I SA/Wa 812/17
WyrokWSA w Warszawie2017-12-19
Skład orzekający: WSA Iwona Kosińska, WSA Dariusz Chaciński, WSA Magdalena Durzyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został złożony w ustawowym terminie i czy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżąca przekroczyła siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, licząc od dnia ustania przeszkody uniemożliwiającej wniesienie odwołania. Ponadto, skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, ponieważ nie podjęła odpowiednich kroków w celu zapewnienia odbioru korespondencji podczas swojej nieobecności w kraju.Stan faktyczny
Skarżąca I. O. złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta W. odmawiającej przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Decyzja została jej doręczona z "zwrotem nie podjęto w terminie". Następnie skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, powołując się na swoją nieobecność w kraju w okresie świątecznym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu, uznając, że wniosek został złożony po terminie i z winy skarżącej. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i brak wiedzy o prawie polskim.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: WSA Iwona Kosińska Sędziowie: WSA Dariusz Chaciński (spr.) WSA Magdalena Durzyńska po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi I. O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] po rozpoznaniu wniosku I. O. odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...].
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:
Prezydent W. decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] odmówił I. O. przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną, do ukończenia 18 roku życia, P. P., na okres świadczeniowy 2016/2017. Decyzja skierowana do I. O. po dwukrotnej awizacji (w dniach [...] stycznia 2017 r. i [...] stycznia 2017 r.) została zwrócona z adnotacją urzędu pocztowego "zwrot nie podjęto terminie".
I. O. w dniu [...] lutego 2017 r. złożyła odwołanie od decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...]. Następnie pismem z dnia [...] marca 2017 r. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r. W uzasadnieniu wniosku skarżąca powołała się na własne pismo z dnia [...] grudnia 2016 r., w którym informowała Prezydenta W., że odbierze decyzję, która zapadnie w terminie 30-60 dni, a w Polsce będzie w lutym, z uwagi na wyjazd do rodziny na święta.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] stwierdziło, że odwołanie I. O. od decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r. zostało złożone z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] odmówiło I. O. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2017 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania I. O. stwierdziła, że duplikat decyzji Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2017 r. "zamówiła" dnia [...] lutego 2017 r. W dniu [...] lutego 2017 r. wpłynęło do Prezydenta W. odwołanie I. O. od decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r., a zatem w dniu składania przedmiotowego odwołania skarżąca znała treść decyzji, jak również ustała przeszkoda uniemożliwiająca złożenie odwołania w terminie, gdyż skarżąca powróciła do Polski. Wniosek o przywrócenie terminu został zatem złożony po upływie 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła skarżącej dochowanie terminu, a którą to przeszkodę stanowił pobyt skarżącej na [...]. Organ zaznaczył, że kolejnym warunkiem koniecznym do przywrócenia terminu jest brak winy po stronie podmiotu dokonującego określonej czynności procesowej i to na stronie, która uchybiła terminowi do wniesienia odwołania, spoczywa obowiązek wykazania, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Nie jest wymagane udowodnienie braku winy, wystarczające jest uprawdopodobnienie tej okoliczności. I. O. powołała się na swoje pismo z dnia [...] grudnia 2016 r., w którym informowała organ o swojej nieobecności w Polsce. Nie podała jednakże adresu, na który należy kierować korespondencję w tym czasie, nie upoważniła innej osoby do odbioru swojej korespondencji, ani nie udzieliła pełnomocnictwa do udziału w sprawie podczas jej nieobecności w Polsce, czy też pełnomocnictwa do doręczeń, co umożliwiłoby organowi wysłanie decyzji na adres pełnomocnika. W ocenie Kolegium uchybienie terminu do złożenia odwołania nastąpiło z winy skarżącej, a wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został złożony po upływie 7 dni od dnia ustania przeszkody, która uniemożliwiła skarżącej dochowania terminu do wniesienia odwołania.
I. O. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania stanowiących podstawę do wznowienia postępowania tj. art. 8, 9, 35 § 3, 36 § 1 i art. 58 k.p.a. przez niewydanie przez Prezydenta decyzji w przepisanym ustawowo terminie, w związku z czym została wydana pod nieobecność skarżącej w kraju, o czym organ miał wiedzę i co spowodowało, że została pozbawiona możliwości jej odebrania i zaskarżenia w prawidłowym terminie i skutkowało, w związku z jej brakiem orientacji w prawie polskim dot. warunków przywrócenia terminu, wydaniem postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji i jest podstawą wznowienia określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz naruszenie art. 59 § 1 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r.
Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia Kolegium z dnia [...] kwietnia 2017 r., przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r., uchylenie wszystkich bezprawnych rozstrzygnięć wydanych przez organy administracji w pierwszej i drugiej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że decyzja Prezydenta W. została wydana z naruszaniem terminów wskazanych w art. 35 § 3 k.p.a. Organ nie poinformował skarżącej o niezałatwieniu sprawy w terminie oraz nie wskazał nowego terminu jej załatwienia. Organ pomimo wiedzy o fakcie, że skarżąca nie będzie przebywać w Polsce w styczniu 2017 r. wydał decyzję i wysłał ją na wskazany przez nią adres, pozbawiając ją możliwości odbioru i terminowego zaskarżenia. Skarżąca wskazała, że jest obywatelką [...] i nie zna dobrze języka polskiego i przepisów prawa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł jej oddalenie podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
W piśmie z dnia [...] lipca 2017 r. pełnomocnik z urzędu skarżącej podtrzymał dotychczasowe stanowisko skarżącej. Ponadto wskazał, że nieznajomość języka oraz przebywanie skarżącej poza terytorium Polski stanowią przesłankę do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W ocenie Sądu skarga podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a." sprawa mogła zostać rozpoznana w trybie uproszczonym.
Przedmiotem oceny Sądu jest postanowienie Samorządowego Kolegium odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], którym odmówiono skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...]. Postanowienie to wydane zostało na podstawie art. 59 § 2 w zw. z art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.) powoływanej dalej jako "k.p.a.". Z mocy art. 58 § 1, 2 i 3 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Przywrócenie terminu do złożenia prośby jest niedopuszczalne.
Należy podkreślić, że podstawą do przywrócenia terminu jest spełnienie przez wnoszącego prośbę o przywrócenie terminu warunków w postaci złożenia takiej prośby w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, dopełnienie czynności, dla której określony był termin jednocześnie z wniesieniem prośby o przywrócenie terminu, a w końcu uprawdopodobnienie, że uchybienie nastąpiło bez winy wnoszącego prośbę. Instytucja procesowa przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy. Jej celem jest ochrona jednostki przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu dla podjęcia czynności procesowej, a przesłanki warunkujące przywrócenie terminu - z uwagi na wskazany charakter instytucji przywrócenia terminu - należy interpretować ściśle (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 marca 2016 r., sygn. akt III SA/Łd 109/16, LEX nr 2019293).
Z okoliczności przedmiotowej sprawy wynika, że skarżąca przekroczyła siedmiodniowy termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu licząc od dnia ustania przeszkody. Jeśli strona nie wiedziała o uchybieniu terminu, termin do złożenia prośby o jego przywrócenie liczy się od dnia uzyskania wiadomości o tym. Z wniosku o przywrócenie terminu wynika, że skarżąca w dniu [...] lutego 2017 r. "zamówiła" duplikat decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r. Następnie w dniu [...] lutego 2017 r. wniosła odwołanie od ww. decyzji. Z powyższego wynika, że na pewno w dniu [...] lutego 2017 r. skarżąca znała treść decyzji i to w tym dniu z pewnością ustała przyczyna uchybienia terminu (wyjazd skarżącej na święta na [...]) oraz rozpoczął swój bieg siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Wniosek o przywrócenie terminu skarżąca złożyła dopiero w dniu [...] marca 2017 r. Organ należycie więc wykazał, że skarżąca składając wniosek o przywrócenie terminu przekroczyła termin siedmiu dni, licząc od dnia ustania przeszkody, czyli pobytu skarżącej na [...]. W świetle powyższego, wniosek o przywrócenie terminu już z tego względu nie mógł zostać uwzględniony, gdyż strona przekroczyła termin do jego wniesienia. W tej sytuacji organ nie mógł wydać innego rozstrzygnięcia, niż tylko odmówić przywrócenia terminu.
Jeśli chodzi zaś o przesłankę uprawdopodobnienia przez osobę zainteresowaną braku swojej winy w uchybieniu terminu, zaznaczyć trzeba, że przesłanka ta wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna ona uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Organ prawidłowo wskazał, że skarżąca informując organ o swojej nieobecności w Polsce winna była podać adres, na który należy kierować korespondencję w tym czasie lub upoważnić inną osobę do odbioru korespondencji albo udzielić pełnomocnictwa do udziału w sprawie podczas jej nieobecności lub wyznaczyć pełnomocnika do doręczeń. Zaniechanie w tym zakresie świadczy o braku należytej staranności, a zarazem wyklucza brak winy po stronie skarżącej.
Sąd uznał zatem, że organ w sposób prawidłowy odmówił przywrócenia terminu, jako że skarżąca przekroczyła siedmiodniowy termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, nadto nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Podjęte rozstrzygnięcie organ uzasadnił w sposób prawidłowy, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., zaś materiał dowodowy ocenił zgodnie z art. 77 § 1 i 80 k.p.a. Postępowanie zostało przeprowadzone wnikliwie i rzetelnie i nie naruszyło zasad określonych w art. 7, 8 i 9 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 w zw. z art. 120 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło