I SA/Wa 807/11
WyrokWSA w Warszawie2011-11-03
Skład orzekający: Agnieszka Miernik, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość zajęta pod drogę publiczną, która nie stanowiła własności jednostki samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r., mogła nabyć prawo własności z mocy prawa na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną?Ratio decidendi
Nieruchomość mogła nabyć prawo własności z mocy prawa na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. tylko wtedy, gdy spełnione zostały łącznie wszystkie przesłanki, w tym zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną i jej władanie przez jednostkę samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r. W przypadku, gdy nieruchomość nie była zajęta pod drogę publiczną i stanowiła własność osoby fizycznej, nie dochodziło do nabycia własności z mocy prawa przez jednostkę samorządu terytorialnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku Powiatu o stwierdzenie nabycia z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. Wojewoda odmówił stwierdzenia nabycia własności, uznając, że nieruchomość nie była zajęta pod drogę publiczną i stanowiła własność osoby fizycznej. Minister Infrastruktury utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca J. B. zarzuciła brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania i błędne ustalenia stanu faktycznego dotyczące przebiegu rowu przydrożnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Miernik (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka- Płaczkowska WSA Joanna Skiba Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2011 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości zajętą pod drogę publiczną oddala skargę.
Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] marca 2011 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania J. B., utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Powiat [...] prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, położonej w Gminie Z., obręb [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, objętej księgą wieczystą KW nr [...].
Decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne:
W dniu 16 października 2009 r. Zarząd Powiatu w [...] wniósł do Wojewody [...] o uregulowanie w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną – stanu prawnego nieruchomości położonej w Gminie Z., obręb [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, objętej księgą wieczystą KW nr [...].
Wojewoda [...] ustalił, że według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. prawem własności powyżej opisanej nieruchomości legitymowała się J. B. W dacie tej działka była uwidoczniona w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Starostę [...]. Organ wskazał, że przedmiotowa nieruchomość, zarówno w dacie 31 grudnia 1998 r., jak i obecnie, położona jest w całości poza pasem drogowym drogi publicznej, tj. drogi powiatowej [...] (fragment ulicy [...] w M.) przebiegającej obok przedmiotowej nieruchomości.
W tej sytuacji organ uznał, że nie zostały spełnione wszystkie przesłanki wynikające z art. 73 cytowanej ustawy, co obligowało Wojewodę [...] do wydania decyzji z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nabycia przez Powiat [...] z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności przedmiotowej nieruchomości zajętej pod drogę publiczną.
J. B. od powyższej decyzji wniosła odwołanie, wskazując, że przez jej nieruchomość przebiega przydrożny rów.
Minister Infrastruktury, w wyniku rozpatrzenia odwołania J. B., decyzją
z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...]. Minister podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, iż nie została spełniona przesłanka zajęcia przedmiotowej nieruchomości pod drogę publiczną.
Skargę na powyższą decyzję wniosła J. B. wskazując, że nie otrzymała zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie uregulowania stanu prawnego przedmiotowej nieruchomości. Jedyne pismo, które otrzymała od Wojewody to było postanowienie z dnia [...] kwietnia 2010 r. o przewidywanym terminie zakończenia sprawy. W związku z tym, skarżąca wskazała, że nie zgłosiła uwag, iż na gruncie sytuacja wygląda odmiennie niż przedstawia to dokumentacja geodezyjna. Skarżąca wskazała, że przez część działki nr [...] u jej początku bowiem przebiega skośnie przydrożny głęboki rów, który zmniejsza powierzchnię działki. Ten stan trwa od lat 70-tych, tj. od chwili wybudowania drogi [...]-[...]. Skarżąca wskazała, że nie została również wezwana przez geodetę do udziału przy czynnościach pomiarowych.
W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Minister Infrastruktury w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaiskrzonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872). Zgodnie z tym przepisem nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.
Przepis ten określa przesłanki, od spełnienia których uzależnione jest nabycie przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności gruntów. Przesłanki te to zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną, władanie nią w dniu 31 grudnia 1998 r. przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego oraz nieprzysługiwanie Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego prawa własności do nieruchomości.
Jak słusznie zauważył organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, przesłanki określone w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. muszą być spełnione łącznie, a niespełnienie chociażby jednej z nich wyklucza możliwość nabycia przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości, na podstawie tego przepisu.
W niniejszej sprawie organy obu instancji uznały, że przedmiotowa nieruchomość w dniu 31 grudnia 1998 r. nie stanowiła własności Skarbu Państwa ani gminy, była własnością skarżącej i nie była zajęta pod drogę publiczną.
Zdaniem Sądu, stanowisko organów jest prawidłowe. Ze zgromadzonego
w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że w dniu 31 grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość stanowiła własność J. B. na podstawie Aktu Własności Ziemi z dnia [...] maja 1975 r. nr [...] (zgodnie z odpisem z księgi wieczystej KW nr [...]).
Okoliczność, iż granice przedmiotowej działki nr [...] położone są poza pasem drogowym została potwierdzona przez geodetę uprawnionego bezpośrednim pomiarem pasa drogowego oraz wznowieniem w terenie granicy działki nr [...] (k-4 w aktach administracyjnych). Z wypisu rejestru gruntów wynika, że działka nr [...] na dzień 31 grudnia 1998 r. stanowiła grunty orne.
Znajdują też potwierdzenie w aktach sprawy ustalenia, że w granicach działki nr [...] nie występują urządzenia techniczne stanowiące część pasa drogowego, który zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.).stanowi zorganizowaną całość funkcjonalną, podporządkowaną utrzymaniu i eksploatacji ciągów ruchu pojazdów i pieszych.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej są zobowiązane do podejmowania wszelkich niezbędnych kroków w celu wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego pozwalającego na ustalenie stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością.
W szczególności, organ administracji publicznej prowadzący postępowanie administracyjne jest zobowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a swoje stanowisko winien uzasadnić w sposób przewidziany w przepisach k.p.a. Przepisy art. 77 § 1 k.p.a. nakładają na organ obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
Zdaniem Sądu, postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone prawidłowo, stan faktyczny ustalony w sprawie nie budzi wątpliwości, przepisy prawa materialnego jak również postępowania administracyjnego zostały właściwie zastosowane zarówno przez Wojewodę [...] jak również przez Ministra Infrastruktury, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie narusza art. 107 § 3 k.p.a.
Odnosząc się do zarzutów skargi co do braku zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania wskazać należy, że w aktach sprawy znajduje się potwierdzenie odbioru przez skarżącą zawiadomienia o wszczęciu postępowania i postanowienia określającego przewidywany termin zakończenia postępowania. Gdyby nawet przyjąć wyjaśnienia skarżącej, iż przesyłka pocztowa nie zawierała zawiadomienia o wszczęciu postępowania, to trudno uznać, że skarżąca nie miała wiedzy o toczącym się postępowaniu dotyczącym uregulowania – w trybie art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną – stanu prawnego przedmiotowej nieruchomości. Z treści postanowienia z dnia [...] kwietnia 2010 r., którego doręczenie nie jest kwestionowane przez skarżącą, jasno wynika, że postępowanie to jest w toku. A zatem nie było przeszkód, aby skarżąca zgłosiła uwagi odnośnie do prowadzonego postępowania.
Jeśli zaś chodzi o pomiar przedmiotowej działki dokonany przez geodetę uprawnionego, to wskazać należy, że czynność ta nie jest wykonywana przez organ administracji orzekający w niniejszej sprawie i nie podlega pod reżim art. 89 – 95 k.p.a. Brak dowodu zawiadomienia o wykonanych czynnościach przez geodetę nie ma wpływu na legalność decyzji, ponieważ w trakcie postępowania skarżąca miała możliwość przedstawienia stosownych dokumentów obrazujących stan na gruncie. Poza zakresem kontroli zaskarżonej decyzji pozostaje kwestia prawidłowości postępowania o wznowienie znaków granicznych, a także ewentualne spory o przebieg granicy, które rozstrzygane są w ramach postępowań prowadzonych na podstawie ustawy z dnia 17 maja 1998 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.) oraz przed sądami powszechnymi. A zatem zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. należy uznać za niezasadny.
Mając na uwadze wszystkie wyżej omówione okoliczności uznać należy, że zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca, nie naruszają prawa, a więc z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło