I SA/Wa 792/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Sędziowie: sędzia WSA Jolanta Dargas, sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.), Protokolant referent Anna Kaczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2023 r. sprawy ze skargi Powiatu J. na ocenę Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji w Warszawie w przedmiocie wsparcia przedsięwzięcia oddala skargę Zaskarżonym pismem z dnia 7 marca 2023 r. Fundacja Systemu Rozwoju Edukacji (dalej: FSRE), po rozpoznaniu odwołania Powiatu [...] od oceny wyrażonej w piśmie z dnia 3 marca 2023 r. o odrzuceniu wniosku o wsparcie przedsięwzięcia w ramach konkursu "Utworzenie i wsparcie funkcjonowania 120 branżowych centrów umiejętności (BCU) realizujących koncepcję centrów doskonałości zawodowej (CoVEs) – dalej "konkurs" organizowanego w ramach Komponentu A (Odporność i konkurencyjność gospodarki) Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, odrzuciła odwołanie, tj. ponownie negatywnie dokonała oceny wniosku o objęcie przedsięwzięcia wsparciem. Ponowna, negatywna ocena zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem nr [...], Powiat [...] działający jako organ prowadzący Zespół Szkół [...] w [...] (dalej: skarżący) wystąpił o objęcie wsparciem w ramach wskazanego powyżej konkursu. W treści wniosku jako wnioskodawca i lider został wskazany Powiat [...], zaś obowiązkowym partnerem – w myśl pkt 3.1 Regulaminu konkursu - jako podmiot branżowy wskazane zostało Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...] (dalej podmiot branżowy, stowarzyszenie). Pismem z dnia 3 lutego 2023 r. FSRE, po dokonaniu oceny formalnej wniosku o objęcie przedsięwzięcia wsparciem odrzuciła wniosek. W uzasadnieniu pisma wskazano m.in., że wniosek nie spełniał wymogów formalnych, tj. że podmiot branżowy wskazany we wniosku jest niewłaściwy dla dziedziny. Nie zgadzając się z powyższą oceną skarżący złożył – stosownie do art. 14lze ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2023 r., poz. 1259) – dalej: ustawa, - wniosek o ponowną ocenę podkreślając, że ww. stowarzyszenie spełnia warunki formalne dla uznania go za podmiot branżowy w rozumieniu Regulaminu. Wskazano, że skoro głównym celem stowarzyszenia jest wspieranie zrównoważonego rolnictwa i proekologicznych form gospodarowania z wykorzystaniem elementów strategii zrównoważonego rozwoju Unii Europejskiej, propagowanie i wspieranie przyjaznych dla środowiska innowacji w rolnictwie i produkcji żywności, wspieranie efektywnej produkcji rolniczej i przetwórstwa żywności, to zdaniem skarżącego oczywistym jest, że działalność ta dotyczy mechanizacji rolnictwa, tym bardziej, że podmiot ten prowadzi działalność usługową wspomagającą produkcję roślinną obejmującą m.in. wynajem maszyn rolniczych. Ponadto, skarżący wskazał, że cel stowarzyszenia, jego przedmiot działalności pokrywa się z obszarem podstawy programowej kształcenia w określonych zawodach szkolnictwa branżowego. Ponadto wskazano, że stowarzyszenie jest jedynym podmiotem, który realizuje finansowany przez Komisję Europejską projekt "Test Farms", który łączy innowacyjne start-up rozwijające technologie mechanizacji rolnictwa z Unii Europejskiej z polskimi rolnikami. Nadto, podmiot ten był partnerem projektu Pronutiva, promującego najbardziej zaawansowane techniki mechanizacji rolnictwa, jak również koordynuje działania zespołu ds. zrównoważonego rozwoju Krajowego Związku Grup Producentów Owoców i Warzyw. W ocenie skarżącego, odrzucenie wniosku o objęcie wsparciem przedsięwzięcia było bezzasadne. Rozpoznając odwołanie od ww. oceny, FSRE dokonało ponownej oceny formalnej i uznało w zaskarżonym piśmie z dnia 7 marca 2023 r., że stowarzyszenie nie spełnia przesłanek do uznania za podmiot branżowy, tym samym podtrzymało ocenę wyrażoną w piśmie z dnia 3 marca 2023 r. Nie zgadzając się z ponowną, negatywną oceną, skarżący - stosownie do art. 14 lzf ust. 2 ustawy w związku z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), dalej "ppsa", złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę w której zarzucił FSRE naruszenie: - pkt 3.1 w zw. z pkt 3.5 Regulaminu, poprzez uznanie, że Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...] nie spełnia przesłanek "podmiotu branżowego", z którym możliwym byłoby zrealizowanie przedsięwzięcia w obowiązkowym partnerstwie, zgodnie z pkt 3.2 Regulaminu, podczas gdy podmiot ten, z uwagi na cel stowarzyszenia oraz przedmiot prowadzonej działalności gospodarczej stanowi podmiot branżowy, którego zakres działania obejmuje dziedzinę wskazaną w złożonym wniosku, tj. mechanizację rolnictwa, a to z uwagi na wspieranie przez stowarzyszenie zrównoważonego rolnictwa i proekologicznych form gospodarowania z wykorzystaniem elementów strategii zrównoważonego rozwoju Unii Europejskiej, propagowanie i wspieranie przyjaznych dla środowiska innowacji w rolnictwie i produkcji żywności, wspieranie efektywnej produkcji rolniczej i przetwórstwa żywności (§ 10 pkt 1, 5 i 7 statutu stowarzyszenia) oraz prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie działalności usługowej wspomagającej produkcję roślinną (PKD 01.61.Z). W oparciu o ww. zarzuty skarżący wniósł o: - stwierdzenie, że ocena przedsięwzięcia została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, - przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Fundację Rozwoju Systemu Edukacji z siedzibą w [...], - zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę FSRE wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie była ocena zgodności z prawem ponownej, negatywnej oceny formalnej dotyczącej objęcia wsparciem przedsięwzięcia w ramach konkursu, tj. utworzenie i wsparcie funkcjonowania Branżowego Centrum Umiejętności w dziedzinie mechanizacji rolnictwa w Zespole Szkół [...] w [...]. Konkurs realizowany jest w ramach Komponentu A (Odporność i konkurencyjność gospodarki) Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia Odporności którego podstawą są przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/241 z dnia 12 lutego 2021 r. ustanawiającym Instrument na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności (Dz.U. UE L 57 z 18.2.2021). W sprawie zastosowanie miały także przepisy ustawy, tj. art. 14ly i dalsze oraz uregulowania zawarte w Regulaminie konkursu wydanym na podstawie przepisów ww. ustawy (art. 14lzb). Istota spory w przedmiotowej sprawie zasadniczo sprowadza się do tego, czy FSRE prawidłowo uznała, że stowarzyszenie będące obowiązkowym partnerem realizującym przedsięwzięcie nie spełnia przesłanek do bycia podmiotem branżowym w dziedzinie mechanizacja rolnictwa. Przechodząc do meritum – w ocenie Sądu – FSRE zasadnie stwierdziła, że stowarzyszenie jako obowiązkowy partner skarżącego w realizacji ww. przedsięwzięcia nie spełnia kryterium "podmiotu branżowego" właściwego dla dziedziny mechanizacja rolnictwa (kryterium 1. Regulaminu). Zgodnie z tym kryterium, za "podmiot branżowy" należy rozumieć podmiot o ogólnopolskim zasięgu działania, którego zakres działalności określony w statucie obejmuje daną dziedzinę i prowadzi działalność statutową w tej dziedzinie. O ile stowarzyszenie spełnia pierwszą przesłankę o tyle nie spełnia drugiego warunku. Organ trafnie spostrzegł, że dziedziną działalności stowarzyszenia jest rolnictwo, a nie mechanizacja rolnictwa. Niewątpliwie są to dziedziny pokrewne jednakże nie są to branże tożsame, zwłaszcza, że rolnictwo obejmuje szerszy zakres działalności. Analiza § 10 statutu stowarzyszenia pozwala jednoznacznie stwierdzić, że celem głównym stowarzyszenia jest wspieranie zrównoważonego rolnictwa i proekologicznych form gospodarowania z wykorzystanie elementów strategii zrównoważonego rozwoju UE, a więc cele te odnoszą się ogólnie do ekologicznych form rolnictwa, a nie do działalności dotyczącej mechanizacji rolnictwa, chociażby do kwestii technologicznych i technicznych związanych z obsługą i naprawą maszyn stosowanych w rolnictwie. Skoro Regulamin konkursu – do którego skarżący wraz z obowiązkowym partnerem (stowarzyszeniem) przystąpił – rozróżnia dziedziny rolnictwo i mechanizacja rolnictwa i przewiduje na to osobne środki, to nie można twierdzić, że każda działalność związana z rolnictwem jest także działalnością dotyczącą mechanizacji rolnictwa. Oczywistym jest, że mechanizacja rolnictwa jako wycinek "rolnictwa" obejmuje swym pojęciem węższy zakres działalności i ściśle związana jest z wykorzystaniem potencjału technologicznego, innowacyjnego, postępu technicznego w rolnictwie co ma pomóc w obsłudze wszelkiego rodzaju maszyn, pojazdów rolniczych i prowadzić do unowocześnienia działalności rolniczej. Rację ma również organ, że cel stowarzyszenia, tj. działalność usługowa wspomagająca produkcję roślinną ([...]), która obejmuje m.in. wynajem maszyn rolniczych nie może być zakwalifikowana do mechanizacji rolnictwa, bowiem działalność ta nie jest związana z profesjonalną obsługą technologiczną maszyn rolniczych. Należy także zauważyć, że warunkiem uznania stowarzyszenia za podmiot branżowy jest by było to stowarzyszenie "zrzeszające osoby wykonujące określony zawód lub zawody pokrewne", tymczasem, jak wynika z § 13 ust. 1 statutu stowarzyszenia, członkiem zwyczajnym może być pełnoletnia osoba fizyczna – obywatel polski deklarujący prowadzenie działalności statutowej, a członkiem wspierającym może być osoba fizyczna lub prawna, która zadeklaruje pomoc finansową lub rzeczową (§ 15 ust. 1). Podmiot ten nie spełnia powyższego warunku bowiem nie zrzesza osób wykonujących zawody: technika mechanizacji rolnictwa i agrotechniki, technika mechatronika, mechanika-operatora pojazdów i maszyn rolniczych. Za uznaniem stowarzyszenia w niniejszej sprawie za podmiot branżowy – wbrew twierdzeniom skargi – nie może przemawiać to, że stowarzyszenie realizuje ze środków UE inny projekt, tj. "Test Farms" czy też jest partnerem projektu Pronutiva. Sam fakt, że stowarzyszenie spełnia przesłanki do realizacji innego projektu, nie oznacza z automatu, że spełnia kryteria Regulaminu w przedmiotowej sprawie, bowiem każdy projekt ma swój Regulamin i kryteria mogą być zupełnie inne. Należy także zwrócić uwagę, że celem konkursu w rozpatrywanej sprawie jest wsparcie przygotowania kadry na potrzeby nowoczesnej gospodarki w poszczególnych branżach. Zatem, skarżący przystępując do przedmiotowego konkursu i znając jego kryteria, zasady winien wybrać takiego partnera obowiązkowego co do którego nie byłoby wątpliwości, że będzie spełniał definicję "podmiotu branżowego", tym samym odpowiadał potrzebom konkursu w dziedzinie mechanizacja rolnictwa jako obszaru związanego z kwestiami technologicznymi i technicznymi związanymi z obsługą i naprawą maszyn stosowanych w rolnictwie. Nie bez znaczenia jest również opinia Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, którą organ uzyskał w toku dokonywania oceny formalnej, z której wynika, że nie można jednoznacznie wskazać, że stowarzyszenie jest podmiotem właściwym w dziedzinie mechanizacji rolnictwa, bowiem w statucie podmiotu nie ma zapisów dotyczących zapisów zagadnień zawartych w podstawie programowej dla przywołanych wcześniej zawodów. Niezasadne są także twierdzenia skarżącego jakoby obszary działalności statutowej stowarzyszenia i podstawy programowe kształcenia ww. zawodach pokrywały się i odpowiadają dziedzinie mechanizacji rolnictwa. Tak nie jest, zarówno cele jak i ww. podstawy programowe są ujęte ogólnie i dotyczą szeroko pojętej dziedziny rolnictwa. Wobec powyższej argumentacji zarzuty skarżącego nie zasługiwały na uwzględnienie, co skutkowało oddaleniem skargi w oparciu o art. 151 ppsa.