I SA/Wa 83/07

WyrokWSA w Warszawie2007-04-02

Skład orzekający: Ewa Dzbeńska, Elżbieta Sobielarska, Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nabyciu z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną może zostać wydana bez udowodnienia, że nieruchomość ta była faktycznie zajęta pod drogę publiczną w dniu 31 grudnia 1998 r. i czy dokumenty przedstawione przez organ (oświadczenie burmistrza, mapa podziału) są wystarczające do potwierdzenia tego faktu?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja narusza prawo procesowe, ponieważ organ nie wykazał w sposób należyty, że nieruchomość była faktycznie zajęta pod drogę publiczną w dniu 31 grudnia 1998 r. Oświadczenie burmistrza jest dokumentem prywatnym, a mapa podziału nieruchomości została sporządzona znacznie później i nie potwierdza stanu faktycznego z daty decydującej. Brak jest wypisu z ewidencji gruntów z tamtego okresu. Uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Budownictwa utrzymującej w mocy decyzję Wojewody o nabyciu z mocy prawa przez Gminę R. własności nieruchomości zajętej pod ulicę. Skarżący J. M. i Z. M. zarzucili naruszenie przepisów ustawy o nabyciu nieruchomości pod drogi publiczne oraz przepisów KPA, twierdząc, że nieruchomość nie była we władaniu publicznoprawnym w kluczowym dniu. Sąd uchylił obie decyzje organów.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Budownictwa i poprzedzającą ją decyzję Wojewody. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Sobielarska asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Marta Maciejkowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi J. M. i Z. M. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie nabycia z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę 1) uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2006 r. nr [...]; 2) stwierdza, ze zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2006 r., nr [...] Minister Budownictwa utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2006 r., znak [...] stwierdzającą nabycie przez Gminę R. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości położonej w R., zajętej pod ulicę [...], oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] o powierzchni [...] ha, powstałej z podziału działki nr [...] objętej księgą wieczystą [...]. W uzasadnieniu swego stanowiska organ podniósł, że zgodnie z przepisem art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późn. zm.) nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem, wypłacanym na wniosek byłego właściciela. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego organ ustalił, że w przedmiotowej sprawie zostały spełnione wszystkie w/w przesłanki warunkujące nabycie z mocy prawa gruntu przez Skarb Państwa. Zdaniem organu działka nr [...], z której powstała przedmiotowa działka [...], pozostająca w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Gminy R., a stanowiąca własność J. M. i Z. M. na prawach wspólności ustawowej, zajęta była pod drogę - ulicę [...]. Zaliczenie przedmiotowej drogi do kategorii dróg publicznych (gminnych) nastąpiło na podstawie rozporządzenia Nr 12 Wojewody Nowosądeckiego z dnia 28 kwietnia 1995 r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych do kategorii dróg lokalnych miejskich na terenie województwa nowosądeckiego (Dz. Urz. Woj. Nowosądeckiego Nr 12, poz. 54), natomiast powierzchnia działki nr [...] została ustalona na podstawie danych geodezyjnych uwidocznionych na "Mapie uzupełniającej podziału działek ewidencyjnych nr [...]" wykonanej przez uprawionego geodetę i przyjętej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] maja 2006 r. pod nr ewid. [...]. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli J. M. i Z. M., zarzucając naruszenie art. 73 powołanej ustawy oraz art. 7, 9 10, 11, 77 kpa, wnosząc o jej uchylenie. Skarżący wskazali, że wbrew twierdzeniom organu, w dniu 31 grudnia 1998 r. działka [...] nie pozostawała we władaniu publicznoprawnym. Skarżący podnieśli ponadto, że z wyrysu z mapy ewidencyjnej z 1978 r. wynika, że ulica [...] stanowiła działką nr [...], co stoi w sprzeczności z ustaleniami organów obu instancji. Minister Budownictwa wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty podniesione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga, zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja narusza prawo procesowe w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Materialnoprawną podstawę decyzji stanowi przepis art. 73 ust.1 ustawy z 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872), Zgodnie z jego treścią nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Powołany przepis określa normatywne przesłanki, których łączne wystąpienie powoduje, że grunty nie stanowiące własności Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego stały się z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. ich własnością. Przesłanki te to władanie w dniu 31 grudnia 1998 r. przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego gruntami zajętymi pod drogi publiczne, nie stanowiącymi ich własności. Chcąc wyjaśnić pojęcie drogi publicznej, należy odnieść się do ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 z późn. zm.) Definicję drogi publicznej zawiera art. 1 tej ustawy. W rozumieniu tego przepisu za drogę publiczną może być uważana droga spełniająca dwa wymienione w tej normie warunki. Po pierwsze musi to być droga zaliczona na podstawie omawianej ustawy o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg. Po drugie z drogi tej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub innych przepisach szczególnych. Oznacza to, że zawarte w art. 73 ust. 1 cytowanej ustawy z 13 października 1998 r. sformułowanie "nieruchomości zajęte pod drogi publiczne" oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, które następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed 1 stycznia 1999 r. Ulica [...] w R. w dniu 31 grudnia 1998 r. należała do dróg lokalnych miejskich, bowiem uchwałą Rady Miejskiej w R. z dnia [...] lutego 1995r (Dz. Urz. Województwa Nowosądeckiego Nr 12/95 poz.54) została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich. Przepis art. 103 ust. 2 wyżej powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r. zastępuje kategorię obejmującą drogi gminne i lokalne miejskie zbiorczą kategorią dróg gminnych. Przepis ten o charakterze porządkowym pozwala przyjąć, że ulica [...] stanowiła na dzień 31 grudnia 1998r. drogę gminną. Poza sporem pozostaje okoliczność, że ul. [...] w R. jest urządzona na działce nr [...]. Brak jest natomiast w aktach sprawy dokumentu, który potwierdzałby, że działka [...] zapisana w księdze wieczystej Kw nr [...], stanowiąca własność J. i Z. małżonków M. znajdowała się pod ul. [...] w dniu 31 grudnia 1998r. Za takie dokumenty nie można uznać oświadczenia Burmistrza R. oraz mapy uzupełniającej projekt podziału działki ewidencyjnej nr [...] sporządzonej przez geodetę uprawnionego A. L. Znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy oświadczenie z dnia 16 grudnia 2005 r. A. R. Burmistrza Miasta R., jest w istocie rzeczy dokumentem prywatnym. Zatem moc dowodowa tego dokumentu pozwala jedynie na stwierdzenie, że osoba, która je podpisała, tak twierdzi. Uznanie za wiarygodne treści oświadczenia, w sytuacji, gdy skarżący twierdzi coś całkowicie odmiennego, stanowi naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 kpa. Na podstawie wspomnianej wyżej mapy także nie można ustalić, że działka [...] znajdowała się pod ul. [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. Mapa ta została sporządzona w dniu 25 kwietnia 2006r. na użytek postępowania w przedmiocie podziału nieruchomości. Brak jest natomiast w aktach wypisu z ewidencji gruntów dotyczącego działki [...] na dzień 31 grudnia 1998r. Powyższe uchybienia w zakresie postępowania dowodowego pozwalają stwierdzić, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, 77, 80 kpa. Zaś uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit. c oraz art.152, orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło