I SA/Wa 951/12

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. T. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP postanawia: odmówić przyznania A. T. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. A. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], którą organ uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] w całości i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W następstwie wniesionej skargi A. T. skierował do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawca podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Źródłem utrzymania rodziny są dochody w wysokości [...] zł, na które składają się renta inwalidzka skarżącego w wysokości [...] zł oraz emerytura jego żony w wysokości [...] zł. Ponadto wnioskodawca ujawnił, że posiada majątek w postaci mieszkania o powierzchni [...] m2, oraz oszczędności w wysokości [...] tys. zł. Do wniosku skarżący dołączył kserokopię orzeczenia komisji lekarskiej o zaliczeniu go do drugiej grupy inwalidzkiej. Rozpoznając wniosek na wstępie należy zaznaczyć, że stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy). W ocenie referendarza sądowego przedstawiona przez A. T. sytuacja majątkowa nie daje podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Zauważyć należy, że przy ocenie zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy ustawodawca nakazuje stosowanie surowych kryteriów oceny. Strona domagając się uwzględnienia takiego wniosku w całości czy też w części musi wykazać, że znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji, która w znaczący sposób odbiega od przeciętnej. Tylko zatem te osoby, które wykażą, iż ich sytuacja materialna jest ciężka mogą oczekiwać, że zostaną zwolnione z kosztów sądowych. Uwzględniając informacje wynikające ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku stwierdzić należy, że sytuacja majątkowa skarżącego i jego żony nie może być uznana za trudną. Łącznie małżonkowie mają co miesiąc do dyspozycji kwotę ponad [...] zł. Ponadto ujawnili, że posiadają oszczędności w wysokości [...] zł. W tym miejscu wspomnieć należy, że na obecnym etapie postępowania sądowego zasadniczym składnikiem kosztów jest wpis od skargi, którego wysokość z uwagi na charakter zaskarżonego rozstrzygnięcia wyniesie 200 zł (por. § 2 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 24 grudnia 2003 r., nr 221, poz. 2193). Wysokość innych kosztów sądowych np. opłat kancelaryjnych (m. in. opłat za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku -100 zł), czy wydatków (np. kosztów dojazdu do Sądu) nie jest obecnie znana, ponieważ będzie zależna od przebiegu sprawy. Niemniej jednak nie będą one wyższe niż wpis od skargi. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skoro skarżący wraz z żoną ma do dyspozycji kwotę ponad [...] zł, jak również dysponuje wykazanymi oszczędnościami to nawet przy uwzględnieniu wydatków związanych z codziennym utrzymaniem nie można uznać, że jest on w stanie samodzielnie opłacić kosztów sądowe tym bardziej, że ma zabezpieczone potrzeby bytowe. W ocenie referendarza rozpoznającego wniosek nie można uznać, że osoba, która legitymuje się takimi dochodami, ma zapewnione potrzeby bytowe i posiada oszczędności spełnia przesłanki o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Uwzględniając powyższe uznać należało, że zasadnym jest odmowa przyznania prawa pomocy na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.