I SA/Wa 902/08

WyrokWSA w Warszawie2008-09-19

Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Gabriela Nowak, Jolanta Rudnicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad żoną przysługuje osobie, która pobiera rentę rolniczą i której dochód na członka rodziny przekracza ustawowe kryterium dochodowe?
Ratio decidendi
Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, gdy osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty lub gdy dochód rodziny w przeliczeniu na osobę przekracza ustawowe kryterium dochodowe. W niniejszej sprawie skarżący pobiera rentę rolniczą, a dochód na członka rodziny przekracza ustalone kryterium, co skutkuje odmową przyznania świadczenia.
Stan faktyczny
J.S. złożył wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad chorą żoną. Organ pierwszej instancji oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły przyznania świadczenia, wskazując na pobieranie przez wnioskodawcę renty rolniczej oraz przekroczenie kryterium dochodowego. Skarżący wniósł skargę, podnosząc, że jest krzywdzony i że znaczna część dochodu przeznaczana jest na leczenie żony.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie WSA Gabriela Nowak WSA Jolanta Rudnicka Protokolant Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2008 r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...] marca 2008 r., nr [...] odmawiającą przyznania J.S. świadczenia pielęgnacyjnego wnioskowanego na żonę B.S.. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wskazało, że organ pierwszej instancji odmówił przyznania J.S. świadczenia pielęgnacyjnego ze względu na niespełnienie przez wnioskodawcę wymogów zawartych w ustawie o świadczeniach rodzinnych. W odwołaniu od powyższej decyzji J.S. zarzucił orzeczeniu organu pierwszej instancji naruszenie zasad współżycia społecznego. Wnioskodawca podniósł, że przez cały czas musi opiekować się chorą żoną, pomaga jej we wszystkich czynnościach związanych z normalną egzystencją i w takich sytuacjach ośrodki pomocy społecznej powinny nieść pomoc. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. rozpoznając sprawę wskazało, że zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 ze zm.) świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu dziecka albo opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Stosownie do art. 17 ust. 2 tej ustawy warunkiem uzyskania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego jest nieprzekroczenie ustawowego kryterium dochodowego określonego w art. 5 ust. 2 ustawy, które wynosi 583 zł. Z kolei art. 17 ust. 5 pkt 1 i 2 lit. a ustawy oświadczeniach rodzinnych stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty socjalnej, zasiłku stałego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, czy też osoba wymagająca opieki (organ błędnie wskazał - sprawująca opiekę) pozostaje w związku małżeńskim. Organ odwoławczy podkreślił, że z akt sprawy wynika, iż J.S. ubiegający się o świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad żoną B.S. ma ustalone prawo do renty rolniczej, która jest wypłacana z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w C. Ponadto miesięczny dochód na członka rodziny w rodzinie zainteresowanego wynosi [...] zł i przekracza ustawowe kryterium dochodowe, którego wysokość została określona w ustawie o świadczeniach rodzinnych w wysokości 583 zł na osobę w rodzinie. Tym samym zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. słusznie organ pierwszej instancji odmówił J.S. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad żoną. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł J.S. W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. jest niezwykle krzywdzące oraz sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Zdaniem skarżącego fakt uzyskiwania dochodów, które po przeliczeniu na jednego członka rodziny dają kwotę [...] zł miesięcznie, której wysokość tylko nieznacznie przekracza kryterium dochodowe (583 zł), nie powinien być decydujący w przedmiotowej sprawie. J.S. zaznaczył, że musi opiekować się ciężko chorą żoną, która wymaga stałej opieki i pomocy innej osoby oraz że znaczną część uzyskiwanego dochodu przeznacza na jej leczenie i rehabilitację. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). W ocenie Sądu skarga jest niezasadna, bowiem zarówno zaskarżona decyzja z dnia [...] kwietnia 2008 r., jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] marca 2008 r. nie naruszają prawa. Na wstępie podkreślić należy, że warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ich ustalania, przyznawania i wypłacania określa ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 ze zm.). Zgodnie z art. 17 ust. 1 powołanej ustawy świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu dziecka albo opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Stosownie do art. 17 ust. 2 tej ustawy świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 2 ustawy, tj. 583 zł. Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje natomiast między innymi wówczas, gdy osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty socjalnej, zasiłku stałego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego (art. 17 ust. 5 pkt 1). Z powyższego wynika zatem, że aby otrzymać świadczenie pielęgnacyjne należy spełniać łącznie wszystkie ustawowe przesłanki określone w art. 17 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a jednocześnie nie mogą zaistnieć przesłanki zawarte w art. 17 ust. 5 powołanej ustawy. Ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego wynika, że J.S., ubiegający się o świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad chorą żoną B.S., nie spełnia wskazanych wyżej ustawowych wymogów uprawniających do uzyskania świadczenia. Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżący pobiera rentę rolniczą, wypłacaną z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w C. Miesięczny dochód na osobę w rodzinie wynosi zaś [...] zł, a zatem przekracza kryterium dochodowe określone w powołanej ustawie o świadczeniach rodzinnych, wynoszące 583 zł, umożliwiające przyznanie świadczenia. Zaznaczyć należy, że skarżący nie kwestionuje powyższych okoliczności w złożonej skardze. W świetle powyższego stwierdzić trzeba, że odmawiając J.S. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad żoną B.S. organy obu instancji nie naruszyły prawa. Nie ulega bowiem wątpliwości, że skarżący nie spełnia ustawowo określonych warunków uprawniających do otrzymania świadczenia. Tym samym wniesiona skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło