I SA/Wa 81/06
PostanowienieWSA w Warszawie2008-05-14
Skład orzekający: Aneta Wirkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała istotnej zmiany swojej sytuacji materialnej od czasu poprzedniego negatywnego rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona składająca kolejny wniosek nie wykazała żadnych nowych okoliczności istotnych dla oceny jej sytuacji materialnej, które uzasadniałyby zmianę wcześniejszego stanowiska sądu. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
M.G. złożył kolejny (trzeci) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości. Wcześniejsze wnioski były rozpatrywane negatywnie, a ostatnie postanowienie w tej sprawie uprawomocniło się w 2006 r. Skarżący podał, że jest samotnym emerytem, inwalidą, choruje i przeznacza większość środków na leki, a koszty utrzymania są wysokie. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał istotnej zmiany swojej sytuacji materialnej od czasu poprzednich wniosków.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.G. na decyzję Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] grudnia 2005 r., nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
M.G. wnioskiem z dnia 9 maja 2008 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.G. na decyzję Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] grudnia 2005 r., nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości.
Zaznaczyć należy, że wskazany wniosek z dnia 9 maja 2008 r. jest kolejnym (trzecim) wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy w przedmiotowym zakresie. Postanowieniem z dnia 24 lutego 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 81/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił częściowo wniosek M.G. z dnia 26 stycznia 2006 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata i przyznał skarżącemu adwokata z urzędu, odmawiając jednocześnie zwolnienia od kosztów sądowych. Powyższe postanowienie uprawomocniło się z dniem 4 kwietnia 2006 r.
Następnie postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając kolejny wniosek skarżącego z dnia 25 maja 2006 r., odmówił M.G. przyznania prawa pomocy podnosząc, że wnioskodawca składając kolejny wniosek nie powołał się na żadne nowe okoliczności istotne dla oceny jego sytuacji materialnej, tj. nie wykazał, że uległa ona znacznemu pogorszeniu.
Po oddaleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny zażalenia M.G. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 października 2006 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego należnego od skargi, pismem z dnia 6 marca 2008 r., wezwano skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 6 października 2006 r. W odpowiedzi na powyższe wezwanie M.G. ponownie wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 9 maja 2008 r. wynika, że wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Źródłem jego utrzymania jest świadczenie emerytalne wraz z dodatkiem kombatanckim i pielęgnacyjnym w łącznej wysokości [...] zł miesięcznie. Poza mieszkaniem o powierzchni [...] m² nie posiada on żadnego majątku. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że jest samotnym emerytem, inwalidą oraz że choruje na liczne schorzenia, w związku z czym wszystkie wolne środki pieniężne przeznacza na lekarstwa (około 1000 zł miesięcznie). Skarżący zaznaczył, że świadczenia lokalowe są wygórowane i stale rosną. Wskazał ponadto, że żywi się w barach mlecznych oraz że sam lub przy pomocy córki dokonuje zakupów związanych z codziennym utrzymaniem.
W tym stanie sprawy zważono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zaznaczyć należy, że prawomocne postanowienie dotyczące prawa pomocy nie ma powagi rzeczy osądzonej. Strona - jeżeli jej poprzedni wniosek załatwiony został negatywnie - może złożyć kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Sąd rozpoznając ponowny wniosek ocenia czy nastąpiła zmiana okoliczności i czy zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2).
Mają na uwadze okoliczności niniejszej sprawy stwierdzić należy, że w sprawie nie zaistniały przesłanki uzasadniające uwzględnienie kolejnego (trzeciego) wniosku M.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Zaznaczyć trzeba, że składając ponowny wniosek skarżący nie przedstawił żadnych nowych okoliczności dotyczących jego sytuacji majątkowej, które uzasadniałyby odmienną ocenę możliwości poniesienia przez niego kosztów sądowych w sprawie. Z ponownie złożonego wniosku wynika, że sytuacja majątkowa skarżącego od czasu rozpoznania wcześniejszego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie uległa zmianie (pogorszeniu). Wniosek ten uzasadniony został analogicznie jak wcześniejsze wnioski. Dla zmiany stanowiska i wydania pozytywnego dla skarżącego rozstrzygnięcia mogłoby dojść natomiast jedynie w razie zmiany okoliczności, związanych z pogorszeniem jego sytuacji materialnej i życiowej. Skoro zatem skarżący nie wykazał żadnych nowych okoliczności istotnych dla sprawy, to brak było podstaw do zmiany wcześniejszego stanowiska i uwzględnienia kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło