I SA/Wa 762/15

Starszy referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku E. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi E. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2015 r. znak : [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego postanawia : przyznać E. Z. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął w dniu 13 lipca 2015 r. (data stempla biura podawczego) formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawczyni wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawczynią pozostają dwie córki. Wnioskodawczyni podała, że nie uzyskuje żadnego dochodu oprócz alimentów przyznanych na córki od byłego małżonka po [...] zł na każdą z nich, co w sumie stanowi kwotę w wysokości [...] zł miesięcznie. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie posiada domu, mieszkania, nieruchomości rolnej oraz innej, jak również zasobów pieniężnych czy przedmiotów wartościowych. Zarządzeniem z dnia 20 lipca 2015 r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie z czego lub przy czyjej pomocy obecnie wnioskodawczyni wraz z dziećmi się utrzymuje, gdyż w nadesłanym formularzu wnioskodawczyni nie podała żadnego własnego źródła dochodu, poza alimentami na rzecz dzieci, które jak wskazała nie są wypłacane zarówno przez byłego małżonka, jak i Urząd Gminy. Zapytano wnioskodawczynię, czy jest osobą bezrobotną, a jeśli tak, to czy otrzymuje zasiłek dla osób bezrobotnych, jeśli tak, należało wskazać jego wysokość oraz czy wnioskodawczyni uzyskuje jakikolwiek dochód z tytułu zatrudnienia, bądź z tytułu wykonywania jakichkolwiek prac dorywczych, sezonowych, z umów zlecenia, czy o dzieło, jeśli tak, należało wskazać wysokość uzyskiwanego dochodu oraz tytuł z którego jest on uzyskiwany. Zwrócono się do wnioskodawczyni z zapytaniem, czy uzyskuje jakąkolwiek pomoc od organizacji społecznych lub państwowych (np. w postaci zasiłków stałych, celowych, dofinansowania do posiłków, inne,), jeśli tak, należało wskazać od kogo, w jakiej wysokości lub formie. Wezwano wnioskodawczynię do podania czy otrzymuje jakąkolwiek pomoc od rodziców, rodziny, znajomych, jeśli tak, należało wskazać od kogo, w jakiej wysokości lub formie. Zapytano wnioskodawczynię gdzie mieszka wraz z dziećmi (dom, mieszkanie) i jaki tytuł prawny posiada do zajmowanego lokalu (np. własność, wynajem, użyczenie, inne), gdyż w nadesłanym formularzu wskazała, że nie posiada zarówno domu, jak i mieszkania oraz czy ponosi koszty związane z mieszkaniem, domem bądź lokalem w którym obecnie przebywa wraz z dziećmi, jeśli tak, należało wskazać ich wysokość. Wezwano także wnioskodawczynię do podania orientacyjnej kwoty jaką miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego swoje oraz dzieci (tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych). Ponadto, zwrócono się do wnioskodawczyni o nadesłanie wyciągów z konta bankowego z dwóch ostatnich miesięcy. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W dniu 3 sierpnia 2015 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły żądane dodatkowe wyjaśnienia. Z nadesłanych informacji wynika, że wnioskodawczyni jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Wnioskodawczyni oświadczyła, że otrzymuje tylko alimenty na dzieci z Gminy w kwocie po [...] zł miesięcznie na każde dziecko. Wyjaśniła, że nie otrzymuje alimentów przyznanych dla niej przez Sąd Okręgowy w [...]. Wnioskodawczyni podała, że miesięczny koszt utrzymania dzieci wynosi co najmniej [...] zł, z czego kwotę w wysokości [...] zł miesięcznie posiada z otrzymywanych na dzieci alimentów, a pozostałą kwotę otrzymuje od rodzice. Wnioskodawczyni oświadczyła, że gdyby nie pomoc rodziców nie dałaby sobie rady. Wyjaśniła, że po rozstaniu z byłym mężem zamieszkała wraz z dziećmi na zasadzie użyczenia u swoich rodziców. Wnioskodawczyni oznajmiła, że nie posiada żadnego majątku, dochodów, jak też nie otrzymuje żadnej pomocy od organizacji społecznych czy państwowych. Wskazała, że nie posiada także żadnych kont bankowych. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie z art. 245 § 1 - 3 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawczyni wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Oceniono, że sytuacja majątkowa wnioskodawczyni utrzymującej się przy pomocy i wsparciu rodziców oraz z alimentów przyznanych na dzieci jest niewątpliwie na tyle trudna, że nie jest ona w stanie bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z tego względu, przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Jednocześnie wskazać należy, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem wnioskodawczyni zwolniona jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.