I SA/Wa 773/06
WyrokWSA w Warszawie2006-06-08
Skład orzekający: Elżbieta Lenart, Małgorzata Boniecka - Płaczkowska, Jolanta Rudnicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przyznaniu zasiłku celowego z pomocy społecznej, uwzględniająca zarówno potrzeby wnioskodawcy, jak i możliwości finansowe organu, narusza prawo?Ratio decidendi
Decyzja o przyznaniu zasiłku celowego z pomocy społecznej ma charakter uznaniowy. Spełnienie kryteriów przez wnioskodawcę nie tworzy roszczenia o przyznanie świadczenia w określonej wysokości. Organ musi uwzględnić nie tylko potrzeby wnioskującego, ale także możliwości finansowe oraz sytuację innych osób potrzebujących. Decyzja uznaniowa nie może być dowolna, lecz musi mieścić się w granicach wyznaczonych przez ustawę i możliwości finansowe organu.Stan faktyczny
K. F. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku celowego na zakup żywności i opału, wskazując na brak pracy i trudną sytuację materialną. Organ pierwszej instancji przyznał zasiłek, uwzględniając potrzeby wnioskodawczyni oraz możliwości finansowe ośrodka. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. K. F. złożyła skargę, zarzucając organom opieranie się na fałszywej dokumentacji lekarskiej i twierdząc, że mogłaby pracować, gdyby nie fałszowanie dokumentów dotyczących jej zdrowia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska WSA Jolanta Rudnicka (spr.) Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi K. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] marca
2006 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Zastępcy Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia [...] stycznia 2006 r., nr [...] orzekającą o przyznaniu K. F. pomocy społecznej w formie zasiłku celowego w wysokości [...] zł z przeznaczeniem [...] zł na zakup opału i [...] zł na żywność.
Decyzję wydano w oparciu o następujący stan sprawy:
Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2006 r. K. F. wystąpiła o przyznanie pomocy finansowej na zakup żywności i opału. We wniosku wskazała, że prowadzi gospodarstwo domowe z mężem A., oboje są bez pracy, zarejestrowani w Powiatowym Urzędzie Pracy. Zamieszkują w domu [...], opalanym węglem, składającym się z trzech pokoi i kuchni. Mają córkę, która nie jest w stanie utrzymywać rodziców, gdyż sama jest w trudnej sytuacji materialnej. W grudniu 2005 r. otrzymali zasiłek okresowy za miesiąc listopad i grudzień w łącznej wysokości [...] zł.
Zastępca Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w L. decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r., działając z upoważnienia Prezydenta Miasta L., przyznał K. F. pomoc społeczną w formie zasiłku celowego w wysokości [...] zł z przeznaczeniem na żywność i opał. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ podał, że K. F. i jej mąż pozostają od kilku lat pod opieką Ośrodka Pomocy Społecznej ze względu na złą sytuację materialną wywołaną brakiem pracy. Przyznając pomoc w formie zasiłku celowego organ uwzględnił najpilniejsze potrzeby wnioskującej wyrażone we wniosku o przyznanie pomocy. Jednocześnie podkreślono, że wzięto pod uwagę nie tylko potrzeby rodziny F., lecz także innych osób oczekujących wsparcia z terenu gminy L..
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] marca 2006 r., po rozpoznaniu odwołania K. F., od decyzji Zastępcy Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia [...] stycznia 2005 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, że prawidłowe są ustalenia i dokonana przez organ pierwszej instancji ocena sytuacji wnioskującej o udzielenie jej pomocy w postaci zasiłku celowego. K. F. nie posiada żadnych źródeł dochodu, zachodziły zatem podstawy do przyznania jej zasiłku celowego. Organ odwoławczy stwierdził, że nie ma podstaw do kwestionowania wysokości przyznanego zasiłku celowego. Organ przyznający pomoc musi brać pod uwagę nie tylko potrzeby o tę pomoc wnioskujących, lecz także możliwości pomocy społecznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie stwierdziło jakichkolwiek uchybień bądź naruszenia przepisów normujących zasady przyznawania świadczeń z pomocy społecznej i podkreśliło, że organ musi mieć na uwadze, to czy w obrębie jego działania znajdują się inne osoby w trudniejszej sytuacji materialnej, co w sytuacji posiadania ograniczonych środków finansowych może spowodować brak funduszy na pomoc dla osób bardziej jej potrzebujących.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2006 r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. F., wnosząc o uchylenie decyzji obu organów orzekających w sprawie.
Skarżąca wskazała, że ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej dotyczy ludzi chorych, niepełnosprawnych z zaburzeniami psychicznymi ona natomiast jest osobą zdrową a bez pracy znalazła się z powodu sfałszowania świadectwa lekarskiego dotyczącego oceny jej stanu [...]. Zdaniem skarżącej Urząd Miasta i Prokuratura fałszują dokumenty dotyczące jej stanu zdrowia i dlatego nie może znaleźć pracy, mimo że na rynku są oferty pracy dla [...]. Stwierdziła, że nie chce zasiłku celowego skoro zakłady pracy istnieją i mogłaby pracować, gdyby nie fałszowanie dokumentów dotyczących jej zdrowia [...]. Uważa, że Ośrodek Pomocy Społecznej i Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinny przestać opierać się na fałszywej dokumentacji lekarskiej
W odpowiedzi na powyższą skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Przedmiotem oceny Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. utrzymująca w mocy decyzję Zastępcy Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w L. przyznającą K. F. zasiłek celowy w wysokości [...] zł z przeznaczeniem na żywność i opał.
Na wstępie należy wskazać, że rodzaje świadczeń z pomocy społecznej oraz zasady i tryb ich udzielania reguluje ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz.593 ze zm.). Zgodnie z art. 2 powyższej ustawy celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie przezwyciężyć, wykorzystując własne uprawnienia i możliwości.
Z akt administracyjnych wynika, że K. F. wystąpiła w dniu
[...] stycznia 2006 r. do Ośrodka Pomocy Społecznej w L. o przyznanie jej zasiłku celowego na zakup: żywności i opału. Zastępca Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w L. uznając, że wnioskodawczyni nie posiada żadnego dochodu a jedynym źródłem jej utrzymania są świadczenia, które systematycznie otrzymuje z ośrodka pomocy społecznej uznał, że zachodzą okoliczności uzasadniające przyznanie jej pomocy w formie zasiłku celowego w wysokości [...] zł Należy stwierdzić, iż organ dokonał słusznej oceny, iż skarżąca należy do osób uprawnionych do otrzymania pomocy społecznej w formie zasiłku celowego.
Stosownie do art.39 ust.1 i 2 powyższej ustawy zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej a w szczególności na pokrycie części lub całości zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu a także kosztów pogrzebu. Z treści tego przepisu wynika, że decyzja o przyznanie zasiłku celowego ma charakter uznaniowy. Tym samym spełnienie kryteriów przez ubiegającą się o zasiłek celowy nie oznacza, że istnieje po jej stronie roszczenie o przyznanie świadczenia w wysokości określonej przez nią. Organ rozpoznając wniosek o przyznanie zasiłku celowego musi mieć ma względzie nie tylko interes osoby wnioskującej, lecz także interesy innych osób będących w trudnej sytuacji materialnej. Decyzja w sprawie przyznania zasiłku celowego aczkolwiek ma charakter uznaniowy, to nie może też być rozstrzygnięciem dowolnym. Ustawa o pomocy społecznej daje wskazówki, co do zasad udzielania pomocy osobom potrzebującym, stanowiąc w art. 3 ust. 3 i 4, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia z pomocy powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, przy czym potrzeby osób korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. W przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji w uzasadnieniu decyzji o przyznaniu zasiłku celowego wskazał, że musiał wziąć pod uwagę możliwości i środki finansowe na zasiłki celowe, jakimi dysponuje w 2006 r.
W świetle powyższego nie można postawić organom orzekającym w sprawie zarzutu dowolności w podejmowaniu decyzji. W przedmiotowej sprawie decyzje obu organów wydane zostały w oparciu o obowiązujące przepisy a o wysokości przyznanego skarżącej świadczenia decydowała nie tylko jego sytuacja życiowa, lecz także możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej. Zarzuty skargi naruszenia przez organy orzekające w sprawie przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, przez jej zastosowanie, są całkowicie bezzasadne.
We wniosku o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej skarżąca żądała przyznania jej zasiłku celowego i zupełnie niezrozumiałe są jej stwierdzenia zawarte w skardze, że nie chce tego zasiłku. Ponadto biorąc pod uwagę cele, które wymieniła we wniosku skarżąca (zakup żywności i opału), to organ prawidłowo zakwalifikował wniosek o przyznanie zasiłku celowego. Cele te mieszczą się bowiem w pojęciu niezbędnej potrzeby życiowej, o czym stanowi ustawodawca w art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej.
Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących opierania się przez organy orzekające w sprawie na sfałszowanej dokumentacji lekarskiej, stwierdzić należy że w przedmiotowej sprawie organy w ogóle nie wypowiadały się co do stanu zdrowia skarżącej, lecz oceniały jej sytuację materialną. Należy tez podkreślić, że zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne wyznacza art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) a spod kognicji sądu administracyjnego wyłączone jest orzekanie o stanie zdrowia lub ocena zaświadczeń lub opinii lekarskich.
W świetle powyższego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia
2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) orzekł, jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło