I SA/Wa 886/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Wesołowska, Sędziowie sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.), sędzia WSA Bożena Marciniak, Protokolant specjalista Katarzyna Krynicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2021 r. sprawy ze skargi L. K. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2019 r., sygn. akt I SAB/Wa 411/19 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 5000 (pięć tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezydenta [...] na rzecz L. K. sumę pieniężną w kwocie 3000 (trzy tysiące) złotych; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz L. K. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 30 marca 2021 r. L. K. (dalej jako: skarżąca), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2019 r. sygn. akt I SAB/Wa 411/19. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] (dalej jako: organ/Prezydent) do rozpoznania w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, złożonego w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. M., ozn. hip. [...], dz. nr [...]. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przyznano również na rzecz skarżącej sumę pieniężną w wysokości 2 000 złotych. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi 5 sierpnia 2020 r. W związku z niepodejmowaniem przez organ rozstrzygnięcia w sprawie, skarżąca pismem z 29 września 2020 r. wezwała Prezydenta [...] do wykonania prawomocnego wyroku z 18 grudnia 2019 r., a następnie wniosła opisaną na wstępie skargę, w której domaga się: wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny w wysokości co najmniej 10 000 złotych; przyznania na jej rzecz od organu sumy pieniężnej w wymiarze co najmniej 5 000 złotych, stwierdzenia, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenia kosztów postępowania sądowego. W motywach skargi wskazano, że pomimo wezwania do wykonania wyroku przez organ, Prezydent nie wydał decyzji w sprawie. Postępowanie w sprawie trwa w niniejszej sprawie ponad 10 lat, a organ podejmuje czynności z częstotliwością jedna na kilka lat. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podkreślono, że postępowanie zostało zawieszone postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2021 r. do czasu zakończenia postępowania administracyjnego w sprawie rozpatrzenia wniosku z dnia 31 stycznia 1949 r. o przyznanie prawa własności czasowej. Organ zaznaczył, że w toku postępowania podjęto szereg czynności zmierzających do wyjaśnienia sprawy i jej zakończenia. Podkreślono, że zwłoka w niniejszym postępowaniu nie zaistniała z winy organu, a ponadto podjęto kroki mające na celu jak najszybsze zakończenie postępowania. W piśmie z dnia 30 lipca 2021 r. skarżąca podtrzymała dotychczasowe stanowisko i wskazała, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021 r. Wojewoda [...] uchylił postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2021r. w przedmiocie zawieszenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Przedmiotowa skarga wniesiona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r., poz. 2325), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżących sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 18 grudnia 2019 r. sygn. akt I SAB/Wa 411/19 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. M. ozn. hip. [...], dz. nr [...] - w terminie trzech miesięcy od zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 5 sierpnia 2020 r. i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg wyznaczony wyrokiem termin w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on 5 listopada 2020 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania powyższego wyroku, organ ów zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął. Wprawdzie postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2021r. zawiesił postępowanie, jednak zostało ono uchylone postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. Oznacza to, że od roku organ pozostaje przy wykonywaniu powyższego wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, w tym przede wszystkim narusza w ten sposób przepisy art. 153 p.p.s.a. i art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 k.p.a. Nie sposób bowiem usprawiedliwić tak znacznej zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku skomplikowanym charakterem zawisłej przed nim sprawy administracyjnej, niekompletnością materiału dowodowego, czy ilością analogicznych spraw rozpoznawanych przez organ. To z kolei czyni zasadnym żądanie wymierzenia organowi z tytułu niewykonywania prawomocnego wyroku grzywny. Uzasadnia także nałożenie nań dodatkowej sankcji w postaci przyznania na rzecz skarżącej od organu sumy pieniężnej, aczkolwiek w niższej od oczekiwanej przez nią wysokości. Skarżąca bowiem żądała ustalenia jej na poziomie 5 000 złotych, który to wymiar byłby w ocenie Sądu niewspółmierny do okresu zaistniałej zwłoki w wykonaniu wspomnianego wyroku. Za adekwatne w takich okolicznościach faktycznych Sąd uznał przyznanie na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wymiarze 3.000 złotych. Ten jej wymiar, w powiązaniu z grzywną w wysokości 5.000 złotych winien przy tym skłonić organ do zaniechania dalszego naruszania prawa i rozpoznania sprawy przed nim zawisłej, bez konieczności występowania przez stronę ubiegającą się o odszkodowanie z kolejną przewidzianą w art. 154 p.p.s.a. skargą. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 7 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1-3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt 4 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powołanej ustawy.