I SA/Wa 948/07
WyrokWSA w Warszawie2007-10-11
Skład orzekający: Maria Tarnowska, Anna Łukaszewska-Macioch, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda Mazowiecki, który po uchyleniu jego postanowienia przez WSA, nie podjął rozstrzygnięcia w ustawowym terminie, pozostawał w bezczynności uzasadniającej wymierzenie grzywny na podstawie art. 154 § 1 PPSA, mimo że ostatecznie wykonał obowiązek po wniesieniu skargi, ale przed jej rozpatrzeniem przez sąd?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewoda Mazowiecki pozostawał w bezczynności po wyroku uchylającym jego postanowienie, ponieważ nie podjął rozstrzygnięcia w ustawowym terminie. Spełniona została również przesłanka pisemnego wezwania do wykonania wyroku. Fakt wykonania obowiązku po wniesieniu skargi, ale przed jej rozpatrzeniem przez sąd, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania ani oddalenia skargi, gdyż wymierzenie grzywny ma charakter represyjny i ma na celu zapobieganie ignorowaniu orzeczeń sądowych.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę na niewykonanie przez Wojewodę Mazowieckiego wyroku WSA z dnia 22 listopada 2006 r., który uchylił postanowienie Wojewody zawieszające postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość. Po wyroku WSA, Wojewoda Mazowiecki nie podjął rozstrzygnięcia w ustawowym terminie. Strona skarżąca wezwała organ do wykonania wyroku, a następnie wniosła skargę na bezczynność, domagając się wymierzenia grzywny. Wojewoda Mazowiecki ostatecznie wydał postanowienie uchylające postanowienie Starosty, ale nastąpiło to po terminie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Wojewodzie Mazowieckiemu grzywnę w wysokości 2500 złotych, w pozostałym zakresie skargę oddalił i zasądził od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska Sędziowie NSA Anna Łukaszewska-Macioch Asesor WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant J. G. po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2007 r. sprawy ze skargi J. K. i R. K. na niewykonanie przez Wojewodę Mazowieckiego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1609/06 w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego i o wymierzenie grzywny 1. wymierza Wojewodzie Mazowieckiemu grzywnę w wysokości 2500 (dwa tysiące pięćset) złotych; 2. w pozostałym zakresie skargę oddala; 3. zasądza od Wojewody Mazowieckiego na rzecz skarżących J. K. i R. K. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. .
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 listopada 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1609 /05 uchylił postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...] zawieszające postanowienie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę.
Sąd, uchylając powyższe postanowienia Wojewody Mazowieckiego stwierdził, że organ odwoławczy utrzymując zaskarżone postanowienie oparł się na okoliczności nie podnoszonej przez organ I instancji tj. braku ostatecznej decyzji Wojewody stwierdzającej nabycie przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego prawa własności gruntu zajętego pod drogę publiczną. Natomiast z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r., nr [...] Wojewoda Mazowiecki stwierdził nabycie przez Gminę L. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 roku prawa własności nieruchomości położonej w L., zajętej pod część ulicy [...] oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki nr [...] i nr [...], która to decyzja stała się ostateczna w dniu 27 grudnia 2005 r. Poza tym, organ odwoławczy w żaden sposób nie odniósł się do prawidłowości przyjętej przez Starostę L. podstawy prawnej zawieszenia, a zatem w istocie nie dokonał kontroli zaskarżonej decyzji. Ten sposób działania organu odwoławczego narusza art. 138 § 1 kpa w zw. z art. 144 kpa. Sąd podzielił również zarzuty odnośnie naruszenia przez organ odwoławczy art. 6,7,8,11 i art. 15 kpa.
Powyższy wyrok uprawomocnił się 18 stycznia 2007 r., doręczony zaś został organowi wraz z aktami 9 marca 2007 r.
Pismem z dnia 19 marca 2007 r. zatytułowanym "ponaglenie", strona wniosła do Wojewody Mazowieckiego o niezwłoczne rozpatrzenie zażalenia z dnia 27 czerwca 2006 r. na postanowienie Starosty Powiatu L. z dnia [...] czerwca 2006 r. i o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] Wojewoda Mazowiecki uchylił postanowienie Starosty L. z dnia [...] czerwca 2006 r., zawieszające z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w L. przy ul. [...].
Postanowieniem z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] Wojewoda Mazowiecki sprostował oczywistą omyłkę w swoim postanowieniu z dnia [...] maja 2007 r. w ten sposób, że w nagłówku na stronie 1 postanowienia zamiast daty " [...].05.2007 r." winno być "[...].05.2007".
Pismem z dnia 8 maja 2007 r., J. i R. małż. K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz o ukaranie organu grzywną. Wnieśli ponadto o poinformowanie właściwych organów o stwierdzonych uchybieniach w zakresie sprawności postępowania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Mazowiecki wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "p.p.s.a."), w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności, strona, po uprzednim wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Wymierzenie grzywny następuje w razie uwzględnienia skargi wniesionej przez stronę, która uprzednio zwróciła się do organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.
Z powołanego wyżej przepisu wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd mógł wymierzyć organowi grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uchylającym zaskarżony akt, a ponadto strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie obie przesłanki zostały spełnione.
Poza sporem pozostaje fakt, że organ administracji publicznej po wyroku Sądu z dnia 22 listopada 2006 r. uchylającym postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2006 r. do dnia wniesienia skargi nie podjął żadnego rozstrzygnięcia, a tym samym, w ocenie Sądu, niewątpliwie pozostawał w tym okresie w bezczynności.
Spełniony został również drugi warunek skutecznego wniesienia skargi, dotyczący uprzedniego pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku sądu. Nie ulega bowiem wątpliwości, że pismo małżonków K. z dnia 19 marca 2007 r. skierowane do Wojewody Mazowieckiego, zatytułowane "ponaglenie", w istocie pełniło funkcję wezwania, o którym mowa w art. 154 § 1 powołanej ustawy, gdyż wskazywało na niezałatwienie ich sprawy.
W ocenie Sądu, niepodejmowanie przez organ rozstrzygnięcia sprawy objętej tym wnioskiem w terminie oraz trybie wskazanym w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego, stanowi niczym nieuzasadnioną zwłokę w wykonaniu wyroku sądowego, a zatem zostały spełnione przesłanki wymierzenia z tego tytułu organowi grzywny. Bez znaczenia przy tym dla przyjęcia takiego stanowiska jest fakt sprostowania daty postanowienia z dnia "[...] maja 2007" na " [...] maja 2007". Zgodnie bowiem z art. 286 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 35 § 3 kpa termin do rozpoznania środka odwoławczego wynosi 30 dni . Skoro organ wojewódzki otrzymał akta wraz z odpisem prawomocnego wyroku w dniu 9 marca 2007 r., to termin do rozpoznania zażalenia skarżących upływał 9 kwietnia 2007 r. Tym samym, po tej dacie organ pozostawał w bezczynności. Zgodnie z art. 154 § 3 p.p.s.a. wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi. Tak więc Sąd, oceniając zasadność skargi na niewykonanie wyroku, bierze pod uwagę stan istniejący w czasie jej wnoszenia. Oznacza to, że Sąd zobowiązany jest uwzględnić skargę wniesioną na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a., jeżeli w dniu jej wniesienia organ pozostawał w stanie bezczynności i nie wykonał prawomocnego wyroku sądu administracyjnego w zakresie określonym w tym przepisie. Dotyczy to również sytuacji, która miała miejsce w rozpatrywanej sprawie, gdy już po wniesieniu skargi, lecz przed jej rozpatrzeniem przez sąd, organ wykonał ostatecznie nałożony na niego prawomocnym wyrokiem obowiązek, aczkolwiek dokonał tego z przekroczeniem ustawowego terminu. Wymierzenie grzywny na podstawie powyższego przepisu ma bowiem za zadanie nie tylko skłonienie organu do wywiązania się z nałożonego na niego w prawomocnym wyroku obowiązku, ale także element represyjny, stanowiący w istocie karę za ignorowanie przez zobowiązane organy orzeczeń sądowych. Wymierzając grzywnę w wysokości 2500 zł Sąd uznał, iż w okolicznościach rozpatrywanej sprawy będzie to kwota adekwatna do stopnia zawinienia ukaranego nią organu oraz zapewni, iż organ wojewódzki zwróci w przyszłości należytą uwagę na wywiązywanie się z obowiązków nałożonych na niego wyrokami sądowymi. Tym samym Sąd uznał, że nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek skarżących dotyczący poinformowania organu nadzoru o zaistniałych nieprawidłowościach i w tym zakresie skargę należało oddalić.
Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 154 § 6 – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło