I SA/Wa 870/13

WyrokWSA w Warszawie2014-03-21

Skład orzekający: Gabriela Nowak, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Tomasz Szmydt

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem oddalającym skargę na decyzję administracyjną, w sytuacji gdy strona twierdzi, że była pozbawiona możliwości działania i obrony swoich interesów?
Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowego nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, aby była pozbawiona możliwości działania lub obrony swoich interesów w postępowaniu zakończonym prawomocnym wyrokiem. Sąd prawidłowo zawiadomił stronę o terminie rozprawy, a jej nieobecność była wynikiem osobistego wyboru, a nie nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających stawiennictwo.
Stan faktyczny
Skarżąca J. S. złożyła skargę o wznowienie postępowania sądowego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 stycznia 2013 r. oddalającym jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. w przedmiocie świadczenia pieniężnego. Jako podstawę wznowienia wskazała art. 271 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (pppsa), zarzucając, że została pozbawiona możliwości obrony swoich interesów i uzupełnienia akt sprawy, a także nie otrzymała zawiadomienia o terminie rozprawy ani odpowiedzi na skargę. Podniosła również kwestię swojego ciężkiego stanu zdrowia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę o wznowienie postępowania sądowego. Przyznano ze środków budżetowych wynagrodzenie dla adwokata z urzędu z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) WSA Tomasz Szmydt Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2014 r. sprawy ze skargi J. S. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 2036/12 1. oddala skargę o wznowienie postępowania sądowego, 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata S. S., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych. Skarżąca J. S. w skardze z 10 kwietnia 2013 r. domagała się wznowienia postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 10 stycznia 2013 r. w sprawie I SA/Wa 2036/12, wskazując jako podstawę wznowienia art. 271 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2012 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej "pppsa"). Powyższym wyrokiem Sąd oddalił skargę J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z [...] lipca 2012 r. nr [....] w przedmiocie świadczenia pieniężnego. Skarżąca zarzuciła, że Sąd uniemożliwił jej: obronę własnych interesów, uzupełnienie akt sprawy o istotne do jej rzetelnego rozpoznania dokumenty. Wskazała, że nie otrzymała zawiadomienia o terminie rozprawy ani odpowiedzi na skargę. Podniosła, że jej ciężki stan zdrowia wyklucza funkcjonowanie w okresie zimowym, co bezpośrednio zagraża jej życiu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. nie zajęło stanowiska wobec żądań skargi o wznowienie postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga o wznowienie postępowania sądowego nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zauważyć trzeba, że uruchomienie trybu wznowienia postępowania uzależnione jest od pozytywnego ustalenia istnienia formalnych przesłanek wszczęcia postępowania wznowieniowego, jakimi są: zakończenie postępowania prawomocnym orzeczeniem, złożenie wniosku o wznowienie z zachowaniem terminu określonego w art. 277 ppsa oraz powołanie we wniosku przyczyny mieszczącej się w kategorii podstaw wznowienia. W rozpatrywanej sprawie skarżąca domagała się wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem, którym oddalono jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. Skoro w sprawie zapadło prawomocne orzeczenie, a skarżąca złożyła skargę o wznowienie postępowania, to należało ustalić, czy skarga ta opierała się na ustawowej podstawie wznowienia i czy została wniesiona w terminie określonym w art. 277 ppsa. Skarżąca w swojej skardze jako podstawę wznowienia postępowania wskazała art. 271 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym można żądać wznowienia, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania. W stosunku do tej przesłanki wznowienia postępowania trzymiesięczny termin na złożenie skargi o wznowienie postępowania należy liczyć od dnia, w którym strona dowiedziała się o orzeczeniu. W niniejszej sprawie skarżąca podała, że dowiedziała się o wydaniu wyroku tuż przed napisaniem skargi o wznowienie postępowania (pismo z 19 maja 2013 r. k- 8 akt sądowych), wobec tego skarga została wniesiona z zachowaniem ustawowego terminu. Pozytywne ustalenie, że zostały spełnione niezbędne przesłanki skutecznego wniesienia skargi o wznowienie postępowania, spowodowało w dalszej kolejności konieczność zbadania, czy skarga wznowieniowa była dopuszczalna, a więc czy wskazana przez wnioskodawcę podstawa wznowieniowa była merytorycznie uzasadniona. Obowiązek taki wynika z treści art. 281 pppsa. Negatywny wynik wspomnianej oceny powoduje oddalenie skargi o wznowienie postępowania. Istnienie natomiast przyczyny wznowienia postępowania uzasadnia uchylenie lub zmianę prawomocnego orzeczenia, o ile treść zapadłego orzeczenia jest niewłaściwa, a jego zmianę lub uchylenie uzasadniają okoliczności będące podstawą wznowienia. Wbrew zarzutom skargi, skarżąca była prawidłowo powiadomiona o terminie rozprawy wyznaczonej na 10 stycznia 2013 r. w sprawie I SA/Wa 2036/12, a wraz z powyższym zawiadomieniem przesłano jej odpowiedź na skargę. Wynika to ze zwrotnego poświadczenia odbioru zawiadomienia o terminie rozprawy i adnotacji na tym zawiadomieniu (k. 41 akt sąd.). W dniu 7 stycznia 2013 r. skarżąca osobiście złożyła w sądzie pismo z 5 stycznia 2013 r. o odroczenie rozprawy z uwagi na kolizję sprawy w tutejszym sądzie ze sprawą przed Sądem Rejonowym [...] w sprawie [...]. Powyższy wniosek uzasadniła także złym stanem zdrowia, oraz koniecznością uzupełnienia akt sprawy o istotne do jej rozpoznania dokumenty. Do powyższego wniosku skarżąca załączyła kserokopię zawiadomienia o terminie rozprawy przed Sądem Rejonowym. Wynika z niego, że sprawa z powództwa J. S. wyznaczona była na godz. 11.00. Natomiast sprawa przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym była wyznaczona na godz. 13.05 Jak wyżej wskazano, pismo z wnioskiem o odroczenie rozprawy skarżąca złożyła w sądzie osobiście. Stan zdrowia pozwalał jej więc udać się do sądu. Skarżąca nie przedstawiła dokumentu, z którego wynikałoby, aby jej stan zdrowia uniemożliwiał stawiennictwo w sądzie, tym bardziej, że jako główną przyczynę wniosku o odroczenie rozprawy wskazała wyznaczenie w tym samym dniu sprawy przed sądem powszechnym. Zważyć należy, że sąd administracyjny bada legalność decyzji na dzień jej wydania na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów. Zgodnie z art. 107 ppsa nieobecność stron nie wstrzymuje rozpoznania sprawy. To strona decyduje o tym, czy stawi się na rozprawę, czy też nie. Jedynie w przypadku wskazanym w art. 91 § 3 ppsa sąd może w celu dokładniejszego wyjaśnienia sprawy zarządzić stawienie się stron lub jednej z nich osobiście lub przez pełnomocnika. Zarządzenie takie leży jedynie w kompetencji sądu, który ocenia, czy istnieje potrzeba, o jakiej mowa w wyżej wskazanym przepisie. W sprawie I SA/Wa 2036/12 takie zarządzenie sądu nie zostało wydane. Natomiast pismo skarżącej o odroczenie rozprawy, nie mogło być skuteczne, gdyż nie zachodziły przesłanki z art. 109 i 110 ppsa. Otóż zgodnie z art. 109 rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość zawiadomienia którejkolwiek ze stron albo jeżeli nieobecność strony lub jej pełnomocnika jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć, chyba że strona lub jej pełnomocnik wnieśli o rozpoznanie sprawy w ich nieobecności. W niniejszej sprawie takie nadzwyczajne okoliczności nie wystąpiły. Jak ustalił Sąd przed rozpoznaniem sprawy w dniu 10 stycznia 2013 r. skarżąca J. S. nie stawiła się na rozprawę w tym dniu przed Sądem Rejonowym [...] i nie złożyła usprawiedliwienia (pismo SR z 10 I 2013 r.). Wskazać należy, że sprawy w obydwu sądach były wyznaczone na różne godziny, a biorąc pod uwagę bliską odległość pomiędzy siedzibami obydwu sądów (ul. [...] i ul. [...]) skarżąca, gdyby chciała uczestniczyć w obydwu rozprawach mogła by to uczynić. Natomiast zgodnie z art. 110 ppsa rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd postanowi zawiadomić o toczącym się postępowaniu sądowym osoby, które dotychczas nie brały udziału w sprawie w charakterze stron. Taka sytuacja również w sprawie nie zachodziła. Niestawiennictwo skarżącej na rozprawie w dniu 10 stycznia 2013 r. było więc wynikiem jej osobistego wyboru. Skarżąca nie wykazała, aby stan zdrowia uniemożliwił jej stawiennictwo do tutejszego Sądu na rozprawę w wyżej wskazanym dniu. Niezasadny jest zarzut skargi o wznowienie, że w sprawie I SA/WA 2036/12 uniemożliwiono jej złożenie wniosków dowodowych i dokumentów. Skarżąca o terminie rozprawy została powiadomiona 20 listopada 2012 r., a więc z ponad miesięcznym wyprzedzeniem. Miała więc dużo czasu, aby takie dowody przedstawić, tym bardziej, że była autorką skargi do Sądu, wobec czego już w dacie jej składania miała wiedzę jakie dowody chciałaby przedstawić. Skarżąca wraz z powiadomieniem o terminie rozprawy została poinformowana o tym, że akta sprawy udostępniane są stronom w Sekretariacie Informacji o Sprawach. Miała więc możliwość zapoznania się z aktami sądowymi i załączonymi do nich aktami organów obydwu instancji i złożenia wniosków dowodowych. Skarżąca zarówno w sprawie I SA/Wa 2036/12 jak i w niniejszej sprawie nie wykazała odpowiednimi zaświadczeniami lekarskimi, że stan zdrowia uniemożliwiał jej udział w rozprawie w dniu 10 stycznia 2013 r. Podsumowując stwierdzić należy, że skoro skarżąca nie była pozbawiona możliwości działania, ma zdolność sądową i procesową, to oznacza, że nie zachodzą przesłanki z art. 271 pkt 2) ppsa. Skarżąca nie składała w sprawie I SA/Wa 2036/12 wniosku o prawo pomocy, w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Wobec tego, że wskazana przez skarżącą podstawa wznowienia postępowania okazała się nie uzasadniona, skarga o wznowienie postępowania sądowego podlegała oddaleniu, na podstawie art. 282 § 2 ppsa. O kosztach zastępstwa procesowego udzielonego z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 ppsa. Również w niniejszej sprawie Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącej zawartego w piśmie z 8 stycznia 2014 r. o odroczenie rozprawy z uwagi na wystąpienie przez skarżącą do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. o zmianę wyznaczonego jej pełnomocnika z urzędu, gdyż nie zachodziły podstawy wskazane w art. 109 i 110 ppsa, a strona była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło