I SA/Wa 813/13

WyrokWSA w Warszawie2013-11-12

Skład orzekający: Joanna Skiba, Iwona Maciejuk, Elżbieta Sobielarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję odmawiającą przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, prawidłowo zastosował przepisy ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, uwzględniając nowelizację z 2011 r. rozszerzającą zakres przedmiotowy ustawy?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że pomimo błędnego uzasadnienia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, samo rozstrzygnięcie było prawidłowe. Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji, ponieważ wniosek powinien być rozpoznany na podstawie przepisów obowiązujących po nowelizacji ustawy z 2011 r., która rozszerzyła prawo do przekształcenia na wszystkich użytkowników wieczystych nieruchomości, niezależnie od ich funkcji lub przeznaczenia.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję odmawiającą przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, wskazując na niekompletność materiału dowodowego w zakresie oceny charakteru zabudowy w dniu wejścia w życie ustawy z 2005 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o przekształceniu, błędną ocenę materiału dowodowego, brak faktycznego uzasadnienia oraz rażącą zwłokę organu. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę ze skargi na decyzję Kolegium.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Sędziowie: WSA Iwona Maciejuk WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2013 r. sprawy ze skargi P.H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę. Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. , nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło decyzję Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] odmawiającą P. H. przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności działki nr [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m2, położonego w W. przy ul. [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta KW nr [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że powodem odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności było to, iż przedmiotowa nieruchomość tylko w części wykorzystywana jest na cele mieszkaniowe , w przeważającej zaś części na cele użytkowe . Organ odwoławczy wskazał, ze niesporną w sprawie jest pierwsza przesłanka tj. posiadanie przez P. H. statusu użytkownika wieczystego przedmiotowej nieruchomości w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Jednak istnieje spór co do kolejnych przesłanek wynikających z art.1 ust. 1 ustawy o przekształceniu. Kolegium przytoczyło treść ww. artykułu i wskazało , że sposób wykorzystania nieruchomości odnosi się wyłącznie do nieruchomości zabudowanych . Stan nieruchomości istniejący w dacie wejścia w życie wskazanych przepisów winien być rozstrzygający dla dokonania prawidłowej oceny charakteru jej zabudowy. Wobec powyższego organ uznał, że materiał zgromadzony w sprawie nie jest materiałem kompletnym , gdyż organ zaniechał dokonania oceny charakteru zabudowy w dniu wejścia w życie ustawy o przekształceniu. Uchylając zaskarżoną decyzję z dnia [...] kwietnia 2011 r. zalecił również ustalenie , czy w okolicznościach niniejszej sprawy mamy do czynienia z wyraźnie dominującym charakterem jednego z rodzajów zabudowy znajdujących się na nieruchomości. Skarżący P. H. na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając naruszenie: - przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności poprzez błędne przyjęcie, że materiał dowodowy zebrany w sprawienie nie wykazuje zastosowania przesłanek, o których mowa w art. 1 ust. 1 ustawy o przekształceniu ; - błędną ocenę materiału dowodowego poprzez błędne przyjęcie , że w sprawie nie doszło do ustalenia stanu przedmiotowego nieruchomości w drodze oględzin,; - naruszenie art. 76 § 1 kpa i art. 107 § 3 kpa poprzez brak faktycznego uzasadnienia , dlaczego organ odmówił protokołowi z wizji z dnia 16 listopada 2010 r. wiarygodności i mocy dowodowej; - naruszenia art. 8 kpa oraz 12 kpa na skutek rażącej zwłoki organu drugiej instancji w wydaniu rozstrzygnięcia . Skarżący wniósł o uchylenie obydwu przedmiotowych decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W związku z takim zakresem jurysdykcji sąd administracyjny nie jest uprawniony do ponownego ustalania stanu faktycznego sprawy administracyjnej. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. , poz. 270 , ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. nr 175, poz. 1459 ze zm.). Ustawa ta została zmieniona ustawą z dnia 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 187, poz. 1110). Z uzasadnienia sejmowego projektu ustawy zmieniającej z 2011 r. wynika, że założonym celem tej zmiany było zdynamizowanie procesów przekształceń prawa użytkowania wieczystego, udrożnienie procedury przekształceniowej, aby przyspieszyć i zwiększyć liczbę postępowań, w wyniku których użytkownicy wieczyści uzyskują prawo własności w stosunku do użytkowanych wieloletnio nieruchomości publicznych. Dlatego też, aby zastosować właściwą wykładnię wskazanej regulacji prawnej bardzo pomocnym jest odwołanie się do uzasadnienia projektu przedmiotowej ustawy zmieniającej, które w odniesieniu do projektowanej zmiany art.1 ustawy stwierdza m.in. "Zasadniczą zmianą jest rozszerzenie zakresu przedmiotowego ustawy, czyli zniesienie ograniczenia co do rodzaju nieruchomości, które mogą być przedmiotem roszczenia o przekształcenie. W obecnym stanie prawnym roszczeniem o przekształcenie objęte są wyłącznie nieruchomości zabudowane lub przeznaczone na cele mieszkaniowe, nieruchomości rolne oraz nieruchomości zabudowane garażami. Proponuje się, aby zakresem przedmiotowym ustawy objąć nieruchomości niezależnie od ich funkcji lub przeznaczenia". Zgodnie z nowym brzmieniem art. 1 ust. 1 ustawy osoby fizyczne i prawne będące w dniu 13 października 2005 r. użytkownikami wieczystymi nieruchomości mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. Do momentu wejścia w życie ustawy nowelizującej, tj. przed dniem 9 października 2011 r., art. 1 ust. 1 ustawy miał następujące brzmienie: "osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności". Zgodnie z zasadą ogólną wyrażoną w art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, co oznacza, że są one związane przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z obowiązującej konstytucyjnej zasady praworządności wynika, że w postępowaniu administracyjnym organy administracji publicznej obowiązane są stosować przepisy obowiązujące w dniu wydania decyzji do stanu faktycznego obowiązującego w dniu wydania decyzji. Od tej reguły mogą zostać wprowadzone odstępstwa przepisami przejściowymi. Zasada legalizmu wymaga bowiem, aby organ administracji orzekający w sprawie generalnie stosował prawo w brzmieniu obowiązującym na dzień orzekania, o ile z przepisów szczególnych nie wynika zasada odwoływania się do regulacji wcześniejszych. Nowelizacja ustawy przekształceniowej wprowadziła przepis intertemporalny art. 5, zgodnie z którym w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, prowadzonych na podstawie przepisów ustawy z 2005 r., stosuje się przepisy tej ustawy w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Oznacza to, że w sprawach wszczętych i niezakończonych przed wejściem w życie nowelizacji z 2011 r., prowadzonych na podstawie przepisów ustawy przekształceniowej z 2005 r., stosuje się przepisy ustawy przekształceniowej z 2005 r. w brzmieniu nadanym nowelizacją z 2011 r. (tj. nowe brzmienie ustawy z 2005 r.). Przepis art. 5 ustawy zmieniającej z 2011 r. jest stosowany do tych wniosków, które w dniu wejścia w życie nowelizacji, tj. 9 października 2011 r., nie zostały jeszcze załatwione ostateczną decyzją. W tych sprawach, będących wciąż na etapie postępowania administracyjnego w pierwszej lub drugiej instancji, wywołują bezpośredni skutek zmiany art. 1 ustawy przekształceniowej z 2005 r. w jego nowym brzmieniu. Powyższe prowadzi to do wniosku, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest błędne. W obecnie obowiązującym stanie prawnym nie ma bowiem znaczenia rodzaj nieruchomości wnioskowanych do przekształcenia, nie ma więc znaczenia sposób zagospodarowania nieruchomości w dacie wejścia w życie ustawy przekształceniowej z 2005 r. Pomimo jednak tego błędnego uzasadnienia, zaskarżone rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. odpowiada prawu, ponieważ dokonanie prawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, która została przedstawiona powyżej, doprowadziłoby do wydania rozstrzygnięcia o takiej samej treści. Rozpoznając bowiem złożone odwołanie od decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. , Samorządowe Kolegium Odwoławcze miało obowiązek uwzględnić nowy stan prawny, który zmienił zakres przedmiotowy ustawy . Podkreślić więc należy, że pomimo, że organ II instancji wadliwie uzasadnił swoją decyzję, to jednak nie zmienia to faktu, że rozstrzygnięcia w sprawie jest prawidłowe. Oceniając wagę popełnionego błędu należy podzielić pogląd, że samo błędne uzasadnienie decyzji organu odwoławczego nie może mieć wpływu na ostatecznie zgodne z prawem rozstrzygnięcie (patrz: wyrok NSA w Warszawie z 26 lutego 2002 r., V SA 162/01, LEX nr 109330). Uwzględniając powyższe okoliczności oraz treść powołanego nowelizacja z 2011 r. , która rozszerzyła prawo do przekształcenia na wszystkich użytkowników wieczystych, którzy byli nimi 13 października 2005 r., a także na każdy rodzaj nieruchomości, niezależnie od jej funkcji lub przeznaczenia. Jednocześnie dotyczące możliwości udzielenia bonifikat. Wskazany przepis intertemporalny ma zastosowanie do sprawy będącej przedmiotem rozpoznania. Reasumując organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji , gdyż wniosek powinien być przez organ I instancji rozpoznany na podstawie obecnie obowiązujących przepisów . Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło