I SA/Wa 770/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie: WSA Mirosław Gdesz (spr.) WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2015 r. sprawy ze skargi I. I. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści oddala skargę. I. Stan faktyczny 1. W dniu 4 kwietnia 2014 r. do Prezydenta [...] wpłynął wniosek I. P. (dalej powoływana jako: "skarżąca") o wydanie zaświadczenia - spełniającego warunki zarządzenia nr 1777/2008 Prezydenta [...] z dnia 23 czerwca 2008 r. w sprawie przekazywania właścicielom w posiadanie budynków, stanowiących w myśl art. 5 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] odrębne od gruntu nieruchomości, a administrowanych dotychczas przez jednostki organizacyjne [...] - w którym zostanie stwierdzone, że budynek przy ul. [...] spełnia warunki określone w art. 5 powołanego dekretu, a także że skarżącej przysługuje udział w wysokości [...] części w dawnej nieruchomości hipotecznej położonej przy ul. [...] , ozn. nr hip. [...]. 2. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r., Prezydent [...] odmówił wydania zaświadczenia żądanej treści, wskazując w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, iż brak jest przesłanek do wydania zaświadczenia o treści zgodnej z żądaniem wnioskodawcy, bowiem w aktach sprawy brakuje dokumentów (spadkowych oraz dotyczących sprzedaży udziałów w przedmiotowej nieruchomości osobom trzecim) umożliwiających stwierdzenie, że skarżącej przysługuje udział w wysokości [...] części w prawach i roszczeniach do gruntu przedmiotowej nieruchomości oraz w prawie własności znajdujących się na tym gruncie budynków oraz, że zgodnie z powołanym zarządzeniem nr 1777/2008 Prezydenta [...] z dnia 23 czerwca 2008 r. jest osobą uprawnioną do przejęcia budynku. 3. Po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z [...] marca 2015 r., nr [...], utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Prezydenta [...]. Kolegium stwierdziło, że niemożliwość wydania zaświadczenia o treści żądanej przez wnioskodawcę, wynika z faktu, iż zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy nie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie udziałów wnioskodawczyni w prawach i roszczeniach do gruntu przedmiotowej nieruchomości oraz znajdujących się na tym gruncie budynków. W szczególności w aktach sprawy znajdują się nieuwierzytelnione kopie dokumentów wskazujących, że przed Sądem Okręgowym w [...] toczyły się sprawy (sygn. [...] oraz [...]) wszczęte przez I. M. R. o zaopatrzenie dwóch wyroków Sądów Polubownych z dnia [...] sierpnia 1943 r. i z dnia [...] sierpnia 1943 r. w klauzulę wykonalności. Wyrokami tymi zostało przysądzone na rzecz I. M. R. po 25% nieruchomości [...] ozn. nr hip. [...] nabytej na mocy umowy sprzedaży od J. B. i B. B.. Wśród nieuwierzytelnionych kopii dokumentów znajduje się także jeden z tytułów wykonawczych Sądu z dnia [...] lipca 1947 r. (w sprawie o sygn. akt [...]) uznający, że wyrok Sądu Polubownego z dnia [...] sierpnia 1943 r. w przedmiocie przysądzenia na rzecz I. M. R. 25% nieruchomości [...] ozn. nr hip. [...] stanowiącej współwłasność J. B. ulega wykonaniu. Z kopii powołanych dokumentów wynika zatem, że I. M. R. nabyła od B. i J. małżonków B. 50% przedmiotowej nieruchomości. Zdaniem Kolegium, analiza całokształtu materiału dowodowego wskazuje, że problematyka, której dotyczy żądanie strony, jest sporna, wymagająca żmudnych ustaleń m.in. w zakresie wpisów dokonywanych w księdze wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości oraz podstaw tych wpisów. 5. Skarżąca na powyższe postanowienie wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 76 § 1, art. 217 § 1 i § 2 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 218 § 1 Kpa Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia organu pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. 6. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. II. Uzasadnienie prawne Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. 1. Na wstępie podkreślenia wymaga, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej jako: "Ppsa") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego w tym zakresie wskazuje na niezasadność skargi. 2. Zgodnie z treścią art. 217 § 2 pkt 2 Kpa zaświadczenie wydaje się, jeżeli osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Poddając analizie pojęcie zaświadczenia z działu VII Kpa, wskazuje się następujące jego przesłanki: jest to akt przewidziany przepisami prawa; wydawany na żądanie osoby, która się o niego ubiega; ta osoba musi wykazać interes prawny w jego pozyskaniu; jest to akt potwierdzający określone fakty lub stan prawny; jest to akt wydawany przez organ administrujący (por. J. Lang, Zaświadczenie w rozumieniu kodeksu postępowania administracyjnego, OMT 1988, nr 2, s. 14; podobnie J. Lang (w:) Postępowanie administracyjne, 2010, s. 89-90). Jak wskazują C. Banasiński i D. Szafrański: "Zaświadczenia nie są aktami administracyjnymi, lecz czynnościami faktycznymi, ponieważ nie są oświadczeniami woli, lecz wiedzy. Jeżeli zaświadczenie jest urzędowym potwierdzeniem istnienia określonego stanu prawnego lub faktów, to przy jego pomocy organ stwierdza, co mu wiadome, nie rozstrzyga jednak żadnej sprawy" (por. C. Banasiński, D. Szafrański, Zaświadczenie jako warunek złożenia wniosku o podjęcie działalności koncesjonowanej, M. Praw. 1996, nr 7, s. 241). 3. W przedmiotowej sprawie Sąd musiał przede wszystkim udzielić odpowiedzi na pytanie, czy kwestia tego, czy skarżącej przysługuje określony udział w prawie nieruchomości może być przedmiotem zaświadczenia wydanego przez organ administracji publicznej. Kwestia potwierdzenia przysługiwania prawa do nieruchomości, czy też prawidłowości nabycia udziału w prawie własności nieruchomości nie mieści się w ogóle w instytucji zaświadczeń uregulowanej w Kpa. Zaświadczenie nie rozstrzyga żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Tym samym nie jest dopuszczalne dokonywanie, w trybie dotyczącym wydawania zaświadczeń, jakichkolwiek ustaleń faktycznych i prawnych niewynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Potwierdzenie stanu prawnego nieruchomości następuje np. poprzez treść księgi wieczystej, czy akty notarialne jeszcze nie ujawnione w księdze wieczystej. Prezydent [...] nie prowadzi żadnego rejestru, czy ewidencji na podstawie, której mógłby potwierdzać wysokość udziałów. Reasumując, kwestia wysokości udziałów we własności budynku dekretowego nie może być przedmiotem potwierdzenia w formie zaświadczenia administracyjnoprawnego. Byłoby to wykreowanie quasi-dokumentu o bezwartościowej treści sprzecznej z polskim system prawa cywilnego. 4. Dodatkowo należy wskazać, że w sprawach o przekazanie budynków w administrowanie, organ nie ma prawa żądać od strony zaświadczenia o takiej treści wydanego przez ten organ, gdyż jest to sprzeczne z art. 220 Kpa. W przedmiotowej sprawie strona została, być może, błędnie ukierunkowana treścią wewnętrznego aktu Prezydenta [...], który wymaga dla przekazania w administrowanie budynków dekretowych zaświadczenia o przysługujących poszczególnym osobom wysokościach udziałów. Jednak treść zarządzenia Prezydenta [...] nr 1777/08 nie może prowadzić do legitymizowania nieprawidłowego stosowania przepisów Kpa. 5. W tym stanie faktycznym Sąd uznał, że nie ma podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia, skoro wydanie takiego zaświadczenia jest prawnie niedopuszczalne. Wydanie zaskarżonego postanowienia nie rzutuje negatywnie na jej prawa do nieruchomości budynkowej, które mogą być realizowane wyłącznie w sferze prawa cywilnego. Mając powyższe na uwadze, Sąd, uznając zarzuty skargi za całkowicie bezzasadne, na podstawie art. 151 Ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.