I SA/Wa 842/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Przedsiębiorstwa [...][...][...] w [...] S.A. z/s w [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa [...][...][...] w [...] S.A. z/s w [...] na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. 1. Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z dnia [...] marca 2015 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1994 r., nr [...], dotyczącej uwłaszczenia Przedsiębiorstwa [...][...][...] w [...] nieruchomością położoną w [...] przy [...][...], oznaczoną na mapie sytuacyjnej do celów prawnych z dnia [...] lipca 1993 r., nr [...], jako działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...], z obrębu [...], o łącznej pow. [...] ha – w zakresie dotyczącym części aktualnej działki nr [...], z obrębu [...], w granicach dawnej nieruchomości hipotecznej "[...] nr [...] nr rej. [...]" o pow. [...] ha [...] arów [...] m2. Pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. Przedsiębiorstwo [...][...][...] w [...] S.A. z/s w [...] (dalej jako: "strona skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powołaną wyżej decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2015 r. Z kolei pismem z dnia [...] czerwca 2015 r. strona skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku strona skarżąca wskazała, że decyzja stwierdzająca nieważność decyzji przyznającej prawo użytkowania nieruchomości może spowodować istotną zmianę stosunków w sferze władztwa przedmiotowej nieruchomości. Wskazano również, że wysoce prawdopodobne jest, iż w wyniku unieważnienia decyzji uwłaszczeniowej w stosunku do spółki zostanie przeprowadzone postępowanie wywłaszczeniowe, mające na celu usunięcie jej z zajmowanej nieruchomości. Przedmiotowa nieruchomość ma istotne znaczenie dla prowadzonej przez spółkę działalności i stanowi znaczący element jej aktywów. Z kolei kwestionowanie podstawy przekazania władztwa spółce skutkuje powstaniem niepewności prawnej, która z racji charakteru nieruchomości, prowadzonej na niej przez spółkę działalności oraz jej wartości jest szczególnie ryzykowna. Strona skarżąca podniosła także, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji skutkuje powstaniem ryzyka, iż właściciel dokona odpłatnej czynności rozporządzającej przedmiotową nieruchomością, której skutki będą trudne do odwrócenia. Osoba trzecia, która nabędzie nieruchomość w dobrej wierze będzie chroniona rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych. W przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji nie będzie żadnej możliwości zniweczenia cywilnoprawnych skutków umowy sprzedaży nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 3 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "Ppsa"), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie wykonania. W myśl natomiast art. 61 § 6 Ppsa wstrzymanie wykonania decyzji jest ochroną tymczasową, upada bowiem w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest instytucją o charakterze wyjątkowym, stanowiącą odstępstwo od ogólnej reguły, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Wstrzymanie wykonania skarżonej decyzji może nastąpić zatem jedynie wówczas, gdy ujawnione zostaną okoliczności uzasadniające zastosowanie tej czynności procesowej. Sąd, wydając rozstrzygnięcie w omawianej kwestii, powinien je oprzeć na ocenie wniosku strony skarżącej oraz materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. Ocena ta dokonywana pod kątem wystąpienia lub nie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zasadności wniosku należy uznać, że strona skarżąca wykazała, iż spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wykonanie tej decyzji, przed rozpoznaniem skargi przez Sąd, może prowadzić do wyrządzenia znacznej szkody. Podkreślenia wymaga, że decyzja stwierdzająca nieważność decyzji uwłaszczeniowej może spowodować istotną zmianę stosunków w sferze prawa własności nieruchomości. W przypadku bowiem stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej przywrócone zostają prawa byłych właścicieli, którzy mogą podjąć działania zmierzające do realizacji przysługującego im prawa własności, jeszcze przed dokonaniem wpisu w księdze wieczystej. Decyzja stwierdzająca nieważność uwłaszczenia może stanowić podstawę zmiany wpisu w księdze wieczystej, który to wpis ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Oznacza to, że zbycie nieruchomości przez osobę aktualnie ujawnioną w księdze wieczystej jako jej właściciel może doprowadzić do sytuacji, której skutki będą trudne do odwrócenia. Istnieje realna możliwość zbycia nieruchomości przez właściciela, który nie został jeszcze ujawniony w księdze wieczystej, zaś organ administracyjny działający w granicach swojej właściwości i kompetencji nie będzie miał możliwości zniweczenia skutków cywilnoprawnych, które mogą powstać w wyniku zawartej umowy sprzedaży. Zaznaczyć należy, że wstrzymanie wykonania decyzji jest środkiem ochrony tymczasowej. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie dokonuje oceny zasadności skargi. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 61 § 3 Ppsa postanowił, jak w sentencji.