I SA/Wa 764/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-08-05

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka – Płaczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zostać uwzględniony w zakresie całkowitym na podstawie przedstawionych okoliczności materialnych wnioskodawcy?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca, wykazując wyjątkowo trudną sytuację materialną, uzasadnił przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie.
Stan faktyczny
J.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowym dotyczącym konieczności wniesienia odrębnego podania do właściwego organu. Wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe samotnie, uzyskuje dochód z emerytury na niskim poziomie, posiada dom i nieruchomość gruntową. Referendarz sądowy przyznał prawo pomocy częściowo, ustanawiając adwokata, a w pozostałym zakresie odmówił. J.S. wniósł sprzeciw domagając się prawa pomocy w pełnym zakresie.
Rozstrzygnięcie
Przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J.S. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] w przedmiocie zawiadomienia o konieczności wniesienia odrębnego podania do organu właściwego w sprawie podlegającej załatwieniu przez różne organy postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W związku ze skargą na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] w przedmiocie zawiadomienia o konieczności wniesienia odrębnego podania do organu właściwego w sprawie podlegającej załatwieniu przez różne organy J.S. zarządzeniem z dnia 20 kwietnia 2011 r. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł. W następstwie wydanego zarządzenia skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wnioskodawca podał, że prowadzi gospodarstwo domowe samotnie. Dochody gospodarstwa pochodzą ze świadczenia emerytalnego skarżącego w wysokości [...] zł. Ponadto składający wniosek podał, że posiada dom o powierzchni [...] m² oraz nieruchomość gruntową o powierzchni [...] ha. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 14 czerwca 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 764/11 przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata zaś w pozostałym zakresie odmówił przyznania prawa pomocy. W dniu 29 czerwca 2011 r. skarżący wniósł do Sądu, w ustawowym terminie, sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego, w którym domaga się całkowitego przyznania prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Prawo pomocy, zgodnie z art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.), może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 p.p.s.a.). Zaznaczenia wymaga, że przy ocenie zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy ustawodawca nakazuje stosowanie surowych kryteriów oceny. Strona domagając się uwzględnienia takiego wniosku w całości czy też w części musi wykazać, że znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji, która w znaczący sposób odbiega od przeciętnej. Tylko zatem te osoby, które wykażą, iż ich sytuacja materialna jest ciężka mogą oczekiwać, że ich wniosek zostanie uwzględniony. Takie stanowisko wielokrotnie akcentowały również w orzeczeniach sądy administracyjne. Instytucja "prawa pomocy" ma zatem na celu ułatwienie najuboższym dochodzenia swych słusznych praw w sprawach dotyczących ich żywotnych interesów, przy czym to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawiania wszelkich istotnych okoliczności dotyczących jego sytuacji materialnej, której analiza umożliwia rozpatrzenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy należy zauważyć, że okoliczności powołane przez J.S. we wniosku o przyznanie prawa pomocy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania i przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Nie budzi wątpliwości, że dochód uzyskiwany przez składającego wniosek jest na niskim poziomie. Skarżącego obciążają stałe koszty utrzymania oraz leczenia, co znane jest Sądowi z urzędu (postanowienie Sądu z dnia 28 lipca 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 763/11) Trudno jest zatem wymagać, by skarżący z uzyskiwanych niewielkich dochodów pokrył jakiekolwiek koszty postępowania. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 260 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło