I SA/Wa 792/07
WyrokWSA w Warszawie2007-08-02
Skład orzekający: sędzia WSA Gabriela Nowak, sędzia WSA Elżbieta Lenart, sędzia WSA Maria Tarnowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego na złagodzenie skutków suszy, uzasadniona brakiem protokołu oszacowania szkód sporządzonego przez komisję wojewody, jest zgodna z prawem, jeśli wnioskodawca złożył wniosek przed upływem terminu, a protokół nie został mu przekazany?Ratio decidendi
Odmowa przyznania zasiłku celowego z powodu braku protokołu oszacowania szkody w gospodarstwie rolnym, sporządzonego przez komisję wojewody, nie znajduje podstawy prawnej w przepisach rozporządzenia z dnia 29 sierpnia 2006 r., jeśli wnioskodawca złożył wniosek w ustawowym terminie, a protokół nie został mu przekazany. Stanowisko organów polegające na niewłaściwej interpretacji przepisów rozporządzenia, które skutkuje odmową przyznania świadczenia, stanowi istotne naruszenie prawa mające wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący R. O. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na złagodzenie skutków suszy w 2006 roku. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej odmówił przyznania pomocy, wskazując na brak protokołu oszacowania strat w gospodarstwie skarżącego, który jest wymagany przez rozporządzenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, podtrzymując argumentację o konieczności posiadania protokołu. Skarżący podnosił, że przy składaniu dokumentacji nie wymagano od niego protokołu, a urząd nie poinformował o konieczności jego sporządzenia.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. oraz decyzję Wójta Gminy G. (organu I instancji) i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Elżbieta Lenart sędzia WSA Maria Tarnowska Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi R. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego na złagodzenie skutków suszy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
I SA/WA 792/07
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. decyzją z dnia [...] marca 2007r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania R. O. od decyzji wydanej z upoważnienia Wójta Gminy G. przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. Nr [...] z dnia [...] lutego 2007r. odmawiającej udzielenia jednorazowej pomocy społecznej w formie zasiłku celowego w celu złagodzenia skutków suszy w 2006 roku - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W toku postępowania administracyjnego ustalono następujący stan faktyczny:
Decyzją z dnia [...] lutego 2007r. Nr [...] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. odmówił R. O. przyznania pomocy w formie zasiłku celowego w ramach programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy powstałych w 2006r.
W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji organ I instancji wskazał, że R. O. odmówiono przyznania pomocy w formie zasiłku celowego, ponieważ zgodnie z oświadczeniem wnioskodawcy z dnia [...] stycznia 2007r. oraz informacją z Urzędu Gminy Nr [...] z dnia [...] stycznia 2007r. komisja powołana przez wojewodę nie oszacowała strat w związku z suszą w 2006r. w jego gospodarstwie rolnym i na tę okoliczność nie sporządziła protokołu oszacowania strat, który jest niezbędny do rozpatrzenia wniosku zgodnie z § 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy (Dz. U. Nr 155, poz. 1109 z 2006r.).
R. O. w odwołaniu od powyższej decyzji podnosił, że przy składaniu dokumentacji nie wymagano od niego protokołu oszacowania strat. Ponadto Urząd Gminy nie poinformował rolników o konieczności sporządzenia stosownego protokołu oszacowania strat.
Organ odwoławczy po ponownym rozpatrzeniu sprawy wskazał, że zarzuty podniesione w odwołaniu nie mogą skutkować zmianą zaskarżonej decyzji Kierownika GOPS w G., gdyż w świetle dokonanych przez ten organ ustaleń faktycznych, decyzja ta nie narusza obowiązującego prawa.
Kolegium wskazało iż jedną z obligatoryjnych przesłanek do udzielenia wnioskowanej przez skarżącego pomocy, jest aby średnia wysokość szkód w uprawach rolnych jego gospodarstwa przekraczała 30%. Jako jedyny dowód na tę właśnie okoliczność, przepisy rozporządzenia wskazują w § 2 pkt 2 i w § 4 ust.2 protokół oszacowania szkód sporządzony przez komisję powołaną przez wojewodę na podstawie § 20 ust.3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1996r. w sprawie szczegółowych kierunków działań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz sposobów ich realizacji. Jeżeli brak jest protokołu oszacowania szkód, sporządzonego przez komisję, to nie można w żaden sposób dowieść, że rolnik ubiegający się o zasiłek celowy istotnie poniósł, na skutek suszy, szkody w takiej wysokości, co uprawniałoby go do tego świadczenia przyznawanego na podstawie rozporządzenia. Wskazując bowiem ten konkretny dowód na okoliczność ustalenia wysokości szkód w uprawach rolnych, spowodowanych suszą, prawodawca wykluczył tym samym możliwość udowodnienia tej okoliczności w oparciu o inne dowody.
Organ odwoławczy wskazał, że z materiału dowodowego wynika bezspornie, że w gospodarstwie skarżącego w ogóle nie zostały oszacowane szkody przez wyżej wskazaną komisję. Wynika to z informacji udzielonej przez Wójta Gminy G. z dnia [...] stycznia 2007r. oraz oświadczenia R. O. z dnia [...] stycznia 2007r. W świetle powołanych wyżej regulacji rozporządzenia, organ administracji rozpatrując wniosek skarżącego w przedmiocie przyznania zasiłku celowego, nie ma prawa samodzielnie szacować wysokości szkód w uprawach rolnych jego gospodarstwa w oparciu o inne środki dowodowe, jak choćby zeznania świadków, wobec braku protokołu komisji.
Skargę na decyzję z dnia [...] marca 2007r. nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł R. O..
W skardze podnosił, że przy składaniu dokumentacji nie wymagano od niego protokołu oszacowania strat. Komisja nie sporządziła protokołu strat w jego gospodarstwie rolnym.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wnosiło o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie ponieważ zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje między innymi w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Z treści § 3 ust. 1 i § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006 roku w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy (Dz.U. Nr 155 poz. 1109) wynika, że pomoc o jakiej mowa w przepisach tego rozporządzenia ma formę zasiłku celowego i zgodnie z § 4 ust. 1 jest przyznawana na wniosek osoby zainteresowanej, złożony w ośrodku pomocy społecznej gminy właściwej ze względu na miejsce zamieszkiwania tej osoby. Zaś stosownie do § 4 pkt 2 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006 roku, po wszczęciu postępowania w sprawie udzielenia pomocy kierownik ośrodka pomocy społecznej ustala średnią wysokość szkód w danym gospodarstwie rolnym na podstawie protokołu oszacowania szkód sporządzonego przez komisję powołaną przez wojewodę na podstawie § 20 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1996 roku w sprawie szczegółowych kierunków działań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz sposobów ich realizacji, przekazanego przez wojewodę za pośrednictwem wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Zgodnie zaś z § 5 rozporządzenia z dnia 29 sierpnia 2006 r. wojewodowie, w terminie do 15 września 2006 r., przekażą właściwym wójtom (burmistrzom, prezydentom miast) protokoły oszacowania szkód sporządzone przez komisje.
Oznacza to, iż rzeczą wojewody jest spowodowanie dokonania przez komisję czynności oszacowania szkód w gospodarstwach rolnych na obszarze dotkniętym suszą i dostarczenia sporządzonych przez komisję protokołów właściwym wójtom (burmistrzom, prezydentom miast).
Potwierdza to przyjęty w rozporządzeniu terminarz czynności, który zakłada, iż przekazanie przez wojewodę wójtom (burmistrzom, prezydentom miast) protokołów szacowania szkód następowało do dnia 15 września 2006 r., natomiast upływ terminu do złożenia wniosku o przyznanie pomocy ustalony został na dzień 15 października 2006 r. Wynika stąd, że przekazanie przez wojewodę wójtom (burmistrzom, prezydentom miast) protokołów szacowania szkód następowało jeszcze przed ustaleniem, który z poszkodowanych wskutek suszy rolników wystąpi o udzielenie mu pomocy.
Jak wynika z akt sprawy R. O. w dniu 19 września 2006 r., a więc przed upływem terminu przewidzianego w rozporządzeniu (15 października 2006 r.), złożył w Ośrodku Pomocy Społecznej w G. wniosek o przyznanie mu zasiłku celowego. Wniosek ten podlegał rozpoznaniu przez Kierownika tego Ośrodka w oparciu o protokół szacowania szkody przekazany wójtowi wcześniej (do 15 września 2006 r.) przez wojewodę.
Odmowa przyznania skarżącemu zasiłku celowego z powodu niesporządzenia przez właściwe organy protokołu oszacowania szkody w gospodarstwie rolnym osoby ubiegającej się o przyznanie zasiłku celowego, nie znajduje podstawy
prawnej w przepisach rozporządzenia z dnia 29 sierpnia 2006 r., a stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu decyzji obu instancji polega na niewłaściwej interpretacji § 4 i § 6 ust. 3 tego rozporządzenia.
Powyższa wada rozstrzygnięcia podjętego w sprawie wniosku R. O. jako mająca istotny wpływ na wynik sprawy, skutkowała koniecznością uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. Oznacza to obowiązek ponownego rozpatrzenia wniosku R. O. w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony zgodnie z przepisami rozporządzenia z dnia 29 sierpnia 2006 r.
Z przedstawionych przyczyn Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c oraz art. 152 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło