I SA/Wa 937/11
PostanowienieWSA w Warszawie2012-01-20
Skład orzekający: Lucyna Picho
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawczyni, pomimo posiadania dochodu w wysokości około [...] zł netto i spłacania kredytów, wykazała, że utrzymuje się sama i nie byłaby w stanie samodzielnie opłacić kosztów sądowych oraz profesjonalnego pełnomocnika, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie.Stan faktyczny
I. P. wniosła skargę na decyzję Ministra Skarbu Państwa odmawiającą potwierdzenia prawa do rekompensaty za mienie pozostawione poza granicami RP. Wobec odrzucenia skarg pozostałych współskarżących z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, I. P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wnioskodawczyni podała, że utrzymuje się sama z emerytury w wysokości około [...] zł netto, spłaca kredyty i ponosi wydatki na leki, a majątek przekazała rodzinie.Rozstrzygnięcie
Przyznano I. P. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku I. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi I. P. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty za mienie pozostawione poza obecnymi granicami RP postanawia przyznać I. P. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...].
I. P. wniosła w imieniu własnym oraz w imieniu A. G., K.K., D. K., B. K., M. S., H. M., H. M., K. M., R. M., B. K., T. K., K. K., T. K. J. S., R. M., C. K., S. K., Z. K., K. K., T. M. i M. J. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] wydaną w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty za mienie pozostawione poza obecnymi granicami RP.
Postanowieniem z 6 grudnia 2011 r., (k- 74) Sąd odrzucił skargi A. G., K. K., D. K., B. K., M.S. , H. M., H. M., K. M., R. M., B. K., T. K., K. K., T. K., J. S., R. M., C. K., S. K., Z. K., K. K., T. M. i M. J. z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych – nadesłanie prawidłowych pełnomocnictw procesowych.
W następstwie wydanego postanowienia I. P. skierowała do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawczyni podała, że zamieszkuje "pod jednym dachem" z synem, synową i wnukami jednak – jak wyraźnie zaznaczyła – utrzymuje się sama, a najbliższa rodzina jedynie jej pomaga. Źródłem utrzymania I. P. jest emerytura w wysokości [...] zł netto. I. P. ujawniła, że majątek w postaci domu mieszkalnego, nieruchomości rolnej, trzech budynków gospodarczych przekazała aktem notarialnym rodzinie. Uzasadniając wniosek wyjaśniła, że prosi o zwolnienie od kosztów i przyznanie profesjonalnego pełnomocnika, bowiem od kilkunastu lat jest w bardzo ciężkiej sytuacji, choruje, sporo wydaje na leki. Wspomniała również, że spłaca kredyty - na dowód powyższego dołączyła do wniosku stosowne dokumenty.
Rozpoznając wniosek na wstępie należy stwierdzić, że prawo pomocy może być przyznane stosownie do treści art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym (o co wnioskuje skarżąca) – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy).
Jak wynika z treści oświadczenia I. P. kwotą, która musi wystarczyć na jej miesięczne utrzymanie jest ok. [...] zł netto. Choć w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwaliło się stanowisko, że wydatki związane z spłatą kredytów nie mają pierwszeństwa przed opłaceniem kosztów związanych z udziałem w postępowaniu sądowym, jednak nawet przy uwzględnianiu tej zasady przyjąć należy, że I. P. wykazała, że spełnia przesłanki do przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie. Mając na uwadze to, że jak wyraźnie oświadczyła utrzymuje się sama, przy tak ustalonym dochodzie nie byłaby ona w stanie w sposób oczywisty samodzielnie opłacić kosztów sądowych i kosztów związanych z ustanowieniem w sprawie i samodzielnym opłaceniem profesjonalnego pełnomocnika.
Powyższa ocena sytuacji majątkowej skarżącej uzasadnia uwzględnianie wniosku.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło