I SA/Wa 802/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Miernik Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2009 r. sprawy ze skarg Ochotniczej Straży Pożarnej w O. i Gminy K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargi. Decyzją z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po zapoznaniu się z odwołaniem Gminy K. i Ochotniczej Straży Pożarnej w O. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2007 r., nr [...], umorzył postępowanie odwoławcze. Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym: Decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. Wojewoda [...], działając na podstawie art. 60 ust. 1 pkt 2 i 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 29, poz. 154 ze zm.), stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 23 maja 1989 r. przez Parafię [...] w O. prawa własności nieruchomości gruntowej położonej w O. przy ul. [...], składającej się z działek ewidencyjnych nr "A" o pow. [...] ha oraz nr "B" o pow. [...] ha, z obrębu [...] gmina K. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że przedmiotowe nieruchomości, zgodnie z wypisem z rejestru gruntów, pozostają we władaniu na zasadzie posiadania samoistnego, a ich właściciel nie jest ustalony. Od 1984 r. Parafia [...] w K. rozpoczęła zabudowę ww. działek, od 1986 r. funkcjonuje na nich punkt katechetyczny, a od 1987 r. kaplica. Powyższy obiekt znajdował się we władaniu Parafii [...] w K., której następcą prawnym, z dniem [...] lutego 1998 r. stał się samodzielny Ośrodek [...], a z dniem [...] marca 1999 r. – Parafia [...] w O. Z powyższego wynika, że przedmiotowa nieruchomość spełnia przesłanki z art. 60 ust. 1 pkt 2 i 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. W odwołaniu od powyższej decyzji Gmina K. wskazała, że Parafia nie może zostać uznana za władającego, ponieważ władztwo nad nieruchomością sprawuje odwołująca się Gmina za pomocą Ochotniczej Straży Pożarnej. W piśmie z dnia 18 marca 2008 r. wskazano dodatkowo, że na działce nie znajdują się żadne obiekty sakralne. Jest ona ogrodzona, zabudowana wiatą służącą do letnich spotkań mieszkańców oraz znajduje się na niej boisko, będące jedynym obiektem sportowym dla młodzieży, wybudowanym ze środków własnych mieszkańców. Odwołanie wniosła również Ochotnicza Straż Pożarna w O. i wskazała, że to ona faktycznie włada działką nr "A". Na nieruchomości nie ma obiektów sakralnych, tylko boisko i plac ćwiczeń dla drużyny strażackiej i [...]. Straż tę działkę ogrodziła i utrzymuje na niej porządek. Po rozpatrzeniu powyższych odwołań Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] marca 2009 r. umorzył postępowanie odwoławcze wskazując, że odwołujący się nie mają legitymacji strony, a tym samym nie mogą skutecznie wnieść odwołania od decyzji I instancji. W uzasadnieniu organ podał, powołując się na przepis art. 28 kpa, że Gmina K. i Ochotnicza Straż Pożarna w O. miałyby przymiot strony, jeśli wykazałyby istnienie po ich stronie interesu prawnego lub obowiązku, którego dotyczyłyby skutki wydania zaskarżonej decyzji Wojewody [...]. Strony nie wskazały jednak żadnego przepisu prawa materialnego, z którego taki interes można byłoby wywieść. Od decyzji z dnia [...] marca 2009 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Ochotnicza Straż Pożarna w O. oraz Gmina K. wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając naruszenie przepisów art. 7, 10, 28 i 107 kpa oraz art. 60 ust. 1 pkt 2 i 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że ich zdaniem działka ew. nr "A" nie spełnia przesłanek wynikających z art. 60 ust. 1 pkt 2 i 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r., bowiem nie znajdują się na niej ani cmentarze, ani obiekty sakralne. Odgrodzona jest ona siatką od działki nr "B", na której obiekt sakralny stoi. Władztwo nad działką nr "A" sprawuje Gmina K. za pomocą oddziału Ochotniczej Straży Pożarnej. Straż sporną nieruchomością włada natomiast od 1920 r. i sama ją zagospodarowała. Od lat 70-tych nieruchomość ogrodzona jest siatką na fundamencie betonowym łącznie z terenem należącym do Straży Pożarnej i jest udostępniana mieszkańcom O. do przeprowadzania różnego rodzaju imprez. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wskazał jednocześnie, że rozpoznając sprawę nie odnosił się do faktycznego władania sporną nieruchomością, a jedynie stwierdził, że skarżący nie są podmiotami uprawnionymi do odwoływania się od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na niezasadność skarg Gminy K. oraz Ochotniczej Straży Pożarnej w O., gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Na wstępie należy wyjaśnić, że w przedmiotowym postępowaniu Sąd nie dokonuje oceny prawidłowości decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2007 roku stwierdzającej nabycie przez Parafię [...] w O. prawa własności nieruchomości położonej w O. oznaczonej jako działki nr "A" i "B". W tym postępowaniu Sąd dokonuje oceny decyzji uznającej, że skarżący nie wykazali się interesem prawnym, który im pozwala skutecznie wnieść odwołanie od decyzji z dnia [...] listopada 2007 roku. Zgodnie z art. 28 kpa stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Skarżący swój interes prawny wywodzą z faktu, że wydanie decyzji pozbawi Straż Pożarną (jako podmiotu władającego przedmiotową nieruchomością od 1920 roku) prawa do uzyskania własności do działki w drodze zasiedzenia. Jednak, zdaniem Sądu, tak przedstawiony interes nie jest wystarczający do przyjęcia, że jest to interes prawny, który uprawniałby skarżących do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym nabycia prawa własności nieruchomości w trybie art. 60 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku o stosunku państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczpospolitej Polskiej. Ma on natomiast wszelkie cechy interesu faktycznego, który jednak nie może być podstawą do uznania skarżących za strony w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym, nawet w sytuacji, gdy na działkach objętych decyzją z dnia [...] listopada 2007 roku znajdują się budowle użytkowane przez staż pożarną i przez nią wzniesione. W tej sytuacji wobec niewykazania przez skarżących konkretnego przepisu prawa materialnego, z którego wynikałyby ich prawa lub obowiązki do przedmiotowych działek o nr "A" i "B", nie mogli oni być uznani za strony w postępowaniu dotyczącym nabycia przedmiotowych działek w trybie art. 60 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku, ani nie mogli w związku z tym skutecznie wnosić odwołania. Stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa, winno nastąpić w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, bez przechodzenia do merytorycznej oceny decyzji stwierdzającej nabycie prawa własności działek na rzecz Kościoła. Podnoszone przez skarżących argumenty co do merytorycznej treści decyzji stwierdzającej nabycie prawa własności nie mogły zatem wywrzeć zamierzonego skutku. Wszystkie okoliczności przemawiają za uznaniem za prawidłową zaskarżonej decyzji i nie ma konieczności odniesienia się do zarzutów merytorycznych zgłoszonych przez skarżących. Z wyżej wyjaśnionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.