I SA/Wa 781/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart (spr.) WSA Bogdan Wolski Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2009 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Rektora [...] z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę. Rektor [...] decyzją z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] - wydaną na podstawie art. 66 ust. 1 i art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.) oraz art. 138 § 1pkt 3 w związku z art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego - umorzył postępowanie odwoławcze wszczęte w sprawie decyzji Dziekana Wydziału Architektury z dnia [...] września 2007r. dotyczącej wznowienia studiów przez M. O. na Wydziale [...] w trybie niestacjonarnym. W toku postępowania ustalono następujący stan faktyczny. Dziekan Wydziału [...] decyzją z dnia [...] września 2007r. wyraził zgodę na wznowienie przez M. O. studiów na Wydziale [...] w trybie niestacjonarnym. M. O. w pismach skierowanych do Rektora [...] zakwestionował ten tryb wznowienia studiów. Pisma te zostały uznane jako odwołanie od w/w decyzji Dziekana i w ramach postępowania odwoławczego została wydana decyzja Rektora [...] z dnia [...] lipca 2008 r. [...] uchylająca decyzję Dziekana Wydziału [...] z dnia [...] września 2007 r. i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że przedmiotowa decyzja wydana została z naruszeniem norm prawa procesowego. Przy wydawaniu decyzji o wznowieniu studiów przez M. O. w trybie niestacjonarnym strona została pozbawiona udziału w postępowaniu. Ponadto decyzja ta nie spełnia wymogów przewidzianych w art. 107 kpa dla decyzji administracyjnej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. O. zarzucił decyzji Rektora wydanie jej bez podstawy prawnej i niezgodne ze stanem faktycznym uzasadnienie. Artykuły 66 ust. 1 i 207 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym nie dają podstawy do wydania decyzji. Podstawę taką mógłby stanowić art. 138 § 2 k.p.a., jednak uzasadnienie decyzji jest niezrozumiałe. Według art. 145 § 1 pkt 4 kpa w sytuacji, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, zachodzi przesłanka wznowienia postępowania, a nie uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. Dodał, że uczelnia robi wszystko, aby odmówić decyzji pierwszej instancji prawomocności i to w sytuacji, gdy on nie odwoływał się od decyzji Dziekana. Podał też, że faktycznie uniemożliwia mu się studiowanie, a jednocześnie pozbawia prawa kwestionowania przesłanek i podstaw stosowanych działań umieszczając je w sferze pozaprawnej. Ponadto podniósł, że jeżeli uczelnia uważa, iż nie uiścił on należnych opłat, to może skorzystać z art. 190 Prawa o szkolnictwie wyższym i dokonać skreślenia go z listy studentów, co umożliwi mu wniesienie odwołania. Odpowiadając na skargę pełnomocnik Politechniki [...] wniósł o jej oddalenie uznając zarzuty skarżącego za nieuzasadnione. Podstawę prawną decyzji stanowi art. 66 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym. Rektor działa i reprezentuje Politechnikę Warszawską w oparciu o ten przepis. Na podstawie decyzji Dziekana, która nie spełnia wymogów z art. 107 kpa, ani w oparciu o dokumenty sprawy, nie można było ustalić i ocenić okoliczności faktycznych będących przesłanką do wydania decyzji. Z dokumentów tych nie wynika, dlaczego Dziekan Wydziału [...] wydał decyzję o wznowieniu studiów na studiach niestacjonarnych, chociaż wniosek M. O. dotyczył wznowienia na studiach stacjonarnych. Po rozpoznaniu skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 stycznia 2009 r. w sprawie sygn. akt I SA/Wa 1331/08 uchylił decyzję Rektora [...] uzasadniając to tym, że w niniejszej sprawie zasadnicze znaczenie ma ustalenie, czy skarżący składał odwołanie od decyzji Dziekana z dnia [...] września 2007 r. - bowiem postępowanie odwoławcze nie może być wszczęte bez uprzedniego wniesienia przez uprawnionego odwołania. Organ działając w trybie odwoławczym ma obowiązek zbadania, czy odwołanie pochodzi od strony postępowania i czy zostało wniesione w terminie. W razie stwierdzenia, że odwołanie jest niedopuszczalne albo zostało wniesione z uchybieniem terminu - wydaje postanowienie w tym przedmiocie. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują działania organu w trybie odwoławczym bez uprzedniego wniesienia przez uprawnionego odwołania. Wobec powyższego Sąd wskazał, że należy wyjaśnić, czy rzeczywiście odwołanie nie zostało wniesione. Jeżeli zostanie ustalone, że w istocie skarżący nie składał odwołania, to postępowanie odwoławcze podlegało będzie umorzeniu na podstawie art. 138 pkt 3 w związku z art. 105 § 1 kpa. Gdyby zaś ustalone zostało, że skarżący wniósł odwołanie, to decyzja w tym zakresie powinna odpowiadać warunkom z art. 107 § 1 i 3 kpa. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Rektor [...] decyzją z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze wszczęte w sprawie decyzji Dziekana Wydziału [...] z dnia [...] września 2007r. dotyczącej wznowienia studiów przez M. O. na Wydziale [...] w trybie niestacjonarnym. Organ stwierdził - po przeanalizowaniu akt sprawy, rozmowach przeprowadzonych z M. O., jak również w świetle jego pisma z dnia 6 marca 2008 r. skierowanego do Rektora [...] - że nie składał on odwołania od decyzji Dziekana Wydziału [...] z dnia [...] września 2007r. W tej sytuacji uznał, że postępowanie odwoławcze stało się bezprzedmiotowe i jako takie w drodze decyzji powinno być umorzone. Na powyższą decyzję M. O. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jej uchylenie - jako wydanej z naruszeniem art. 107 § 3 kpa poprzez: "niezgodne z faktami i nie poparte żadnymi dowodami stwierdzenie w jej uzasadnieniu, że Dziekan Wydziału [...] decyzją z dnia [...] września 2007r. wyraził zgodę na wznowienie przez M. O. studiów na Wydziale [...] w trybie niestacjonarnym". Dodał, że nie doręczono mu decyzji wyrażającej zgodę na wznowienie studiów w trybie niestacjonarnym, a ponadto Dziekan nie miał podstaw do wydania takiej decyzji. Jednocześnie potwierdził fakt, że nie składał odwołania od decyzji przyznającej mu prawo do wznowienia studiów. W odpowiedzi na skargę Rektor [...] wniósł o jej oddalenie. Stwierdził, że uzasadnieniem dla umorzenia postępowania odwoławczego był fakt, że postępowanie to stało się bezprzedmiotowe, gdyż skarżący nie składał odwołania od decyzji Dziekana Wydziału [...] z dnia [...] września 2007r. - która była przedmiotem postępowania odwoławczego. Również nie jest zasadny zarzut skarżącego kwestionujący stwierdzenie, że: "Dziekan Wydziału . [...] decyzją z dnia [...] września 2007r. wyraził zgodę na wznowienie przez M. O. studiów na Wydziale [...] w trybie niestacjonarnym". Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Natomiast w myśl art. 153 z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), ocena prawna i wskazanie co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego jest wiążąca w sprawie, zarówno gdy dotyczy zastosowania przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. Rozpatrywana sprawa była już przedmiotem orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 16 stycznia 2009 r. w sprawie sygn. akt I SA/Wa 1331/08 uchylił decyzję Rektora [...] uzasadniając to tym, że w niniejszej sprawie zasadnicze znaczenie ma ustalenie, czy skarżący składał odwołanie od decyzji Dziekana [...] z dnia [...] września 2007 r. - bowiem postępowanie odwoławcze nie może być wszczęte bez uprzedniego wniesienia przez uprawnionego odwołania. Jednocześnie Sąd wskazał, że należy wyjaśnić, czy rzeczywiście odwołanie nie zostało wniesione. Jeżeli zostanie ustalone, że w istocie skarżący nie składał odwołania, to postępowanie odwoławcze podlegało będzie umorzeniu na podstawie art. 138 pkt 3 w związku z art. 105 § 1 kpa. Powołane orzeczenie zawiera wiążącą ocenę prawną w istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy kwestiach i wskazania, co do dalszego postępowania organu ją rozpatrującego – zatem organ administracji jest obowiązany rozpatrzyć sprawę, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku. W zaskarżonej decyzji Rektor [...], orzekający w sprawie, uwzględnił ocenę prawną i wskazania, co do dalszego postępowania zawarte w w/w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Pismem z dnia 19 lutego 2009 r. zwrócił się do M. O. o złożenie oświadczenia potwierdzającego lub zaprzeczającego fakt, że nie wnosił on odwołania od decyzji Dziekana [...] z dnia [...] września 2007 r. M. O. w piśmie z dnia 6 marca 2009 r. stwierdził, że: "...decyzją Dziekana zostałem wznowiony na studia bezpłatne (...), nigdy się od tej decyzji nie odwoływałem." Zatem słusznie Rektor uznał, że skoro M. O. nie składał odwołania od decyzji Dziekana [...] z dnia [...] września 2007r. - to postępowanie odwoławcze stało się bezprzedmiotowe i powinno być umorzone. Sąd w niniejszym składzie w całości podzielił to stanowisko i stwierdza, że decyzja Rektora [...] jest zgodna z prawem. Organ zrealizował wskazania Sądu, wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzył stan faktyczny sprawy oraz szczegółowo wyjaśniły motyw, jakimi się kierował przy rozstrzyganiu sprawy - przekonująco uzasadniając swoją decyzję. Prawidłowo stwierdził, iż skarżący nie wniósł odwołania od decyzji Dziekana [...] z dnia [...] września 2007 r. – dlatego też umorzył postępowanie odwoławcze. Na marginesie Sąd pragnie zauważyć, że w niniejszej sprawie zajmował się – zgodnie z wytycznymi Sądu – tylko kwestią złożenia lub nie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Jeżeli skarżący kwestionuje ww. decyzję, to może ewentualnie wystąpić z wnioskiem o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Biorąc powyższe pod uwagę, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). .