaczenie dla orzekania o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego miały przesłanki dekretowe. Spośród wymienionych w tym przepisie przesłanek odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego, należy zwrócić uwagę na przesłankę, która znalazła zastosowanie w okolicznościach badanej sprawy – jest to przeznaczenie lub wykorzystywanie gruntu na cele publiczne określone w art. 6 u.g.n. Zgodnie z art. 214a ust. 1 pkt 1 u.g.n. odmawia się oddania gruntu w użytkowanie wieczyste lub przeniesienia prawa własności gruntu na rzecz osoby uprawnionej, o której mowa w art. 7 ust. 1 dekretu, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 7 ust. 2 tego dekretu, ze względu na przeznaczenie lub wykorzystywanie na cele określone w art. 6 u.g.n. Przepis art. 6 pkt 1 u.g.n. stanowi natomiast, że celami publicznymi w rozumieniu ustawy są wydzielanie gruntów m.in. pod drogi publiczne. Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 645 z późn. zm.) stanowi, że drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie niniejszej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych (art. 1). Przepis ten podaje normatywną definicję drogi publicznej, którą należy się kierować przy wykładni nie tylko przepisów ustawy o drogach publicznych, ale także odrębnych od tej ustawy przepisów prawa publicznego oraz prywatnego, w których pojawia się pojęcie drogi publicznej. Z definicji drogi publicznej można odczytać jej atrybuty: powszechność dostępu i korzystania przez każdego obywatela zgodnie z jej przeznaczeniem. Powszechność dostępu do dróg publicznych oznacza, że każdy podmiot znajdujący się na terytorium naszego kraju ma zagwarantowane prawo do korzystania z tych dróg, zgodnie z ich przeznaczeniem, bez zgody organu reprezentującego właściciela drogi. W doktrynie podkreśla się, że ustawowe gwarancje powszechnego dostępu do dróg publicznych pozwalają zaliczyć tę część majątku publicznego do dóbr publicznych, stanowiących jedną z wyróżnionych w nauce kategorii rzeczy publicznych. Powszechny dostęp do dróg publicznych wiąże się z przewidzianym w art. 52 ust. 1 i 2 Konstytucji RP prawem podmiotowym gwarantującym każdemu swobodne poruszanie się po terytorium Polski i przekraczanie jej granicy. Nie można pomijać, że mocą art. 52 pkt 1 ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową państwa (Dz. U. Nr 106, poz. 668 z późn. zm.) dodany został do ustawy o drogach publicznych art. 2a. Przepis ten w ustępie 1 stanowi, że drogi krajowe stanowią własność Skarbu Państwa, zaś w ustępie 2 stanowi, że drogi wojewódzkie, powiatowe i gminne stanowią własność właściwego samorządu województwa, powiatu lub gminy. Zatem drogi publiczne stanowiące własność publiczną, są częścią mienia publicznego przysługującego Skarbowi Państwa oraz jednostkom samorządu terytorialnego. Własność państwowa i własność komunalna jest – jako przeciwstawienie własności prywatnej – zaliczana do kategorii własności publicznej. Podstawą wyróżnienia tej kategorii własności nie jest strona podmiotowa, lecz funkcja, jaką przypisuje się przedmiotowi własności (por. uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 13 kwietnia 2007 r., sygn. III CZP 23/07, Lex nr 236099). Wymaga podkreślenia, że z dóbr publicznych może korzystać każdy, przy czym o uprawnieniu do korzystania nie decyduje organ zarządzający dobrem. W tym kontekście prawo użytkowania wieczystego, o które występuje właściciel dekretowy, a które z istoty swojej ma atrybuty własności, pozostaje w kolizji z prawem do powszechnego i nieograniczonego dostępu do gruntu drogi publicznej. Prawo użytkowania wieczystego, to – jak stanowi art. 233 Kodeksu cywilnego – prawo do korzystania z gruntu z wyłączeniem innych osób. Nie do pogodzenia jest zatem interes osoby ubiegającej się o przyznanie prawa użytkowania wieczystego z interesem ogółu osób wynikającym z powszechnej dostępności do dróg publicznych. Własność dróg publicznych nie może być przypisana innym podmiotom niż podmioty publicznoprawne wymienione w art. 2a ustawy o drogach publicznych. Tym samym własność drogi publicznej nie może być przeniesiona na rzecz osoby fizycznej. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 24 czerwca 2010 r., sygn. akt IV CSK 40/10 (Lex nr 602303): "Nieruchomość przeznaczona pod drogę publiczną może stanowić tylko własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego. Posiadanie samoistne takiej nieruchomości przez inny podmiot nie może prowadzić do nabycia jej przez zasiedzenie". Działka gruntu stanowiąca drogę publiczną nie może stać się własnością żadnego innego podmiotu, niż podmiot prawa publicznego wymieniony w art. 2a ustawy o drogach publicznych, ani nie może być oddana w użytkowanie wieczyste. Nikt więc, poza Skarbem Państwa lub jednostkami samorządu, nie może być właścicielem gruntu przeznaczonego pod drogi publiczne. Z powyższym stanowiskiem koresponduje wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 2009 r., sygn. akt I OSK 361/08. W wyroku tym stwierdzono, że niedopuszczalne jest orzeczenie o zwrocie nieruchomości wywłaszczonej, która w czasie orzekania o zwrocie jest częścią drogi publicznej w rozumieniu przepisów ustawy o drogach publicznych. Należy zatem stwierdzić, że norma zawarta w art. 7 ust. 2 dekretu doznaje ograniczenia w sytuacji, gdy wniosek o ustanowienie użytkowania wieczystego dotyczy gruntu stanowiącego drogę publiczną w rozumieniu ustawy o drogach publicznych. Okoliczność ta była już zresztą wielokrotnie sygnalizowana przez orzecznictwo sądowoadministracyjne, które z tej przyczyny m. in. stało na stanowisku, iż właściciel nieruchomości warszawskiej nie może dochodzić swoich praw w sytuacji, gdy na nieruchomości tej urządzono drogę publiczną (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 2013 r., sygn. akt I OSK 2391/11 i sygn. akt I OSK 2392/11). Skoro, w świetle obowiązujących przepisów, obrót nieruchomościami zajętymi pod drogi publiczne jest wyłączony, to nie budzi wątpliwości Sądu, że działki nr 24/4 i nr 25/18 nie mogły stać się przedmiotem użytkowania wieczystego następców prawnych dawnego właściciela nieruchomości. Zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] – część I zatwierdzonego uchwałą Nr XCIV/2413/2014 Rady m.st. Warszawy z 6 listopada 2014 r. (publ. w Dzienniku Urzędowym Województwa Mazowieckiego z 15 grudnia 2014 r., poz. 11580) działka nr [...] oraz działka nr [...] z obrębu [...] jest usytuowana w liniach rozgraniczających drogi publicznej (ul. [...]) oznaczonej w planie symbolem [...]. Dla terenu oznaczonego tym symbolem ustalono w § 1 pkt 13 ust. 1 miejscowego planu przeznaczenie terenu jako tereny ulic (dróg publicznych), zgodnie z § 4 ust. 29. Z kolei w opisie tego terenu zawartym w § 4 ust. 29 planu ustalono, że ww. działki są położone w strefie, gdzie ustala się przeznaczenie dla terenów ulic (dróg publicznych) oznaczonych symbolem KD, w tym dróg klasy głównej ruchu przyspieszonego KDGP, dróg klasy głównej KDG, dróg klasy zbiorczej KDZ, dróg klasy lokalnej KDL oraz dróg klasy dojazdowej KDD. W miejscowym planie przewidziano więc jako podstawowe przeznaczenie przedmiotowych działek komunikację kołową, komunikację zbiorową (autobusowa i tramwajowa) oraz komunikacja piesza i rowerowa, zgodnie z ustaleniami szczegółowymi dla terenów oraz urządzenia techniczne związane z oświetleniem i odwodnieniem ulic. Jako przeznaczenie dopuszczalne przewidziano infrastrukturę techniczną - urządzenia infrastruktury technicznej, przyłącza do budynków, zieleń urządzona, usługi z zakresu gastronomii, kultury i wystawiennictwa oraz rampy, pochylnie, schody, wjazdy, podjazdy itp. do budynków lub do kondygnacji podziemnych, zieleń. Mając to na uwadze oraz treść art. 6 pkt 1 u.g.n., który stanowi, że celami publicznymi w rozumieniu ustawy są: wydzielanie gruntów pod drogi publiczne, drogi rowerowe i drogi wodne, budowa, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji stwierdzić należy, że prawidłowo organy uznały, że zaistniała negatywna przesłanka z art. 214a ust. 1 pkt 1 u.g.n. uniemożliwiająca ustanowienie odnośnie działki nr [...] oraz nr [...] prawa użytkowania wieczystego na rzecz następców prawnych byłego właściciela nieruchomości. Działki te bowiem zostały w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczone na cel publiczny w rozumieniu art. 6 pkt 1 u.g.n. – wydzielenie gruntu pod drogi publiczne. Wobec ustalenia, że część nieruchomości objętej wnioskiem o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w Warszawie przy ulicy Krypskiej stanowi obecnie (w zakresie działek nr [...] i [...]) część drogi publicznej, zasadnie organy orzekające w sprawie odmówiły ustanowienia prawa użytkowania wieczystego odnośnie działki nr [...] i działki nr [...]. Zgodnie z treścią wymienionego art. 214a ust. 1 pkt 1 u.g.n. odmawia się oddania gruntu w użytkowanie wieczyste, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 7 ust. 2 dekretu, ze względu na przeznaczenie lub wykorzystywanie na cele określone w art. 6 u.g.n. Przechodząc natomiast do oceny zasadności odmowy ustanowienia prawa użytkowego wieczystego co do działki nr [...] oraz działki nr [...] wskazać należy, że nieruchomość ta, zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] – część I zatwierdzonego uchwałą Nr XCIV/2413/2014 Rady m.st. Warszawy z 6 listopada 2014 r. jest oznaczona symbolem E17.2MW i przeznaczona w planie na mieszkalnictwo wielorodzinne z dopuszczeniem przeznaczenia funkcji usługowych z zakresu handlu. Obecnie działka nr [...] z obrębu [...] stanowi grunt wykorzystywany na ciąg komunikacyjny (przejazd oraz miejsca postojowe - przeznaczony do obsługi budynków o adresach ul. [...]). Dodatkowo w dniu 21 września 2021r. Miasto Stołeczne Warszawa oraz Spółdzielnia Budowlano - Mieszkaniowa "[...]" zawarli umowę dzierżawy dnia 24 września 2021 r., nr [...] zgodnie z którą dzierżawie podlega między innymi działka ewidencyjna numer [...] z obrębu [...]. Okres dzierżawy określono od 1 października 2021 r. do 30 września 2024 r. Zgodnie z art. 693 § 1 Kodeksu cywilnego przez umowę dzierżawy wydzierżawiający zobowiązuje się oddać dzierżawcy rzecz do używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a dzierżawca zobowiązuje się płacić wydzierżawiającemu umówiony czynsz. Jest to zatem umowa odpłatna, która umożliwia dzierżawcy korzystanie z przedmiotu dzierżawy - w tym wypadku nieruchomości i pobieranie z niej pożytków. Umowa ta wchodzi zatem w zakres stosunków prawnych określonych w art. 214a ust. 1 pkt 9 u.g.n., tj. takich, na podstawie których doszło do oddania nieruchomości lub jej części do odpłatnego korzystania. Istnienie takiego stosunku prawnego na części przedmiotowego gruntu również uniemożliwia oddanie gruntu dawnej nieruchomości w użytkowanie wieczyste na podstawie dekretu. Stosownie do treści art. 214a ust. 1 pkt 9 u.g.n. odmawia się oddania gruntu w użytkowanie wieczyste lub przeniesienia prawa własności gruntu na rzecz osoby uprawnionej, o której mowa w art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 7 ust. 2 tego dekretu, ze względu na ustanowienie lub przeniesienie na rzecz osób trzecich praw rzeczowych na gruncie, budynku lub ich części albo oddanie nieruchomości lub jej części do odpłatnego korzystania, w szczególności na podstawie umowy najmu lokalu mieszkalnego - bez względu na czas trwania stosunku cywilnoprawnego z osobą trzecią. Prawidłowo zatem organy w niniejszej sprawie stwierdziły, że doszło do oddania do odpłatnego korzystania części nieruchomości stanowiącej przedmiot postępowania (działka nr [...]), a zatem doszło do spełnienia negatywnej przesłanki zawartej w art. 214a ust. 1 pkt 9 u.g.n. Bez znaczenia przy tym pozostaje okoliczność, że umowa ta jest zawarta na czas określony tj. od 1 października 2021 r. do 30 września 2024 r. Na datę wydawania decyzji przez organy umowa dzierżawy była zawarta i pozostawała w obrocie prawnym. Stosownie do treści art. 214a ust. 1 pkt 9 u.g.n. odmawia się oddania gruntu w użytkowanie wieczyste lub przeniesienia prawa własności gruntu na rzecz osoby uprawnionej, ze względu na oddanie nieruchomości lub jej części do odpłatnego korzystania, bez względu na czas trwania stosunku cywilnoprawnego z osobą trzecią. Dodatkowo wskazać należy, że biorąc także pod uwagę wielkość działki nr [...] (41 m 2) i jej wykorzystanie jako ciąg komunikacyjny tj. przejazd pomiędzy budynkami oraz utworzone miejsca postojowe przeznaczone do obsługi budynków o adresach ul. [...] stwierdzić należy, że nie spełnia ona parametrów do jej samodzielnego zagospodarowania, czy zabudowania. Odnosząc się natomiast do działki nr [...] (o powierzchni 366 m 2) wskazać należy, że na części tej działki znajduje się budynek przy ul. [...], a zatem racjonalne zagospodarowanie tej działki z zachowaniem przepisów ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682, z późn. zm.), Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2022 r., poz. 1255 t.j.) oraz u.g.n. byłoby znacznie utrudnione lub wręcz niemożliwe. Z tego względu, zarzut pominięcia przez organ opinii urbanistycznej wydanej przez Wydział Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] z 15 września 2022 r., jest bezzasadny, gdyż racjonalne i prawidłowe korzystanie z ww. działek byłoby niemożliwe. Wskazać należy, że stosownie do treści art. 4 ust. 3a u.g.n. przez działkę budowlaną należy rozumieć zabudowaną działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków i urządzeń położonych na tej działce. Zdaniem Sądu, wykorzystanie powyższych działek (nr [...] i nr [...]) jako działek budowlanych uniemożliwiłoby prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków i urządzeń (przejazd, miejsca postojowe) położonych zarówno na tych działkach bądź działkach sąsiednich (budynek przy ul. [...]). Podkreślić przy tym należy, że bez znaczenia pozostaje, że zarówno przesłanka dotycząca przeznaczenia gruntu na cele publiczne określone w art. 6 u.g.n., jak i dotycząca oddania nieruchomości do odpłatnego korzystania (art. 241 a ust. 1 pkt 9 u.g.n.) dotyczą jedynie części nieruchomości. Wskazać należy, że ustawą z 17 września 2020 r. (która weszła w życie 20 października 2020 r.) o zmianie ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa, ustawy o komercjalizacji i niektórych uprawnieniach pracowników oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1709) dodano do art. 214a ustawy o gospodarce nieruchomościami ustęp 2, zgodnie z którym przepis ust. 1 stosuje się także w przypadku, gdy wyłączenia, o których mowa w ust. 1, dotyczą części gruntu, budynku albo ich części składowych. Prawidłowo zatem organy orzekły o odmowie przyznania prawa użytkowania wieczystego również co do części dawnej nieruchomości, stanowiącej obecnie działki ewidencyjne nr [...] i nr [...] z obrębu [...]. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2020 r., sygn. akt: I OSK 3794/18, spełnienie choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 214a u.g.n. jest wystarczające do odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na rzecz poprzedniego właściciela gruntu w rozumieniu art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 7 ust. 2 tego dekretu (Lex nr 3059083). Podobne stanowisko zajął także WSA w Warszawie w wyroku z 22 września 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 872/22. Reasumując wskazać należy, że spełnienie choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 214a ust. 1 w zw. z ust. 2 u.g.n. stanowi okoliczność dostatecznie uzasadniającą odmowę ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na rzecz następców prawnych dawnego właściciela nieruchomości warszawskiej, niezależnie od podstaw odmowy wskazanych w art. 7 ust. 2 dekretu warszawskiego. Podstawą odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego w niniejszej sprawie jest występująca od samego początku negatywna przesłanka określona w art. 214a ust. 1 pkt 1 u.g.n., tj. cel publiczny oraz przesłanka określona w art. 214a ust. 1 pkt 9 u.g.n. tj. oddanie nieruchomości lub jej części do opłatnego korzystania bez względu na czas trwania stosunku cywilnoprawnego z osobą trzecią. Okoliczności takie zostały ujawnione w badanej sprawie, co determinuje ocenę zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu, dokonane przez organy orzekające w sprawie ustalenia, w pełni uzasadniają stanowisko, że odmowa ustanowienia prawa użytkowania wieczystego gruntu nieruchomości warszawskiej ze względu na przeznaczenie nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego na cele publiczne oraz oddanie części nieruchomości do opłatnego korzystania, w okolicznościach niniejszej sprawy jest zasadna. Postanowienia obowiązującego dla spornej nieruchomości miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wiążą w tej sprawie orzekające organy i dopóki powyższe ustalenia planu nie zostaną zmienione w odpowiedniej procedurze administracyjnej, organy zobowiązane są je uwzględniać. Wniosek dekretowy o ustanowienie użytkowania wieczystego gruntu rozpoznawany jest bowiem zgodnie ze stanem prawnym obowiązującym w dniu jego rozpatrywania, nie zaś w dniu jego złożenia. Z tych względów nie można pominąć regulacji prawnych obecnie obowiązujących. Wobec powyższego nieuprawnione są zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 214a ust. 1 pkt 1 i pkt 9 w zw. z ust. 2 u.g.n. oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 12 i art. 35 k.p.a. Odnosząc się do zarzutu prowadzenia przez Prezydenta m.st. Warszawy postępowania w sposób opieszały i sprzeczny z art. 35 k.p.a. oraz w sposób sprzeczny z zasadą szybkości postępowania wynikająca z art. 12 k.p.a., co doprowadziło zdaniem skarżących do wykorzystania części nieruchomości na cele publiczne, Sąd wyjaśnia, że Skarżącym przysługiwały stosowne środki ochrony prawnej pozwalające dyscyplinować organ, który ich zdaniem dopuszczał się przewlekłego prowadzenia postępowania. Zauważyć należy, że skargę na bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji dopuszczają przepisy ustawy p.p.s.a., która w art. 3 § 2 pkt 8 stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, które powinno być zakończone decyzją administracyjną. Jak wynika z akt sprawy Skarżący nie zdecydowali się skorzystać z powyższej instytucji. Podsumowując, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji, odpowiadają prawu, a organy orzekające obu instancji wnikliwie rozpatrzyły cały materiał dowodowy zebrany w sprawie oraz szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy podejmowaniu rozstrzygnięć. Uzasadniły przy tym przekonująco swoje stanowisko, zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.