I SA/Wa 917/16
WyrokWSA w Warszawie2016-12-09
Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Marta Kołtun, Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wydać zaświadczenie potwierdzające, że w konkretnym postępowaniu nie zastosowano określonych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, jeśli strona nie wykaże interesu prawnego w jego uzyskaniu, a żądane potwierdzenie nie wynika z prowadzonych przez organ rejestrów lub ewidencji?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma obowiązku wydania zaświadczenia, jeśli żaden przepis prawa nie wymaga jego wydania, a strona nie wykaże interesu prawnego w jego uzyskaniu. Ponadto, zaświadczenie może potwierdzać jedynie fakty lub stan prawny wynikający z prowadzonych przez organ rejestrów, ewidencji lub innych posiadanych danych. Nie może ono służyć do urzędowego potwierdzania ustaleń faktycznych lub ocen prawnych, które powinny być rozstrzygane w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia w postępowaniu jurysdykcyjnym.Stan faktyczny
Strona T. G. złożyła wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, że w konkretnym postępowaniu nie zastosowano art. 42 § 2 i 3 k.p.a. Prezydent odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na brak podstawy prawnej i interesu prawnego strony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta, podkreślając, że żaden przepis prawa nie wymaga takiego potwierdzenia, a strona nie wykazała swojego interesu prawnego. Ponadto, Kolegium wskazało, że potwierdzanie takich okoliczności nie leży w kompetencjach organu wydającego zaświadczenia. Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Marta Kołtun – Kulik (spr.) WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi T. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2016 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu zażalenia T. G., utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] o odmowie wydania zaświadczenia.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 19 stycznia 2016 r. T. G. skierowała do Prezydenta [...] wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego "nie wdrożenie art. 42 § 2 i 3 k.p.a. dla faktycznego przekazu poczty".
Postanowieniem z dnia z [...] stycznia 2016 r. nr [...] Prezydent [...] odmówił wydania żądanego zaświadczenia. W uzasadnieniu postanowienia Prezydent, odwołując się do treści art. 217 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 23) wyjaśnił, że organ ma obowiązek wydać zaświadczenie jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa lub osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Prezydent wskazał, że nie znajduje podstawy prawnej, o której mowa w art. 217 k.p.a. wskazującej na konieczność wydania żądanego zaświadczenia.
Zażalenie na ww. postanowienie z dnia [...] stycznia 2016 r. wniosła T. G.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2016 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wskazało, że żaden przepis prawa nie wymaga potwierdzenia faktów, będących przedmiotem żądania strony. Strona nie wskazała konkretnego przepisu świadczącego o jej interesie prawnym w uzyskaniu przedmiotowego zaświadczenia. Nie powołała się też na żadne konkretne postępowania administracyjne lub sądowe, w którym zaświadczenie o żądanej treści byłoby niezbędne. Organ powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że istotą interesu prawnego jest jego oparcie na konkretnej normie prawa materialnego, którą to normę można wskazać jako jego podstawę i z której dany podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Jego istotą jest również konstatacja, że interes prawny nie może być wywodzony tylko z faktu istnienia jakiegoś aktu prawnego, czy jakiejś instytucji prawnej. Nie można również nie zauważyć, że art. 7 k.p.a. nakłada obowiązek działania w zakresie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego nie tylko na organ, ale także na stronę postępowania. To na niej bowiem w głównej mierze spoczywa ciężar wykazania interesu prawnego w domaganiu się wydania zaświadczenia. Organ nie może bowiem domyślać się jaki przepis prawny stanowi podstawę uprawnienia lub obowiązku skarżącego w innym, bliżej niesprecyzowanym postępowaniu.
Ponadto organ stwierdził, że forma doręczania pism stronom postępowania administracyjnego oraz ustalenie adresu strony do doręczenia korespondencji uregulowane są przepisami k.p.a. O powyższym rozstrzyga organ oddzielnie dla każdego prowadzonego postępowania, na podstawie dostępnych mu danych. Zaświadczenie nie może potwierdzać rozstrzygnięć o zastosowaniu bądź nie zastosowaniu przez Prezydenta [...] treści przepisu art. 42 § 2 i 3 k.p.a. w prowadzonych przez niego postępowaniach. Dalej wskazał, że zasada dotycząca wydawania zaświadczeń sprowadza się do uznania, że obowiązek wydania zaświadczenia urzędowo potwierdzającego określone fakty lub stan prawny, nie może dotyczyć okoliczności, których ustalenie i ocena następują w postępowaniu jurysdykcyjnym w sprawie rozstrzyganej w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia. Nie jest tym samym dopuszczalne, by organ właściwy w sprawie indywidualnej rozstrzyganej w drodze decyzji administracyjnej potwierdzał poszczególne ustalenia na podstawie przeprowadzonych dowodów w formie zaświadczenia.
Od powyższego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła T. G. wyrażając w niej niezadowolenie z zajętego przez organ stanowiska.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia prowadzona na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r. 718 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", doprowadziła do uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ postanowienie to nie narusza prawa.
Kwestie wydawania zaświadczeń uregulowane zostały w Dziale VII k.p.a. (art. 217 do 220.). Art 217 § 1 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie, jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa; 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zgodnie z art. 218 § 1 k.p.a. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.
W doktrynie i orzecznictwie definiuje się zaś zaświadczenie jako czynność polegającą na urzędowym potwierdzeniu w formie pisemnej obiektywnie istniejącego (aktualnie lub w przeszłości) stanu rzeczy, dotyczącego faktów lub prawa, dokonaną przez właściwy organ administracji publicznej. Jest ono tylko przejawem wiedzy, a nie woli organu administracji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 1 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 594/10, Lex nr 597715), dokonywanym w oparciu o posiadane rejestry i ewidencje. Jak podkreśla się przy tym, nie jest dopuszczalne dokonywanie w trybie dotyczącym wydawania zaświadczeń czynienie jakichkolwiek ustaleń faktycznych i ocen prawnych niewynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, przede wszystkim zwrócić należy uwagę, że złożony przez skarżącą wniosek mógł być rozważany jedynie na gruncie art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. Żaden bowiem przepis nie wymagał potwierdzenia faktów, do których odnosiło się żądanie. Aby jednak w tym trybie można było uwzględnić wniosek, wnosząca go winna wykazywać interes prawny w uzyskaniu zaświadczenia. Tego zaś niewątpliwie skarżąca formułując żądanie nie konkretyzowała, ograniczając swoje wystąpienie wyłącznie do wskazania treści oczekiwanego zaświadczenia. Już tylko te okoliczności uprawniały organ do negatywnego rozpoznania jej wniosku i odmowy wydania zaświadczenia.
Niezależnie jednak od powyższego, okoliczności, które miałyby być stwierdzone oczekiwanym zaświadczeniem, nie dotyczą faktów lub stanu prawnego, które organ mógłby urzędowo potwierdzić w oparciu o prowadzone rejestry i ewidencje. Strona oczekiwała potwierdzenia okoliczności, które to miały mieć związek z rzekomymi nieprawidłowościami zaistniałymi w toku postępowań administracyjnych. Potwierdzanie zaś tych okoliczności nie może się odbywać w ramach procedury przewidzianej w Dziale VII k.p.a. Rację ma przy tym organ odwoławczy, że obowiązek wydania zaświadczenia urzędowo potwierdzającego określone fakty lub stan prawny nie obejmuje okoliczności, których ustalenie i ocena następują w postępowaniu jurysdykcyjnym w sprawie rozstrzyganej w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia.
Zasadnie zatem i w zgodzie zgodnie z prawem Prezydent [...] odmówił wydania zaświadczenia o treści wskazanej w podaniu strony, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] podjęte w tym przedmiocie przez organ pierwszej instancji postanowienie utrzymało w mocy.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło