I SA/Wa 909/14
WyrokWSA w Warszawie2014-09-22
Skład orzekający: Iwona Maciejuk, Tomasz Szmydt, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pomoc finansowa dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego, przyznawana na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 marca 2013 r., przysługuje osobie, która nabyła prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych, nawet jeśli niepełnosprawność podopiecznego powstała w późniejszym terminie niż określony w aktualnym brzmieniu art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych?Ratio decidendi
Pomoc finansowa dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego, o której mowa w § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 marca 2013 r., przysługuje, jeśli osoba uprawniona nabyła prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych i spełniała warunki określone w art. 17 tej ustawy w momencie przyznania świadczenia. Organ orzekający w sprawie pomocy finansowej nie ma podstaw do weryfikacji warunków, na jakich zostało nabyte prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, ani do stosowania aktualnego brzmienia art. 17 ustawy, jeśli nie wynika to wprost z przepisów rozporządzenia.Stan faktyczny
G. G. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. odmawiającą przyznania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. Organ uznał, że skarżąca nie spełnia przesłanek do otrzymania pomocy, ponieważ niepełnosprawność jej męża powstała po terminie określonym w ustawie o świadczeniach rodzinnych. Skarżąca kwestionowała tę wykładnię, wskazując na trudności finansowe i potrzebę całodobowej opieki nad mężem.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Szmydt Sędzia WSA Przemysław Żmich Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2014 r. sprawy ze skargi G. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Ostateczną decyzją z dnia [...] września 2013 r. Nr [...] Prezydent W. przyznał G. G. świadczenie pielęgnacyjne w wysokości 520,00 zł miesięcznie, z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawnym mężem, w okresie od 1 sierpnia 2012 r. do 30 czerwca 2013 r.
Po wszczęciu z urzędu postępowania, decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. Prezydent W. odmówił przyznania G. G. pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego, w związku
ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym mężem M. G., na okres od 1 stycznia 2013 do 30 czerwca 2013 r. W uzasadnieniu organ wskazał,
że G. G. nie spełnia przesłanek określonych w ustawie o świadczeniach rodzinnych oraz w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 26 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 413) do otrzymania pomocy finansowej dla osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2013 r.
W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego prawo do pomocy przysługuje osobom mającym ustalone za miesiąc kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad lub grudzień 2013 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przyznane na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992, z późn. zm.1'), zwanej dalej "ustawą", spełniającym warunki określone w art. 17 ustawy.
Kolegium stwierdziło, że przepis ten odnosi się do osób, które spełniają warunki określone w ustawie o świadczeniach rodzinnych od dnia 1 stycznia 2013 r., a w świetle tych przepisów, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18 roku życia, albo
w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Warunków tych nie spełnia M. G., nad którym opiekę sprawuje strona, albowiem ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 22 marca 2006 r. (51 lat), co wynika z orzeczenia o niepełnosprawności.
Z tego względu, w ocenie SKO w W. prawo do pomocy finansowej,
o której mowa w powołanym rozporządzeniu, nie przysługuje.
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia
[...] stycznia 2014 r. nr [...] stała się przedmiotem skargi G. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji wskazała, że jest jedyną osobą, która może zapewnić mężowi całodobową opiekę. Podała, że od kilku lat skarżąca i jej mąż mają trudności finansowe. Skarżąca wskazała, że jest dla niej niezrozumiałe dlaczego w sprawie przyznania pomocy finansowej istotny jest moment powstania niepełnosprawności jej męża.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie powołując się na dotychczasowe ustalenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna.
W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., jak również decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisu prawa materialnego, tj. § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia
26 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 413), poprzez jego błędną wykładnię, co miało wpływ na wynik niniejszej sprawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymując w mocy decyzję wydaną z naruszeniem powołanego przepisu, naruszyło również przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
Zgodnie z powołanym przepisem, prawo do pomocy przysługuje osobom mającym ustalone za miesiąc kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad lub grudzień 2013 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przyznane na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992, z późn. zm.1'), zwanej dalej "ustawą", spełniającym warunki określone w art. 17 ustawy.
W sprawie jest bezsporne, że skarżąca ma ustalone decyzją Prezydenta W. z dnia [...] września 2013 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego
w związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawnym mężem w okresie
od 1 sierpnia 2012 r. do 30 czerwca 2013 r. Prawo to skarżąca nabyła na podstawie
art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a zatem przyjąć należy – wobec wiążącej decyzji administracyjnej w tym zakresie - że spełniała warunki określone w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepis § 2 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia nie wymaga, aby dla przyznania pomocy finansowej, o której mowa
w tym przepisie za wymienione w nim miesiące 2013 r., osoba mająca ustalone prawo do świadczenia spełniała przesłanki, które nie warunkowały przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego.
Przyjęcie wykładni takiej, jak w zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji oraz zastosowanie, w stanie faktycznym niniejszej sprawy – na gruncie przepisu
§ 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 26 marca 2013 r. – aktualnego brzmienia
art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych prowadzi w istocie do podważenia zasadności przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, co nie może zostać zaakceptowane.
Przepis § 2 ust. 1 rozporządzenia nie wymaga, aby osoba uprawniona
do świadczenia pielęgnacyjnego spełniała warunki określone w art. 17 ustawy
o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r.
o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U.
z 2012 r. poz. 1548), jak ma to miejsce np. w sprawach dotyczących przyznawania dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego. Przepis § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego nie zawęża w ten sposób kręgu osób uprawnionych.
Przyznanie pomocy finansowej przewidzianej przepisem § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia uzależnione jest wyłącznie od faktu uprzedniego nabycia uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r.
o świadczeniach rodzinnych i spełniających warunki art. 17 tej ustawy. Brak jest podstaw na gruncie tego przepisu do weryfikacji warunków, na jakich zostało nabyte prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, przez organ orzekający w sprawie pomocy finansowej.
Ponownie rozpoznając sprawę organ przyjmie, że skarżąca nabyła uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego na gruncie art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a tym samym przysługuje jej pomoc finansowa, o której mowa w § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego wspierania osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie,
na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w punkcie 1 wyroku. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 wyroku Sąd oparł na przepisie art. 152 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło