I SA/Wa 840/09
PostanowienieWSA w Warszawie2010-05-14
Skład orzekający: Sędzia WSA Agnieszka Miernik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest uprawniony do świadczenia rentowego, ale odmawia jego przyjmowania, może zostać uznany za osobę znajdującą się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że wnioskodawca, mimo iż odmawia przyjmowania świadczenia rentowego, do którego jest uprawniony, posiada środki finansowe pozwalające na pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, a zasada ponoszenia kosztów postępowania przez strony jest podstawowa.Stan faktyczny
Wnioskodawca M. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję odmawiającą przyznania zasiłku celowego. Postanowieniem referendarza sądowego odmówiono przyznania prawa pomocy, wskazując na posiadanie przez wnioskodawcę mieszkania i potencjalne świadczenia rentowe. Wnioskodawca wniósł sprzeciw, kwestionując posiadanie środków i uprawnień do renty. Sąd rozpoznał sprawę po wniesieniu sprzeciwu.Rozstrzygnięcie
Postanowieniem odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Sędzia WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S, o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 5 stycznia 2010 r. odmówiono przyznania M. S. prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wskazano, iż skarżący nie wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Posiada mieszkanie o powierzchni 32 m 2. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, iż jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku oraz, że nie pobiera renty, ani emerytury. Jednakże, jak wynika z nadesłanego do tut. Sądu pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych III Oddział w W. z dnia 18 grudnia 2009 r. wnioskodawca M. S. uprawniony jest do świadczenia rentowego z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu niezdolności do pracy, przy czym odmawia jego przyjmowania. Łączna kwota zgromadzonych świadczeń za okres od 1 października 1998 r. do 31 grudnia 2009 r. stanowi kwotę [...] zł. Nie można zatem uznać, że wnioskodawca jest osobą pozbawioną środków do życia, co uzasadniałoby ewentualne uwzględnienie złożonego wniosku. Wysokość posiadanych środków finansowych pozwala na przyjęcie, że skarżący jest w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie – ponieść koszty sądowe w sprawie.
Od powyższego postanowienia M. S., pismem z dnia 4 lutego 2010 r. wniósł sprzeciw. W uzasadnieniu wskazał, że nie posiada uprawnień do renty z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i nie posiada żadnych zgromadzonych środków finansowych z tego tytułu. Podkreślił, że nie posiada środków do życia, nie przysługują mu uprawnienia do renty ani do emerytury, nie pobiera zasiłku dla bezrobotnych oraz, że nie posiada żadnych oszczędności .
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Ponadto, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.).
W orzecznictwie podkreśla się, iż przyznanie prawa pomocy stanowi instytucję wyjątkową. Zasadą jest bowiem ponoszenie przez strony kosztów postępowania sądowoadministracyjnego (art. 199 P.p.s.a.). Ewentualne przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej uzależnione jest natomiast od sytuacji majątkowej, możliwości płatniczych wnioskodawcy i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym.
Analizując przedmiotowy stan faktyczny, stwierdzić należy, że sytuacja majątkowa skarżącego nie daje podstaw do przyjęcia, iż nie jest on w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
Strona w złożonym oświadczeniu co prawda wskazała, iż jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku oraz, że nie pobiera renty ani emerytury, jednak co innego wynika z nadesłanego do tut. Sądu pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych III Oddział w W. z dnia 18 grudnia 2009 r. Przesłana informacja wskazuje, iż wnioskodawca M. S. uprawniony jest do świadczenia rentowego z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu niezdolności do pracy, przy czym odmawia jego przyjmowania. Łączna kwota zgromadzonych świadczeń za okres od 1 października 1998 r. do 31 grudnia 2009 r. stanowi kwotę [....] zł.
Wyżej wskazane posiadane środki finansowe przez skarżącego nie pozwalają zaliczyć go do kręgu osób ubogich, będących w trudnej sytuacji materialnej. Z informacji zawartych w w/w piśmie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że M. S. jest w stanie ponieść koszty postępowania sądowego. Należy podkreślić, że skarżący powinien traktować koszty sądowe równorzędnie z innymi istotnymi wydatkami. Tym samym w niniejszej sprawie nie zachodziły podstawy do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło