I SA/Wa 89/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędzia WSA Maria Tarnowska Protokolant specjalista Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi M.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie skierowania do zakładu opiekuńczo-leczniczego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. J.W., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych. M.J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] października 2010 r., nr [...] o skierowaniu wyżej wymienionego do Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego w [...] Centrum [...] w P. na okres 1 roku. Zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy. Sąd Rejonowy w W. [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich postanowieniem z dnia [...] września 2008 r., sygn. akt [...] ustalił, że zostały spełnione przesłanki do przyjęcia M.J. do zakładu opiekuńczo-leczniczego o profilu [...] bez jego zgody. Marszałek Województwa [...], wykonując ww. prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w W. [...], decyzją z dnia [...] października 2010 r., [...] nr [...] skierował M.J. do Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego w [...] Centrum [...] w P. na okres 1 roku. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...]. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że było związane – zgodnie z art. 365 kpc – rozstrzygnięciem zawartym w prawomocnym postanowieniu sądu cywilnego z dnia [...] września 2008 r. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2011 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniósł M.J. argumentując, że Marszałek Województwa [...] skierował go do Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego o profilu [...] po upływie dwóch lat od wydania postanowienia Sądu Rejonowego, nie weryfikując, czy przesłanki do umieszczenia go w takiej placówce są jeszcze nadal aktualne. Skarżący wskazał na dokumentację lekarską z dnia 20 listopada 2008 r. oraz z dnia 24 stycznia 2011 r., z której wynika, że jest osobą bez cech choroby [...], spokojną, dostosowaną, chorą [...]. Dokumentacja ta stała się podstawą wystąpienia do Sądu Rejonowego w W. [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich z wnioskiem o wznowienie postępowania. Tym samym skarżący wniósł o zawieszenie, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, niniejszego postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. W dniu 9 czerwca 2011 r. oraz 21 czerwca 2011 r. do tut. Sądu wpłynęły pisma skarżącego informujące, że Sąd Rejonowy w W. [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r., sygn. akt [...] zmienił pkt 1 postanowienia z dnia [...] września 2008 r. wydanego w sprawie sygn. akt [...] w ten sposób, że ustalił, iż ustały przesłanki do przyjęcia M.J. do zakładu opiekuńczo-leczniczego o profilu [...] bez jego zgody. Na rozprawie sądowoadministracyjnej, która odbyła się w dniu 28 września 2011 r., adw. M.W., działający z substytucji adw. J.W. ustanowionego z urzędu, wniósł o zawieszenie postępowania sądowego oraz oświadczył, że wskutek pisma skarżącego z dnia 7 września 2011 r. Marszałek Województwa [...] uchylił w dniu [...] września 2011 r. własną decyzję z dnia [...] października 2010 r. Rozstrzygnięcie w tej sprawie jest nieprawomocne. Przychylając się do wniosku skarżącego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 września 2011 r. zawiesił postępowanie sądowe do czasu ostatecznego zakończenia postępowania administracyjnego toczącego się z wniosku M.J. z dnia 7 września 2011 r. o zmianę lub uchylenie decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] października 2010 r. Po ustaleniu, że decyzja Marszałka Województwa [...] z dnia [...] września 2011 r., nr [...] uchylająca, w trybie art. 155 w zw. z art. 154 § 2 kpa (w związku z postanowieniem Sądu Rejonowego w W. [...] z dnia [...] maja 2011 r., sygn. akt [...]), decyzję tego organu z dnia [...] października 2010 r., stała się ostateczna, Sąd postanowieniem z dnia 16 stycznia 2012 r. podjął zawieszone postępowanie sądowe. W dniu 22 marca 2012 r. do Sądu wpłynęło pismo strony skarżącej z dnia 21 marca 2012 r. informujące, że mimo wniosków kierowanych do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. o skorzystanie przez organ z możliwości autokorekty własnej decyzji z dnia [...] stycznia 2011 r., zaskarżone rozstrzygnięcie nadal pozostaje w obrocie prawnym, mimo uchylenia decyzji organu I instancji. W związku z powyższym adw. M.W. podtrzymał wniosek o uchylenie zaskarżonej decyzji z dnia [...] stycznia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012, poz. 270) -dalej "ppsa", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli w przewidzianym prawem zakresie Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja obarczona jest wadą powodującą konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit b ppsa (naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego). W tym miejscu wyjaśnić należy, że uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie z uwagi na naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego nastąpi w przypadku stwierdzenia jednej z przesłanek wznowienia określonych w odpowiedniej ustawie procesowej. Chodzi tu głównie o przesłanki określone w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i 145b § 1 kpa. Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego powoduje uwzględnienie skargi niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy. Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, pojęcie "naruszenia prawa", użyte w art. 145 § 1 pkt 1 lit b ppsa należy rozumieć w sposób bardzo zobiektywizowany, nawiązujący do szeroko pojmowanych wad w konkretyzacji uprawnień i obowiązków, które mogą być następstwem okoliczności niezależnych od organu orzekającego, a nawet okoliczności poniekąd zewnętrznych wobec danego postępowania jurysdykcyjnego. W takim przypadku każda podstawa wznowienia postępowania administracyjnego jest tożsama z naruszeniem prawa, a zatem powinna być brana pod uwagę w toku sądowej kontroli decyzji. Za takim stanowiskiem przemawia również to, że rozwiązanie takie przyspieszy i uprości osiągnięcie zgodnego z prawem rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wolters Kluwer 2009, wyd. 3, str. 390-392). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, wystąpiła przesłanka wznowienia, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 8 kpa. Przepis ten stanowi, iż w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] października 2010 r., nr [...], została wydana w oparciu o postanowienie Sądu Rejonowego w W. [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia [...] września 2008 r., wydane w sprawie [...], które następnie w zakresie punktu 1 zostało zmienione postanowieniem tegoż Sądu z dnia [...] maja 2011 r., sygn. akt [...]. Tym samym sąd powszechny ustalił, że przestały istnieć przesłanki do przyjęcia M.J. do zakładu opiekuńczo-leczniczego o profilu [...] bez jego zgody. W związku z powyższym Marszałek Województwa [...], działając w trybie art. 155 w zw. z art. 154 § 2 kpa, decyzją z dnia [...] września 2011 r., nr [...] uchylił własne rozstrzygnięcie z dnia [...] października 2010 r. W tej sytuacji w sprawie administracyjnej będącej przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...] zaszła przesłanka z art. 145 § 1 pkt 8 kpa, a tym samym właściwym stało się wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji organu II instancji, poprzez jej uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit b ppsa. W konsekwencji, w tym stanie faktycznym sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. ponownie rozpoznając sprawę z odwołania M.J. od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] października 2010 r., nr [...] (wyeliminowanej z obrotu prawnego) powinno umorzyć postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., z uwagi na brak przedmiotu postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit b oraz art. 152 ppsa. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono na mocy art. 250 ppsa oraz § 19 i § 20 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348).