I SA/Wa 943/19

WyrokWSA w Warszawie2019-10-03

Skład orzekający: Elżbieta Lenart, Jolanta Dargas, Joanna Skiba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent [...] powinien zostać ukarany grzywną za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 172/18, zobowiązującego do rozpoznania wniosku o odszkodowanie, pomimo późniejszego zawieszenia postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że niewykonywanie wyroków sądowych przez organy władzy publicznej jest niedopuszczalne i podważa zaufanie do organów państwa. Pomimo zawieszenia postępowania administracyjnego, które nastąpiło po wniesieniu skargi do sądu, organ nie wykonał wyroku w wyznaczonym terminie. W związku z tym, sąd wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 500 zł, uznając ją za wystarczającą karę, jednocześnie stwierdzając, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa ze względu na okres przekroczenia terminu.
Stan faktyczny
M. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na Prezydenta [...], domagając się wymierzenia grzywny za niewykonanie wyroku z dnia 5 czerwca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 172/18. Wyrok ten zobowiązywał Prezydenta do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie trzech miesięcy od doręczenia akt, co nastąpiło 29 sierpnia 2018 r. Termin upłynął 29 listopada 2018 r. Skarżący wezwał organ do wykonania wyroku, a następnie wniósł skargę. Prezydent wniósł o oddalenie skargi, wskazując na zawieszenie postępowania administracyjnego postanowieniem z kwietnia 2019 r. do czasu zakończenia postępowania o zwrot nieruchomości. Do dnia rozprawy organ nie rozpoznał wniosku.
Rozstrzygnięcie
1. Wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 500 złotych. 2. Stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądził od Prezydenta [...] na rzecz M. K. kwotę 680 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart ( spr.) Sędziowie WSA Jolanta Dargas WSA Joanna Skiba Protokolant referent stażysta Agnieszka Stefańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2019 r. sprawy ze skargi M. K. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 172/18 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz M. K. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. M. K. pismem z dnia 20 marca 2019 r. (data prezentaty) wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny - na podstawie art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - w wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego - w związku z niewykonaniem przez organ wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 172/18. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2015 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ozn. hip. [...] - w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Odpis prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy został doręczony organowi w dniu 29 sierpnia 2018 r. Zatem trzymiesięczny termin do rozpoznania przedmiotowego wniosku, zakreślony przez Sąd w powołanym wyroku, upłynął z dniem 29 listopada 2018 r. Skarżący pismem z dnia [...] marca 2019 r. wezwał Prezydenta [...] do wykonania wyroku Sądu w terminie 14 dni od doręczenia niniejszego pisma, a następnie w dniu 20 marca 2019 r. wystąpił ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - żądając wymierzenia organowi grzywny. W uzasadnieniu skargi wskazał, że organ nie wykonał wyroku pomimo, iż termin wyznaczony przez Sąd już upłynął. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie - w związku z zawieszeniem postępowania administracyjnego. Podniósł, że postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie dotyczącej rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lutego 2015 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] w udziale [...] - do czasu zakończenia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku o zwrot przedmiotowej nieruchomości. Do dnia 3 października 2019 r. (data rozpoznania sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie) do Sądu nie wpłynęła żadna informacja dotycząca merytorycznego rozpoznania przedmiotowego wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, co skutkować musi wymierzeniem Prezydentowi [...] grzywny. Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej: p.p.s.a.. Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Zgodnie natomiast z § 2 tego artykułu Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 czerwca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 172/18, zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2015 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ozn. hip. [...] - w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Zaznaczyć przy tym należy, że kwestię terminu załatwienia sprawy po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu reguluje art. 286 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Bezsporne jest, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 29 sierpnia 2018 r. - zatem wyznaczony termin upłynął w dniu 29 listopada 2018 r. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, iż do dnia wniesienia skargi -mimo uprzedniego wezwania organu przez skarżącego do wykonania prawomocnego wyroku - organ w dalszym ciągu nie rozstrzygnął przedmiotowej sprawy. Nie rozpoznał także merytorycznie przedmiotowego wniosku do dnia rozprawy sądowej. W tym stanie rzeczy wniosek o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny jest niewątpliwie uzasadniony. Zważyć bowiem należy, iż niewykonywanie wyroków sądów – niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych – w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania. Także fakt zawieszenia z urzędu postępowania administracyjnego o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość - postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r. - nie ma decydującego znaczenia w sprawie. Zgodnie z art. 103 kpa zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie. Zawieszenie przedmiotowego postępowania nastąpiło w dniu [...] kwietnia 2019 r. - a więc już po wniesieniu skargi do Sądu pismem z dnia 20 marca 2019 r. Zatem okres niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 172/18 - do czasu zawieszenia postępowania - wynosi prawie pięć miesięcy. Zgodnie z art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę za niewykonanie wyroku Sąd wymierza do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Ustalenie wysokości grzywny zależy od okoliczności konkretnej sprawy. Skład orzekający ocenił, że w realiach niniejszej sprawy wystarczająco represyjną, jak też dyscyplinującą funkcję spełni grzywna w wysokości 500 złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia wielkości przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Sąd. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Przy tej ocenie Sąd wziął pod uwagę wysokość przekroczenia wyznaczonego terminu - niecałe pięć miesięcy. Sąd zasądził też na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 2 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło