I SA/Wa 885/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie: WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.) WSA Tomasz Wykowski Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2014 r. sprawy ze skargi W. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2014 r. znak [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] listopada 2013 r. znak [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej kpa, po rozpatrzeniu odwołania A. J. - przedstawiciela ustawowego W.J. – utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] ([...]) odmawiającą zmiany ostatecznej decyzji własnej z dnia [...] ([...]), kierującej W.J. do domu pomocy społecznej dla osób dorosłych przewlekle psychicznie chorych poprzez odmowę skierowania do domu pomocy społecznej dla osób dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie w [...]. Z akt spawy wynika, że w dniu 10 października 2013r. A. J. - opiekun prawny W. J. wystąpiła do Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w [...] o przeniesienie córki do Domu Pomocy Społecznej w [...], wskazując, iż jako osoba bezrobotna nie jest w stanie ponosić kosztów cotygodniowych dojazdów do [...]. Po rozpatrzeniu odwołania, organ odwoławczy - powołując się na art. 54 i 59 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 38 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego - wyjaśnił, że czynnikiem decydującym przy wyborze domu pomocy społecznej jest stan zdrowia osoby ubiegającej się o umieszczenie w domu pomocy społecznej. W. J. z uwagi stwierdzone upośledzenie umysłowe w stopniu głębokim winna przebywać w specjalistycznym domu pomocy społecznej dla osób przewlekle chorych psychicznie, stąd też została do takiej placówki skierowana decyzją z dnia [...], a następnie w takiej placówce umieszczona na mocy decyzji Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w [...] z dnia [...]. Kolegium wskazało, iż organ znając rodzaj schorzenia podopiecznej ma ustawowy obowiązek kierowania jej do właściwego domu pomocy społecznej, spełniającego potrzeby w zakresie leczenia, rehabilitacji i specjalistycznych usług medycznych. Potrzeby te określono w załączonej do akt dokumentacji medycznej. W szczególności, z zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia W.J. z dnia [...] wynika, iż wymaga ona skierowania do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle psychicznie chorych, a nie do domu pomocy społecznej dla dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie. W. J. została zatem ze względu na stan zdrowia i zgodnie z w/w zaświadczeniem lekarza prawidłowo zakwalifikowana do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle psychicznie chorych. Skargę na powyższą decyzję wniosła A.J., opiekun prawny W.J. i domagające się jej uchylenia zarzuciła nieuwzględnienie czynnika ludzkiego i niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego. Skarżąca wskazała, że podstawową chorobą córki jest upośledzenie umysłowe o czym świadczy wydane na stałe Orzeczenie o Stopniu Niepełnosprawności z dnia [...], w którym za przyczynę niepełnosprawności uznano [...] (niepełnosprawność umysłowa), co kwalifikuje ją do domu pomocy społecznej dla dorosłych osób upośledzonych umysłowo w [...]. Dlatego - zdaniem skarżącej - odmowa przeniesienia W. jest niezasadna i niezgodna z orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności. Skarżąca wskazała, że DPS [...] jest oddalony od jej miejsca zamieszkania w [...] o 72 km bez możliwości dojazdu publicznym środkiem transportu, a wynajęcie samochodu to koszt [...] zł. Natomiast DPS [...] jest oddalony o 10 km. Dodała, że jest osobą bezrobotną i nie posiada żadnych stałych środków finansowych. Przez 30 lat opiekowała się córką i nie ma doświadczenia zawodowego, przez co trudno jest jej znaleźć jakąkolwiek pracę. Zaś regularne kontakty są dla skarżącej bardzo ważne, a także dla psychicznego funkcjonowania córki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał przedstawione stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: ppsa. Skarga zasługiwała na uwzględnienie, jednak z innych przyczyn niż niej podniesione. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta miasta [...] z dnia [...] odmawiającą zmiany ostatecznej decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] o skierowaniu W.J. do Domu Pomocy Społecznej dla osób dorosłych przewlekle psychicznie chorych poprzez skierowanie do Domu Pomocy Społecznej dla osób dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie w [...]. Powyższe decyzje zostały wydane m.in. na podstawie art. 59 ust. 1 uops, zgodnie z którym decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej. Natomiast na podstawie art. 59 ust. 2 uops organ wydaje decyzję o umieszczeniu w (konkretnym) domu pomocy społecznej Analiza przytoczonych przepisów wskazuje, że pobyt strony w domu pomocy społecznej jest poprzedzony wydaniem trzech decyzji: o skierowaniu do domu pomocy społecznej, o umieszczeniu w domu pomocy społecznej oraz decyzji ustalającej opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej. Każda z tych decyzji rozstrzyga odrębną sprawę administracyjną. W takim też kontekście winien być rozpatrzony wniosek skarżącej z dnia [...]. Zauważyć należy, że przedstawiciel ustawowy skarżącej złożyła pismo skierowane do Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w [...] zatytułowane "Podanie", w którym wniosła o przeniesienie córki z Domu Pomocy Społecznej [...] do Domu Pomocy Społecznej w [...] wskazując, że chce utrzymywać ciągły kontakt z córką, z którą jest bardzo związana emocjonalnie. Dodała również, że nie jest w stanie ponosić kosztów cotygodniowych dojazdów do [...], gdyż jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. W piśmie podkreśliła, że DPS w [...] znajduje się w odległości 11 km od jej domu, którą jest w stanie pokonywać rowerem. Z powyższego wynika, że intencją wnioskodawczyni była zmiana decyzji Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Społecznej z dnia [...] o umieszczeniu strony w Domu Pomocy Społecznej w [...], a nie decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] o skierowaniu W. J. do domu pomocy społecznej dla osób dorosłych przewlekle psychicznie chorych (art. 59 ust. 1 uops). W tym miejscu podkreślić trzeba, że organ jest związany rzeczywistym żądaniem strony, a to oznacza, że nie jest uprawniony do samodzielnego kształtowania treści tego żądania. W postępowaniu administracyjnym, o charakterze danego pisma decyduje bowiem podmiot je wnoszący, a nie organ, do którego pismo to zostało skierowane. Niedopuszczalne jest zatem kwalifikowanie wniosku niezgodnie z jego treścią, bądź wbrew rzeczywistej woli podmiotu, zwłaszcza, jeśli treść pisma nasuwa wątpliwości, jest zredagowana niezręcznie, czy niezrozumiale. Natomiast w przypadku wątpliwości co do treści żądania, organ winien zwrócić się do strony o wyjaśnienie rzeczywistej intencji wnioskodawcy, udzielając jednocześnie niezbędnych wskazówek i wyjaśnień, zwłaszcza wówczas, gdy strona zwraca się z żądaniem załatwienia sprawy administracyjnej przez ten organ. Takie stanowisko prezentowane jest również w utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych, w którym podkreśla się, że o charakterze pisma wniesionego przez stronę w postępowaniu administracyjnym decyduje ostatecznie i wyłącznie strona, a nie organ administracyjny. W razie wątpliwości, organ administracyjny mając na względzie zasady, o których mowa w art. 7-9 kpa winien zapytać stronę o wyrażenie swego stanowiska (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego OZ w Krakowie z dnia 23 kwietnia 1993 r., sygn. akt SA/Kr 2342/92; oraz z dnia 20 lutego 2014r., sygn. akt II OSK 2257/12; LEX nr 1461248; wyrok WSA w Opolu z dnia 29 kwietnia 2014r., sygn. akt II SA/Op 150/14, LEX nr 1465443). Powyższe zaniechanie organów spowodowało naruszenie prawa procesowego tj. art. 64 § 2 kpa oraz art. 7, 8 i 9 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając sprawę ponownie organy będą miały na uwadze przedstawione wskazania Sądu. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. oraz art. 152 p.p.s.a.