I SA/Wa 868/11
PostanowienieWSA w Warszawie2012-01-23
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest osobą niepełnosprawną i utrzymuje się z niewielkiego wynagrodzenia, spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Wnioskodawca, będąc osobą niepełnosprawną i utrzymując się z niewielkiego wynagrodzenia, wykazał trudną sytuację materialną, która kwalifikuje go do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Sąd uznał, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Dodatkowo, wnioskodawca jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy ustawy na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a PPSA, jako strona skarżąca w sprawie z zakresu pomocy społecznej.Stan faktyczny
J. C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. dotyczącą umorzenia należności z zaliczki alimentacyjnej. Wnioskodawca wskazał, że jest osobą schorowaną, niepełnosprawną, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie posiada majątku ani oszczędności, a jego jedynym źródłem utrzymania jest wynagrodzenie w wysokości [...] zł miesięcznie. Podkreślił, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania ani ustanowić profesjonalnego pełnomocnika.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia należności powstałych w związku z wypłatą zaliczki alimentacyjnej postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie.
J. C. wnioskiem z dnia 10 stycznia 2012 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 2 marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia należności powstałych w związku z wypłatą zaliczki alimentacyjnej.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie posiada żadnego majątku, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podkreślił, że jest osobą schorowaną i niepełnosprawną oraz że jedynym źródłem jego utrzymania jest wynagrodzenie ze stosunku pracy (1/4 etatu) w wysokości [...] zł miesięcznie. W tej sytuacji nie jest on w stanie ponieść kosztów postępowania. Wnioskodawca oświadczył ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.
W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawca wykazał, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Sytuacja majątkowa skarżącego, który jest osobą niepełnosprawną i utrzymuje się z niewielkiego wynagrodzenia - jest trudna i nie jest on w stanie - bez uszczerbku utrzymania koniecznego - ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Jednocześnie wskazać należy, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem wnioskodawca zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło