I SA/Wa 884/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogdan Wolski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędzia WSA Daniela Kozłowska Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi I. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zasiłku pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] marca 2010 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania I. P. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...], odmawiającej prawa do zasiłku pielęgnacyjnego – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. przedstawiło następujące okoliczności sprawy. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. Prezydent W. odmówił przyznania I. P. prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. W decyzji tej wskazano, iż wnioskodawczyni jest uprawniona do dodatku pielęgnacyjnego na podstawie art. 75 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Pismem z [...] kwietnia 2009 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował organ pierwszej instancji, że I. P. ma prawo do dodatku pielęgnacyjnego, a jedynie jego wypłata została zawieszona w związku z przebywaniem wnioskodawczyni w domu pomocy społecznej. W związku z tym organ pierwszej instancji uznał, iż w przedmiotowej sprawie zachodzi sytuacja określona w art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych. I. P. wniosła odwołanie od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2009 r. kwestionując prawidłowość zastosowania art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz art. 75 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Skarżąca podniosła, iż w przedmiotowej sprawie zastosowanie ma art. 158 ustawy o pomocy społecznej, z mocy którego nie przysługuje jej dodatek pielęgnacyjny. Wskazała także, ze jej pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości oraz przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Prezydent W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. odmówił uwzględnienia wniosku. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż wnioskodawczyni nie spełnia ustawowo określonych przesłanek warunkujących przyznanie przedmiotowego świadczenia, w szczególności nie zostały spełnione przesłanki zawarte w art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych. I. P. wniosła odwołanie od tej decyzji wskazując, iż wykazała, że spełnia warunki określone w art. 16 ust. 2 pkt 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Organ drugiej instancji stwierdził, iż w aktach sprawy znajduje się pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] lipca 2009 r., z którego treści jasno wynika, że I. P. posiada ustalone decyzją z dnia [...] lipca 1995 r. prawo do dodatku pielęgnacyjnego od [...] lipca 1995 r., natomiast wstrzymano wypłatę ww. dodatku. Zatem skarżąca spełnia warunki do dodatku pielęgnacyjnego. Tym samym organ pierwszej instancji prawidłowo orzekł, iż ze względu na przysługujące I. P. uprawnienie do dodatku pielęgnacyjnego – zasiłek pielęgnacyjny nie może zostać przyznany. W konsekwencji decyzja organu pierwszej instancji jest zgodna z prawem, gdyż przepis art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych wyklucza możliwość przyznania zasiłku pielęgnacyjnego osobie uprawnionej do dodatku. I. P. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2010 r. Skarżąca wskazała, że prawo do dodatku pielęgnacyjnego zostało odebrane zapisem art. 158 ustawy o pomocy społecznej. Problemem w tej sytuacji jest brak decyzji wydanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdzającej wprost odebranie tego prawa. Do domu pomocy społecznej została skierowana decyzją z dnia [...] maja 1996 r. i ponosi częściową odpłatność za pobyt na zasadach określonych w ustawie o pomocy społecznej. Skarżąca wystąpiła o uchylenie zaskarżonej decyzji i ustalenie rzeczywistego prawa do zasiłku. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", potwierdza, iż w toku postępowania administracyjnego uchybiono przepisom postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na wstępie Sąd zauważa, iż Prezydent W. uznał, iż nie zostały spełnione przesłanki zawarte w art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych, co oznacza, iż wnioskodawczyni nie przysługuje zasiłek pielęgnacyjny. Powyższe wskazuje, iż organ pierwszej instancji dokonał błędnej wykładni powołanego przepisu. Potwierdzenie niezaistnienia przesłanki wymienionej w art. 16 ust. 6 ustawy nie prowadzi bowiem do odmowy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego, a wręcz przeciwnie, do uwzględnienia wniosku o przyznanie tego świadczenia. Organ pierwszej instancji naruszył zatem art. 16 ust. 6 o świadczeniach rodzinnych, ale uchybienie to nie miało w niniejszej sprawie jakiegokolwiek wpływu na wynik sprawy. Odnosząc się do okoliczności istotnych dla sprawy administracyjnej i oceny zasadności skargi Sąd stwierdza, iż w aktach administracyjnych znajduje się wniosek I. P. z dnia 26 marca 2009 r., do którego dołączono kopię decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2009 r. W pkt II. 1. tiret pierwsze tej decyzji nie wskazano, aby I. P. przysługiwał dodatek pielęgnacyjny. Do akt sprawy administracyjnej nie włączono decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącej świadczenia wypłacanego na rzecz skarżącej opatrzonego późniejszą datą, z której wynikałoby, iż I. P. przysługuje uprawnienie do dodatku pielęgnacyjnego. W tej sytuacji, przy przyjęciu prawidłowego założenia, iż wniosek o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego nie będzie zasadny w przypadku potwierdzenia faktu przysługiwania dodatku pielęgnacyjnego, co wynika wprost z art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych, organy obu instancji z niewiadomych powodów rozstrzygnęły w sprawę w oparciu o pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2009 r. Tymczasem pismo to, podobnie jak dokument ZUS z dnia [...] kwietnia 2009 r., nie jest w jakikolwiek sposób wiążące dla organów prowadzących postępowanie w sprawie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego, w odróżnieniu od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2009 r. Wymienione pisma mogły być niewątpliwie dowodem w sprawie, ale oczywiście podlegającym ocenie w sposób określony w art. 80 k.p.a. Natomiast podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma decyzja ZUS dotycząca świadczenia wypłacanego na rzecz I. P. i treść tego dokumentu. Jeżeli zatem ewentualnie organy obu instancji powzięły wątpliwość co do aktualności decyzji dołączonej do wniosku o ustalenie prawa do zasiłku opiekuńczego, to właściwe i konieczne było wystąpienie do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o przekazanie ostatniej decyzji dotyczącej świadczenia wypłacanego na rzecz I. P. na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a następnie ustalenie w oparciu o przekazaną decyzję czy wnioskodawczyni przysługuje dodatek pielęgnacyjny. Organy obu instancji nie podjęły czynności w celu uzyskania tej decyzji i ustaliły okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy na podstawie dokumentu, który zawiera informację niejednoznaczną i prawdopodobnie sprzeczną z treścią decyzji dołączonej do wniosku. Wyjaśnić w tym miejscu także należy, iż ustalenie prawa do emerytury lub renty, ponowne ustalenie wysokości tych świadczeń oraz zawieszenie ich wypłaty, następuje w decyzji właściwego organu rentowego (art. 115 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych). Wobec tego potwierdzenie czy danej osobie przysługuje świadczenie wynikające z przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r., a także ustalenie jakie są składniki tego świadczenia, a w szczególności czy świadczenie to obejmuje także dodatek pielęgnacyjny, powinno opierać się przede wszystkim na decyzji wydanej na podstawie tej ustawy. Stanowisko organów obu instancji jest zatem błędne, gdyż ustalenie czy uprawnionej przysługuje dodatek pielęgnacyjny powinno nastąpić, w tej sprawie, przede wszystkim przy wykorzystaniu decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dołączonej do wniosku z dnia [...] marca 2009 r. lub innej decyzji wydanej po dniu [...] marca 2009 r. Podsumowując Sąd stwierdza, iż w postępowaniu dotyczącym wniosku o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego na rzecz I. P. należało jedynie ustalić, skoro osoba ta ukończyła 75 lat i ponosi częściową odpłatność za pobyt, czy wnioskodawczyni jest uprawniona do dodatku pielęgnacyjnego. Organy obu instancji ustaliły tę okoliczność na podstawie pozbawionego wiążącej mocy dokumentu z dnia [...] lipca 2010 r., zawierającego w dodatku informację niejasną i ewentualnie sprzeczną z treścią z decyzji dotyczącej skarżącej. Tymczasem ustalenie czy skarżącej przysługuje dodatek pielęgnacyjny powinno nastąpić w pierwszej kolejności instancji w oparciu o decyzję wydaną przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Oznacza to, iż w toku postępowania administracyjnego prowadzonego przez organy obu instancji naruszono art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedstawione wyjaśnienia właściwy organ uwzględni w toku dalszego postępowania dotyczącego wniosku I. P. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. i art. 152 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji wyroku.