I SA/Wa 843/13

WyrokWSA w Warszawie2013-10-24

Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Emilia Lewandowska, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przejęciu gospodarstwa rolnego na własność Państwa za rentę, wydana na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974 r., mogła zostać uznana za nieważną z powodu niespełnienia przesłanek dotyczących wieku lub grupy inwalidzkiej rolnika oraz niskiego poziomu produkcji rolnej, jeśli wady te miałyby być oceniane według stanu prawnego i faktycznego z daty wydania pierwotnej decyzji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły stwierdzenia nieważności decyzji o przejęciu gospodarstwa rolnego. Analiza przesłanek (wiek, inwalidztwo, niski poziom produkcji) powinna być dokonana według stanu prawnego i faktycznego z daty wydania pierwotnej decyzji. W tym przypadku, mimo wątpliwości co do wieku, spełnienie kryterium grupy inwalidzkiej (potwierdzone decyzjami ZUS) oraz niski poziom produkcji rolnej (udokumentowany protokołami lustracyjnymi) uzasadniały wydanie decyzji o przejęciu. Uchybienia dotyczące sposobu udokumentowania tych przesłanek nie stanowią rażącego naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności decyzji wydanej kilkadziesiąt lat temu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. R. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która utrzymała w mocy odmowę stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy O. z 1979 r. o przejęciu gospodarstwa rolnego na własność Państwa za rentę. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów dotyczących wieku i inwalidztwa właścicielki oraz niskiego poziomu produkcji rolnej, a także wadliwe uzasadnienie decyzji. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę w kontekście legalności odmowy stwierdzenia nieważności pierwotnej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.) Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2013 r. sprawy ze skargi K. R. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...] po rozpatrzeniu wniosku K. R. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tego organu z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] – utrzymał rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Zaskarżona decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2013 r. została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy. Decyzją z dnia [...] marca 1979 r., nr [...] Naczelnik Gminy O. orzekł o przejęciu na własność Państwa z urzędu za rentę gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha, położonego w miejscowości K., stanowiącego w dacie przejęcia własność W. D. Decyzja Naczelnika Gminy O. została wydana na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne (Dz. U. Nr 21, poz. 118) w związku z art. 77 ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140). Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Gminy O. wystąpił następca prawny dawnej właścicielki gospodarstwa rolnego – K. R. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. odmówił stwierdzenia nieważności powołanej decyzji Naczelnika, zaś w wyniku wniosku K. R. o ponowne rozpoznanie sprawy Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r., utrzymał w mocy własne rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że przepis art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. (w brzmieniu aktualnym na dzień wydania decyzji Naczelnika Gminy O. stanowił, iż gospodarstwo rolne mogło być przejęte na własność Państwa za rentę z urzędu, jeżeli wykazywało niski poziom produkcji rolnej, a rolnik osiągnął wiek 60 lat mężczyzna, a 55 lat kobieta lub zaliczony został do jednej z grup inwalidów. Z kolei, zgodnie z drugim ze wskazanych przepisów - art. 77 ustawy z dnia 27 października 1977 r. - w razie przejęcia na własność Państwa gospodarstwa rolnego na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. rolnikowi przysługiwała emerytura lub renta inwalidzka przewidziana w ustawie z dnia 27 października 1977 r. Zdaniem Ministra dwie przesłanki określone w art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. zostały w sprawie zakończonej decyzją Naczelnika Gminy O. zrealizowane. W odniesieniu do przesłanki podmiotowej (dotyczącej warunków spełnianych przez rolnika) Minister wskazał, iż W. D. w dacie wydania decyzji Naczelnika miała ukończone dopiero 53 lata, ale jak wynika ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji - osoba ta została zakwalifikowana do II grupy inwalidzkiej - co oznaczało spełnienie alternatywnego kryterium określonego w art. 9 ust. 2 przy przesłance podmiotowej. Odnosząc się zaś do przesłanki dotyczącej niskiego poziomu produkcji w przejmowanym gospodarstwie Minister podkreślił, iż w aktach postępowania zachowały się protokoły lustracyjne z dnia [...] października 1976 r., z dnia [...] sierpnia 1977 r. oraz z dnia [...] października 1978 r., z których wynika, iż przedmiotowe gospodarstwo od wielu lat nie było należycie wykorzystywane rolniczo. Minister zwrócił uwagę, iż dane zawarte w tych protokołach wskazywały, że spośród gruntów ornych o ogólnej powierzchni [...] ha w latach 1976 - 1978 w gospodarstwie W. D. wykorzystywane rolniczo były jedynie [...] ha, natomiast pozostała część gruntów nie była zagospodarowana. Powyższe ustalenie oznaczało spełnienie samodzielnej przesłanki pozwalającej na zakwalifikowanie gospodarstwa o powierzchni [...] ha położonego w miejscowości K. do kategorii wykazującego niski poziom produkcji. Mając na względzie powyższe okoliczności – zdaniem organu odwoławczego - w decyzji z dnia [...] sierpnia 2012 r. Minister prawidłowo odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy O. uznając, iż brak jest podstaw do przyjęcia, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa. Odnosząc się do zarzutu zawartego we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, tj. do braku ustosunkowania się przez Ministra w decyzji pierwszoinstancyjnej, że W. D. w związku z przejęciem na własność Państwa jej gospodarstwa nie otrzymała żadnych świadczeń, bowiem była już uprawniona do nich po swoim mężu, organ odwoławczy wyjaśnił, iż w aktach sprawy brak jest informacji, że właścicielka gospodarstwa takie świadczenia po swoim mężu otrzymywała. W szczególności tezie tej przeczy treść decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - Oddział w G. z dnia [...] maja 1979 r., nr [...] , z której wynika iż W. D. została przyznana od dnia [...] marca 1979 r. (tj. od dnia uprawomocnienia się decyzji Naczelnika Gminy O.) renta w wysokości [...] zł. Kolejną decyzją ZUS z dnia [...] czerwca 1979 r., nr [...] renta ta została powiększona do kwoty [...] zł. Ponadto organ podniósł, iż podniesiona przez skarżącego okoliczność, w myśl której W. D. miała być uprawniona do świadczeń rentowych już wcześniej po swoim mężu - wcale nie dyskwalifikowała właścicielki przejmowanego gospodarstwa w procesie uzyskania renty z tytułu jego przejęcia na własność Państwa. Zgodnie bowiem z art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 27 października 1977 r. - w razie zbiegu prawa do emerytury lub renty przewidzianych tą ustawą z prawem do innego świadczenia o charakterze rentowym uprawnionemu wypłacało się w całości wybrane przez niego świadczenie powiększone o połowę drugiego. Co istotne - informacja o tej treści została zawarta w decyzjach ZUS z dnia [...] maja 1979 r. oraz z dnia [...] czerwca 1979 r. Ponadto decyzje te nakładały na adresata obowiązek informowania oddziału ZUS wypłacającego rentę o okolicznościach mających wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość, z akt sprawy nie wynika jednak aby W. D. podnosiła kiedykolwiek kwestię pobierania renty po swoim mężu jako okoliczność doniosłą przy ustalaniu wysokości świadczenia z tytułu przejęcia jej gospodarstwa na własność Państwa. Ustosunkowując się do drugiego zarzutu wnioskodawcy, tj. nie uwzględnienie w toku postępowania pierwszoinstancyjnego faktu, iż W. D. posiadała następcę (nastoletniego syna), czemu zaprzeczył w decyzji z dnia [...] marca 1979 r. Naczelnik Gminy O. i co w konsekwencji doprowadziło do wyzucia K. R. "z wszelkiej własności", Minister wyjaśnił, iż decyzja Naczelnika Gminy O. została oparta na art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. w związku z art. 77 ustawy z dnia 27 października 1977 r. Analiza treści pierwszego z przytoczonych przepisów wskazuje, iż kwestia posiadania przez rolnika (od którego następowało przejęcie gospodarstwa na własność Państwa) następcy w ogóle nie podlegała weryfikacji przy stosowaniu tego przepisu. Instytucja następcy - do której odwołuje się skarżący - miałaby znaczenie w sytuacji, gdyby decyzja Naczelnika oparta została na art. 45 ustawy z dnia 27 października 1977 r., w myśl którego w razie braku następców lub gdy następca nie spełniał warunków do przejęcia gospodarstwa rolnego albo odmówił jego przejęcia, gospodarstwo rolne na wniosek rolnika przejmowało Państwo. Art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974 r., który został zastosowany w decyzji z dnia [...] marca 1979 r., stanowił jednak zupełnie odrębną od art. 45 ustawy z dnia 27 października 1977 r. podstawę prawną, dlatego też formułowanie pod adresem decyzji Naczelnika Gminy O. jakichkolwiek zarzutów związanych z nieuwzględnieniem przy jej wydawaniu instytucji następcy jest bezpodstawne. Dalej organ podkreślił, że wbrew zarzutom wniosku, materiał dokumentacyjny wystarczająco wskazuje, iż W. D. została zaliczona do II grupy inwalidzkiej. Świadczą o tym przytaczane już przez organ decyzje ZUS z dnia [...] maja 1979 r. i z dnia [...] czerwca 1979 r. Zarzut skarżącego, iż Minister w tej kwestii nie oparł się na żadnym dowodzie bezpośrednim należy potraktować jako zarzut nierzetelny, bowiem ignoruje on zupełnie fakt, iż Minister czynił starania w celu uzyskania orzeczenia Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia, o którym to orzeczeniu mowa jest w decyzjach ZUS z dnia [...] maja 1979 r. i z dnia [...] czerwca 1979 r. Jak jednak wynika z odpowiedzi udzielonej Ministrowi przez KRUS - Placówkę Terenową w G. w zachowanych aktach emerytalnych W. D. brak jest powyższego orzeczenia Komisji Lekarskiej, co najprawdopodobniej należy poczytywać za konsekwencję zniszczenia części tych akt w 1984 r. Ponadto Minister dodał, iż okoliczność zaliczenia matki skarżącego do II grupy inwalidzkiej została potwierdzona. w dniu 20 września 1984 r.. w piśmie Urzędu Wojewódzkiego w T. Minister, uznał także za nietrafny ostatni argument podniesiony we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a to dotyczący nie podania przez Ministra w decyzji pierwszoinstancyjnej informacji co do osób, które sporządzały protokoły lustracyjne w latach 1976 - 1978 oraz nie odniesienia się do kwestii, czy komisje przygotowujące te protokoły były do tego uprawnione. Ustosunkowując się do tego problemu Minister wyjaśnił, że pojęcie "niskiego poziomu produkcji rolnej" nie zostało sprecyzowane na gruncie ustawy z dnia 29 maja 1974 r., natomiast dopuszczalne było w tym zakresie posiłkowe stosowanie przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 26 marca 1968r. w sprawie zaliczania gospodarstw rolnych do kategorii wykazujących niski poziom produkcji wskutek zaniedbania i w sprawie ustalania wysokości nakładów niezbędnych do przywrócenia żyzności gruntów (Dz. U. Nr 11, poz. 58), który to akt zawierał definicję wyrażenia "niski poziom produkcji" oraz określał procedurę kwalifikowania gospodarstw do kategorii wykazujących taki poziom. Organ stwierdził, iż źródłem uprawnienia dla komisji lustracyjnej do sporządzenia protokołu finalizującego lustrację gospodarstwa były przepisy ww. rozporządzenia z dnia 26 marca 1968 r. Odnosząc się natomiast do kwestii nie podania w pierwszoinstancyjnej decyzji Ministra danych dotyczących osób sporządzających protokoły lustracyjne organ uznał, iż jest to zarzut dotyczący w istocie tego, na jakim poziomie szczegółowości decyzja Ministra powinna być sporządzona. Skargę na powyższą decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł K. R. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1) naruszenie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974 r., o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne (Dz. U. Nr 21, poz. 118), pomimo braku prawnego obowiązku ku temu - przepis bowiem stanowił, iż "gospodarstwo rolne może być przejęte na własność Państwa“ i nie obligował do przejmowania/wywłaszczania oraz z uwagi na fakt, iż właścicielka W. D. w dniu wydania decyzji nie spełniała kryterium wiekowego (miała 53 lata), i nie została zaliczona w dniu wydania decyzji przez Naczelnika Gminy O. do grupy inwalidzkiej, a późniejsze decyzje, z których pośrednio wynika, iż posiadała grupę inwalidzką nie mają znaczenia w sprawie; 2) naruszenie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974 r., o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne, poprzez przyjęcie, iż gospodarstwo rolne wykazuje niski poziom produkcji rolnej, abstrahując, iż w skład gospodarstwa W. D. wchodziły niemal wyłącznie grunty sklasyfikowane jako grunty klasy VI i jako takie zgodnie z § 1 ust. 2 pkt. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 26 marca 1968 r., (Dz. U. 1968 Nr 11 poz. 58), w sprawie zaliczenia gospodarstw rolnych do kategorii wykazujących niski poziom produkcji ...., względem przedmiotowego gospodarstwa przepis § 1 ust. 1 rzeczonego rozporządzenia nie znajdywał zastosowania, zatem brak było kryteriów w oparciu, o które gospodarstwo takie można było uznać za wykazujące niski poziom produkcji; 3) naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zdawkowe uzasadnienie decyzji, w szczególności poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całości materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego, w tym bezkrytyczne przyjęcie protokołów lustracyjnych za w pełni wiarygodne, oraz brak ustaleń mających na celu ustalenie klas bonitacyjnych gruntów wchodzących w skład gospodarstwa. Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o uchylenie decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz.1270 ze zm.). Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria kontroli Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Rozpoczynając rozważania nad niniejszą sprawą przede wszystkim zauważenia wymaga, że prowadzona ona była w trybie nadzwyczajnym dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, którego celem jest ustalenie istnienia bądź braku istnienia przesłanek wskazujących na to, że kontrolowana w tym postępowaniu decyzja dotknięta jest wadami określonymi w art. 156 § 1 k.p.a. W tym miejscu przypomnieć należy, iż organ wszczynający postępowanie w sprawie nieważności decyzji ostatecznej, uruchamia postępowanie w nowej sprawie, nigdy zaś nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej w kwestionowanej decyzji. Skoro zatem, istotą postępowania administracyjnego o stwierdzenie nieważności decyzji jest ustalenie, czy zachodzi którakolwiek z przesłanek nieważności, nie zaś merytoryczna kontrola podjętego w postępowaniu zwykłym rozstrzygnięcia, również Sąd pierwszej instancji nie może prowadzić postępowania zmierzającego do skontrolowania legalności merytorycznej decyzji ostatecznej Naczelnika Gminy O. z dnia [...] marca 1979 r., a jedynie winien ocenić, czy organy obu instancji prawidłowo przyjęły, iż w sprawie wystąpiły bądź nie wystąpiły przesłanki wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. Przy czym podkreślić należy, że istotą stwierdzenia nieważności jest to, że przesłanka będąca przyczyną stwierdzenia nieważności istniała już w dacie wydania tej decyzji. Oznacza to, że zarówno organy administracyjne jak i Sąd pierwszej instancji powinny brać pod uwagę przepisy prawa materialnego i przepisy postępowania, które obowiązywały w dacie wydania decyzji, której stwierdzenia nieważności strona się domaga, czyli w niniejszej sprawie, w dacie wydania decyzji przez Naczelnika Gminy O. Materialnoprawną podstawę weryfikowanej przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzji Naczelnika Gminy O. z dnia [...] marca 1979 r. stanowi art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gruntów rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne (Dz. U. Nr 21, poz. 118 ze zm.) w zw. z art. 77 ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140). Zgodnie z art. 9 ust. 2 ww. ustawy gospodarstwo rolne mogło być przejęte na własność Państwa za rentę z urzędu, jeżeli wykazywało niski poziom produkcji rolnej, a rolnik osiągnął wiek 60 lat mężczyzna, a 55 lat kobieta lub zaliczony został do jednej z grup inwalidów. Przepis art. 77 ustawy z dnia 27 października 1977 r. stanowił zaś, że w razie przejęcia na własność Państwa gospodarstwa rolnego na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. rolnikowi przysługiwała emerytura lub renta inwalidzka przewidziana w ustawie z dnia 27 października 1977 r. Wydanie decyzji o przejęciu gospodarstwa rolnego na własność Państwa poprzedzały więc dwa postępowania wyjaśniające: pierwsze - prowadzone w celu wydania opinii, protokołu, że gospodarstwo rolne kwalifikuje się do zaliczenia jako wykazujące niski poziom produkcji rolnej, drugie - ustalające, że rolnik odpowiada ustawowym warunkom dopuszczającym przejęcie gospodarstwa rolnego na własność Państwa za rentę. Ustawa z dnia 29 maja 1974 r. nie definiowała określenia zawartego w jej art. 9 ust. 2 "wykazuje niski poziom produkcji rolnej". Na podstawie tej ustawy nie wydano przepisów wykonawczych precyzujących to określenie, jak również kwalifikowanie gospodarstw rolnych. W konsekwencji, w praktyce orzeczniczej przyjęto, że dla ustalenia niskiego poziomu produkcji rolnej stosuje się posiłkowo przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 26 marca 1968 r. w sprawie zaliczenia gospodarstw rolnych do kategorii wskazujących niski poziom produkcji wskutek zaniedbania i w sprawie ustalania wysokości nakładów niezbędnych do przywrócenia żyzności gruntów (Dz. U., Nr 11, poz. 58). Tym samym, rolą Ministra rozpoznającego sprawę była po pierwsze ocena, czy w świetle przesłanek wynikających z § 1 pkt 1 ww. rozporządzenia oraz materiału dokumentacyjnego sprawy na dzień wydawania decyzji o przejęciu gospodarstwo to można było uznać jako wykazujące się niskim poziomem produkcji rolnej, oraz po drugie czy właścicielce gospodarstwa W. D. przysługiwała renta inwalidzka lub emerytura. I tak, zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie zgromadzony materiał dowodowy pozwalał organowi na ocenę, iż gospodarstwo W. D. wykazywało niski poziom produkcji rolnej. Zasadność tego stanowiska potwierdzają znajdujące się w aktach sprawy protokoły lustracyjne z dnia [...] października 1976 r., z dnia [...] sierpnia 1977 r. oraz z dnia [...] października 1978 r., z których wynika, iż przedmiotowe gospodarstwo od wielu lat nie było należycie wykorzystywane rolniczo. Protokoły te potwierdzają, że spośród gruntów ornych o ogólnej powierzchni [...] ha w latach 1976 - 1978 w gospodarstwie W. D. wykorzystywane rolniczo były jedynie [...] ha, natomiast pozostała część gruntów nie była zagospodarowana. Skarżący zarzucił, że w skład gospodarstwa W. D. wchodziły niemal wyłącznie grunty sklasyfikowane jako grunty klasy VI (około 80 %), niewiele ponad 1 ha to grunty klasy V, na których plonów obfitych trudno oczekiwać. W konsekwencji, zdaniem K. R., zgodnie z § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 26 marca 1968 r., względem powyższych gruntów przepis § 1 ust. 1 rozporządzenia nie mógł mieć zastosowania. Wyjaśnić jednak należy, że z rejestru gruntu z dnia [...] sierpnia 1978 r. (w aktach sprawy) wynika, że spośród ogólnej powierzchni użytków ([...] ha) jedynie [...] zajmowały grunty zalesione - przy czym V klasę bonitacyjną posiadały grunty o powierzchni [...] ha, zaś VI klasę bonitacyjną grunty o powierzchni [...] ha. Z pozostałych użytków ([...] ha) – użytki rolne stanowiły [...] ha, zaś pastwiska [...] ha, przy czym V klasę bonitacyjną posiadały grunty o powierzchni [...] ha, zaś VI klasę bonitacyjną grunty o powierzchni [...] ha. Powyższe oznacza, że 29 % stanowiły grunty zalesione, zaś 71 % pozostałe użytki, a skoro tak - brak jest podstaw do zastosowania § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 26 marca 1968 r. i w konsekwencji odstąpienia od stosowania względem gospodarstwa W. D. § 1 ust. 1 ww rozporządzenia. Odnosząc się zaś do ustaleń organu w kwestii przyznanej W. D. renty inwalidzkiej, prawidłowo organy wywiodły, że decydujące znaczenie ma treść decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - Oddział w G. z dnia [...] maja 1979 r., [...] wskazująca, iż W. D. została przyznana od dnia [...] marca 1979 . (tj. od dnia uprawomocnienia się decyzji Naczelnika Gminy O.) renta w wysokości [...] zł, powiększona, decyzją ZUS z dnia [...] czerwca 1979 r., do kwoty [...] zł. Tym samym, zarzut skargi, że powyższe decyzje ZUS nie mają znaczenia w sprawie, bowiem W. D. nie posiadała grupy inwalidzkiej w dniu wydania decyzji przez Naczelnika Gminy O. nie ma usprawiedliwionych podstaw, bowiem w pierwszej kolejności organ oceniał, czy gospodarstwo rolne wykazuje niski poziom produkcji rolnej, a następnie po wydaniu decyzji o przejęciu następowało przyznawanie uprawnień rentowych lub emerytalnych. Okoliczności powyższe - zdaniem Sądu - mają kluczowe znaczenie dla oceny, że w sprawie nie zaistniały przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie przejęcia gospodarstwa rolnego, gdyż decyzja ta jest co do zasady prawidłowa. Należy w tym miejscu podkreślić, że jako rażącego naruszenia prawa nie można zakwalifikować uchybień polegających na niesatysfakcjonującym dla skarżącego udokumentowaniu niskiego poziomu produkcji gospodarstwa, gdyż postępowanie nadzwyczajne nie dotyczy ustalenia, czy gospodarstwo powinno zastać przejęte za rentę, lecz czy podjęta kilkadziesiąt lat temu decyzja w tym przedmiocie nie jest dotknięta wadą nieważności. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. ----------------------- 4

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło