I SA/Wa 895/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-09-01
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy małżonkowie, których jedynym źródłem utrzymania jest zasiłek chorobowy i rodzinny, a którzy zawiesili działalność gospodarczą, mogą zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Tak, małżonkowie, których jedynym stałym źródłem utrzymania jest zasiłek chorobowy i rodzinny, a którzy zawiesili działalność gospodarczą, mogą zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym. Sąd uznał, że ich sytuacja materialna i rodzinna, w tym niski dochód na osobę, uniemożliwia im poniesienie nawet niewielkich kosztów postępowania, takich jak wpis od skargi czy skargi kasacyjnej, a tym bardziej kosztów ustanowienia adwokata z wyboru, który jest wymagany przy wnoszeniu skargi kasacyjnej.Stan faktyczny
Małżonkowie I. i M. S. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie ze swojej skargi na decyzję Ministra Infrastruktury. Skarżący posiadają trójkę dzieci, a ich jedynym źródłem utrzymania jest zasiłek chorobowy i rodzinny. I. S. zawiesił działalność gospodarczą i nie uzyskuje dochodu. Posiadają dom i mieszkanie, ale nie mają oszczędności. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 1 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. i M. małż. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi I. S. i M. S. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia przez powiat z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości zajętej pod drogę postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W.
I. i M. małżeństwo S. wnioskiem z dnia 7 sierpnia 2009 r. wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze swojej skargi na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia przez powiat z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości zajętej pod drogę.
W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 9 lipca 2009 r. odrzucił skargę I. S.
Z uzasadnienia wniosku oraz nadesłanych w dniu 28 sierpnia 2009 r. dokumentów wynika, że skarżący posiadają trójkę dzieci w wieku od roku do 10 lat. Podstawowym źródłem utrzymania rodziny jest zasiłek chorobowy otrzymywany przez M. S. w kwocie [...] złotych miesięcznie oraz otrzymywane na dzieci zasiłki rodzinne w łącznej kwocie [...] złotych miesięcznie. I. S. prowadził działalność gospodarczą, którą jednak na okres od dnia 1 sierpnia 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. zawiesił i obecnie nie uzyskuje żadnego dochodu. Skarżący posiadają dom o pow. [...] m2, mieszkanie o pow. [...] m2 oraz nieruchomości o rolne o pow. [...] ha fiz. ([...] ha przeliczeniowego). Zgodnie z oświadczeniem, nie posiadają oni natomiast żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Nie zatrudniają i nie pozostają w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.
W tym stanie rzeczy stwierdzono co następuje.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Stosowanie zaś do art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W rozpoznawanej sprawie skarżący wnoszą o zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowienie w sprawie adwokata, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z taką sytuacja mamy do czynienia w niniejszej sprawie. W świetle bowiem wykazanych przez skarżących okoliczności dotyczących ich sytuacji materialnej i rodzinnej, uzasadniona jest ocena, że znajdują się oni w sytuacji kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Nie budzi wątpliwości orzekającego, iż w sytuacji gdy jedynym stałym źródłem utrzymania pięcioosobowej rodziny skarżących jest obecnie zasiłek chorobowym jednego z małżonków oraz uzyskiwane na dzieci zasiłki rodzinne – łącznie [...] złotych miesięcznie (co oznacza, że dochód na osobę wynosi ok. [...] złotych miesięcznie), poniesienie nawet niewielkich kosztów procesu obejmujących wpis od skargi (wynoszący 200 złotych) czy też ewentualny wpis od skargi kasacyjnej od postanowienie Sądu z dnia 9 lipca 2009 r. o odrzuceniu skargi I. S. (100 złotych) wykracza poza ekonomiczne możliwości skarżących. Tym bardziej nie są oni w stanie ponieść kosztów ustanowienia w sprawie adwokata z wyboru. Zważyć zaś należy, że o ile skarżący chcieliby obecnie wnieść skargę kasacyjną na postanowienie o odrzuceniu skargi I. S., muszą skorzystać z usług profesjonalnego pełnomocnika. Zgodnie bowiem z art. 175 § 1 p.p.s.a. skarga kasacyjna winna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego. W tym stanie rzeczy spełniona została, określona w art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, przesłanka przyznania skarżącemu prawa pomocy
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło