I SA/Wa 818/06
WyrokWSA w Warszawie2006-06-29
Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Marek Stojanowski, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy przyznającą stypendium szkolne w zaniżonej kwocie, pomijając zapisy regulaminu gminy dotyczące ustalania wysokości stypendium?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja narusza prawo materialne i postępowania administracyjnego, ponieważ organy obu instancji błędnie ustaliły wysokość przyznanego stypendium szkolnego, pomijając postanowienia regulaminu gminy. Regulamin ten, uchwalony na podstawie art. 90f ustawy o systemie oświaty, przewidywał wyższą kwotę stypendium dla rodziny skarżącej, co skutkowało zaniżeniem świadczenia i naruszeniem praw strony.Stan faktyczny
M. P. złożyła wniosek o przyznanie stypendium szkolnego dla syna na zakup obuwia sportowego. Wójt Gminy przyznał świadczenie w niższej kwocie niż oczekiwała wnioskodawczyni, powołując się na kryterium dochodowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uznając ją za zgodną z prawem. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając pominięcie postanowień regulaminu gminy dotyczącego ustalania wysokości stypendium.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy O. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie NSA Marek Stojanowski asesor WSA Sławomir Antoniuk (spr.) Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie przyznania stypendium szkolnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wójta Gminy O. z dnia [...] grudnia 2005 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy O. z dnia [...]grudnia 2005 r., nr [...] orzekającą o przyznaniu A. P. pomocy materialnej o charakterze socjalnym w postaci stypendium szkolnego na częściowe pokrycie wydatków związanych z zakupem obuwia sportowego w kwocie [...]zł.
Z ustaleń organu wynika następujący stan sprawy:
Wnioskiem z dnia 17 listopada 2005 r. M. P. wystąpiła o przyznanie stypendium szkolnego w formie świadczenia finansowego na zakup obuwia sportowego dla syna A. P., ucznia szkoły podstawowej. We wniosku M. P. oświadczyła, iż jej rodzina składa się z 4 osób, pozostających we wspólnym gospodarstwie domowy. Łączny miesięczny dochód rodziny wynosi [...]zł, co daje średnio [...]zł na osobę.
Wójt Gminy O. decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. przyznał wnioskowane świadczenie w kwocie [...] zł. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, iż wnioskodawczyni spełniała kryterium dochodowe wynikające z art. 90d ust. 7 ustawy o systemie oświaty, co uprawniało ją do otrzymania pomocy materialnej o charakterze socjalnym w postaci stypendium szkolnego.
M. P. odwołała się od powyższej decyzji podnosząc, że nie zgadza się z wysokością przyznanego świadczenia, bowiem obowiązujący regulamin udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie gminy O. uprawnia ją do otrzymania stypendium szkolnego w wyższej kwocie niż została jej przyznana.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania, decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. utrzymało zaskarżoną decyzje w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 90d ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (j.t. Dz. U. z 2004 r., Nr 256, poz. 2572 ze zm.) stypendium szkolne może otrzymać uczeń znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej, wynikającej z niskich dochodów na osobę w rodzinie, w szczególności gdy w rodzinie tej występuje: bezrobocie, niepełnosprawność, ciężka lub długotrwała choroba, wielodzietność, brak umiejętności wypełniania funkcji opiekuńczo - wychowawczych, alkoholizm lub narkomania, a także gdy rodzina jest niepełna lub wystąpiło zdarzenie losowe, z zastrzeżeniem ust. 12. Art. 90d ust. 7 ustawy stanowi, że miesięczna wysokość dochodu na osobę w rodzinie ucznia uprawniająca do ubiegania się o stypendium szkolne nie może być większa niż kwota, o której mowa w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, ze zm.), tj. 316 zł. Z akt sprawy natomiast wynikało, że miesięczny dochód na osobę w rodzinie państwa P. wyniósł [...] zł. Ponadto art. 90d ust. 9 ustawy o systemie oświaty stanowi, że stypendium szkolne nie może być niższe miesięcznie niż 80 % kwoty, o której mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255, ze zm.) i nie może przekraczać miesięcznie 200 % kwoty, o której mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, tj. 56 zł. Przyznane stypendium w kwocie [...] zł stanowi 80% kwoty wynikającej z art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zatem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej przez M. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca podniosła, że zaskarżona decyzja została wydana z pominięciem postanowień regulaminu udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie gminy O. z dnia 29 marca 2005 r. Kserokopię przedmiotowego regulaminu skarżąca dołączyła do skargi wniesionej do Sądu w sprawie o sygn. akt I SA/Wa 607/06.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie oraz podtrzymało w całości swoje stanowisko zawarte w treści zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja narusza zarówno przepisy prawa materialnego, jak i postępowania administracyjnego, co miało wpływ na wynik rozstrzygnięcia.
Podstawę orzekania w niniejszej sprawie stanowi ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.).
Zgodnie z art. 90d ust. 1 i 2 pkt 1 ww. ustawy stypendium szkolne może otrzymać uczeń znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej, wynikającej z niskich dochodów na osobę w rodzinie (...); stypendium może być udzielane uczniom w formie: 1) całkowitego lub częściowego pokrycia kosztów udziału w zajęciach edukacyjnych, w tym wyrównawczych, wykraczających poza zajęcia realizowane w szkole w ramach planu nauczania, a także udziału w zajęciach edukacyjnych realizowanych poza szkołą, 2) pomocy rzeczowej o charakterze edukacyjnym, w tym w szczególności zakupu podręczników. Powołany przepis w ust. 7 stanowi, że miesięczna wysokość dochodu na osobę w rodzinie ucznia uprawnionego do ubiegania się o stypendium szkolne nie może być większa niż kwota, o której mowa w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, ze zm.), tj. 316 zł.
Jak wynika z materiału dokumentacyjnego, dochód na osobę w rodzinie skarżącej wynosi [...] zł i jest niższy od kryterium dochodowego określonego w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, a zatem bezsprzecznie uprawnia do ubiegania się o przyznanie pomocy materialnej.
Przepis art. 90d ust. 9 ustawy o systemie oświaty stanowi, że stypendium szkolne nie może być niższe miesięcznie niż 80 % kwoty, o której mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) i nie może przekraczać miesięcznie 200% kwoty, o której mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy. Ustawodawca, mocą przepisu art. 90f tej ustawy, zobowiązał radę gminy do uchwalenia regulaminu udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie gminy, w którym kierując się celami pomocy materialnej o charakterze socjalnym, należy określić w szczególności: 1) sposób ustalania wysokości stypendium szkolnego w zależności od sytuacji materialnej uczniów i ich rodzin oraz innych okoliczności, o których mowa w art. 90d ust. 1; 2) formy, w jakich udziela się stypendium szkolnego w zależności od potrzeb uczniów zamieszkałych na terenie gminy; 3) tryb i sposób udzielania stypendium szkolnego; 4) tryb i sposób udzielania zasiłku szkolnego w zależności od zdarzenia losowego.
Z treści skargi oraz powołanej w decyzji organu I instancji podstawy prawnej wynika, iż regulamin, o którym mowa w art. 90f ustawy o systemie oświaty, został uchwalony przez Radę Gminy O. M. P. załączyła do skargi (w sprawie o sygn. akt I S.A./Wa 607/06) kserokopię "Regulaminu Udzielania Pomocy Materialnej o Charakterze Socjalnym dla Uczniów Zamieszkałych na Terenie Gminy O." stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały Rady Gminy O. z dnia [...] marca 2005 r., nr [...]. W § 10 pkt 1 wymienionego regulaminu próg minimalny i maksymalny stypendium szkolnego ustalono w sposób analogiczny do unormowania określonego w art. 90d ust. 9 ustawy o systemie oświaty. Natomiast w pkt 3 tego § zawarto zapis: "ustala się wysokość stypendium w zależności od dochodu:
– dochód do 50% kryterium dochodowego – 120% zasiłku rodzinnego,
– dochód od 50% do 75% kryterium dochodowego – 100% zasiłku rodzinnego,
– dochód od 75% do 100% kryterium dochodowego – 80% zasiłku rodzinnego".
W świetle powyższych uregulowań należy wskazać, że skarżąca uzyskując dochód w wysokości [...] zł na osobę w rodzinie mieści się w przedziale od 50% do 75% kryterium dochodowego (od 158 zł do 237zł), co uprania do stypendium szkolnego w wysokości 100% kwoty, o której mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, tj. 56 zł.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że Wójt Gminy O. przyznając dziecku skarżącej stypendium szkolne w kwocie [...] zł błędnie ustalił jego wysokość i zaniżył kwotę przysługującego świadczenia, co spowodowało naruszenie art. 90f ustawy o systemie oświaty w związku z § 10 pkt 3 załącznika do uchwały Rady Gminy O. z dnia [...] marca 2005 r., nr [...]. Natomiast całkowite pominięcie przez orany obu instancji w toku postępowania administracyjnego postanowień ww. regulaminu spowodowało naruszenie art. 7, 77 § 1 k.p.a.
Rozpoznając ponownie sprawę organ zobowiązany jest ustalić uprawnienia skarżącej do stypendium szkolnego zarówno w oparciu o przepisy ustawy o systemie oświaty, jak i "Regulamin Udzielania Pomocy Materialnej o Charakterze Socjalnym dla Uczniów Zamieszkałych na Terenie Gminy Osieck" stanowiący załącznik nr 1 do uchwały Rady Gminy O. z dnia [...] marca 2005 r., nr [...].
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło