I SA/Wa 956/04
WyrokWSA w Warszawie2006-04-24
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Anna Łukaszewska - Macioch, Mirosław Gdesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która nabyła prawo własności do części nieruchomości po jej podziale, posiada legitymację procesową do żądania wznowienia postępowania zakończonego decyzją o zatwierdzeniu podziału nieruchomości, w części dotyczącej działek wydzielonych pod drogi publiczne, które nie stanowiły jej własności?Ratio decidendi
Skarżąca, która nabyła prawo własności do części nieruchomości po jej podziale, nie posiada legitymacji procesowej do żądania wznowienia postępowania zakończonego decyzją o zatwierdzeniu podziału nieruchomości w części dotyczącej działek wydzielonych pod drogi publiczne, które nie stanowiły jej własności. Prawo do wystąpienia z wnioskiem o podział nieruchomości przysługuje tylko podmiotom dysponującym tytułem prawnym własności lub użytkowania wieczystego tej nieruchomości. Skarżąca nie mogła oprzeć swojego żądania na żadnym przepisie prawa materialnego, a zatem nie miała interesu prawnego w postępowaniu zatwierdzającym podział nieruchomości.Stan faktyczny
Skarżąca D. S. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości. Wniosek o wznowienie postępowania dotyczył decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa w części dotyczącej wydzielenia działek pod drogi publiczne. Skarżąca, jako właścicielka sąsiednich działek, które nabyła po podziale, twierdziła, że nie brała udziału w postępowaniu nadzorczym i że podział był niezgodny z planem miejscowym, a jego skutkiem było zablokowanie dostępu do jej nieruchomości. Kolegium odmówiło uchylenia decyzji, uznając, że skarżąca nie miała legitymacji procesowej do żądania wznowienia postępowania w tej części.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie NSA Anna Łukaszewska - Macioch asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Agnieszka Kozik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2003 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu wniosku D. S., S. oraz A. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] o odmowie uchylenia w ramach wznowionego postępowania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2001 r. nr [...] uchylającej decyzję tego organu z dnia [....] maja 2001 r. nr [...] orzekającej, że decyzja Burmistrza Gminy W. z dnia [...] września 2000 r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] oraz [...]z obrębu [...] w części dotyczącej wydzielenia działek nr [...] oraz [...] została wydana z rażącym naruszeniem prawa natomiast w pozostałej części stwierdzającej nieważność decyzji o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji został przedstawiony następujący stan faktyczny:
Wnioskiem z dnia 6 czerwca 1999 r. B. P. i B. W. wystąpili do Burmistrza Gminy W. o zatwierdzenie podziału działek nr [...] oraz nr [...].
Decyzją z dnia [...] września 2000 r. Burmistrz Gminy W. zatwierdził podział powołanej nieruchomości w wyniku, którego powstały działki od nr [...] do nr [...]. Przy czym umową sprzedaży z dnia 21 września 2000 r. B. P. oraz B. W. zbyli na rzecz D. i J. S. działki nr [...] oraz [...].
Wnioskiem z dnia 18 grudnia 2000 roku B. P. i B. W. wystąpili o stwierdzenie nieważności tej decyzji w części dotyczącej przejścia na rzecz Skarbu Państwa wydzielonych pod drogi publiczne działek nr[...], nr [...] oraz nr [...].
Decyzją z dnia [...] maja 2001 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło nieważność powołanej decyzji podziałowej jako wydanej z rażącym naruszeniem art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 200 r..
Po rozpatrzeniu wniosku B. P. o ponowne rozpatrzenie sprawy, Kolegium decyzją z dnia [...] listopada 2001 r. nr [...] uchyliło własną decyzję z dnia [...] maja 2001 r. w części dotyczącej działek nr [...] oraz [...] i w tej części orzekło, że decyzja Burmistrza Gminy W. z dnia [...] września 2000 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, w pozostałej zaś części utrzymało decyzję z dnia [...] maja 2001 r.
W dniu 25 lipca 2002 r. D. S., R. S. oraz A. S. wnieśli do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wniosek o wznowienie postępowania zakończonego powołaną decyzją Kolegium z dnia [...] listopada 2001 r. W we wniosku podnieśli, że jako właściciele działek [...] oraz [...] (scalonych jako działka nr [...]) nie brali udziału w postępowaniu nadzorczym zakończonym decyzją z dnia [...] listopada 2001 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia
[...] października 2002 r. wznowiło postępowanie w sprawie zakończonej powołaną decyzją z dnia [...] listopada 2001 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji podziałowej
Po przeprowadzeniu wznowionego postępowania decyzją z dnia [...] marca 2003 r. Kolegium odmówiło uchylenia decyzji z [...] listopada 2001 r. wskazując, że w wyniku wznowionego postępowania mogłaby być wydana wyłącznie decyzja odpowiadająca w swojej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 Kpa). Organ potwierdził, że podział przedmiotowej nieruchomości tj. działek nr [...] oraz był niezgodny z obowiązującym dla danego terenu planem zagospodarowania przestrzennego D.
Decyzją z dnia [...] maja 2003 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w W. utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] marca 2003 r.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że wprawdzie w sprawie zaistniała podstawa do wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, to jednak uznanie że zatwierdzenie podziału rażąco narusza prawo jest prawidłowe. Dodatkowo organ wskazał, że wniosek strony dotyczący rozstrzygnięcia drogi dojazdowej wykracza poza granice sprawy o wznowienie postępowania.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi D. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Kwestionowanej decyzji zarzucono w skardze naruszenie art. 7, art. 76, art. 77, art. 107 § 1 i 3 oraz art. 156 Kpa. Zdaniem skarżącej organ naruszył powołane przepisy poprzez brak wszechstronnego i wyczerpującego wyjaśnienia sprawy oraz nie uwzględnienie tego, iż zagospodarowanie działek nr [...]nr[...], nr [...], nr [...] i nr [...] nie jest w żadnym wypadku sprzeczne z ustaleniami planu miejscowego. Skarżąca wskazała, że skutkiem decyzji nadzorczej z dnia [...] listopada 2001 r. było unieważnienie podziału w odniesieniu do trzech działek wydzielonych pod drogi publiczne, w tym działki nr [...] która bezpośrednio graniczy z nieruchomością stanowiącą własność skarżącej. Natomiast tylko wydzielenie powołanych działek pod drogi stanowiło o dopuszczalności sprzedaży działek nr [...] oraz [...] i uzyskania pozwolenia na budowę. Zdaniem skarżącej organ nie uzasadnił, dlaczego nie odniósł się do ewidentnego braku sprzeczności przeznaczenia działek nr [...], nr [...] oraz nr [...] z ustaloną w planie linią zabudowy od korony kanału H. Ponadto nie uwzględniono tego, że nieodwracalnym skutkiem decyzji podziałowej była sprzedaż dwóch działek z powołaniem się na powołaną decyzję podziałową. Dodatkowo skarżąca wskazuje, iż na skutek wyeliminowania decyzji podziałowej, zablokowany został dostęp do stanowiących jej własność działek.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu.
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd uwzględnia skargę i uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie, stwierdza nieważność lub wydanie z naruszeniem prawa tego rozstrzygnięcia jedynie wówczas, gdy uzna, że w sprawie istnieją przesłanki określone w art. 145 § 1 powołanej ustawy. W sprawie niniejszej nie stwierdzono wskazanych w tym przepisie przesłanek uzasadniających uwzględnienie skargi.
Zaskarżona decyzja i poprzedzająca nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że organ administracji publicznej po wznowieniu postępowania bada, czy rzeczywiście w sprawie wystąpiła przyczyna wznowienia postępowania wskazana w postanowieniu o wznowieniu postępowania. Dopiero uznanie, że spełniona została przesłanka wznowienia daje podstawę do ponownego rozpoznawania sprawy i dokonywania merytorycznej oceny prawidłowości prawomocnej decyzji (wyrok NSA z 10 marca 1999 r., sygn. akt IV SA 2172/97).
Jeżeli organ dojdzie do wniosku, że jednak nie ma podstaw do uchylenia
decyzji dotychczasowej na podstawie art. 145 § 1 Kpa, ponieważ brak jest przesłanek wznowieniowych - np. strona, która domagała się wznowienia postępowania z mocy art. 145 § 1 pkt 4 Kpa nie ma legitymacji strony - wówczas w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 Kpa wydaje decyzję odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej (NSA wyrok z dnia 11 kwietnia 2000 r. sygn. akt I S.A. 2080/98
LEX nr 77605).
W przedmiotowej sprawie taka sytuacja miała właśnie miejsce. Bezspornym bowiem w sprawie jest, iż skarżąca w dacie wydawania kwestionowanej decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości nie był właścicielem ani użytkownikiem wieczystym dzielonej nieruchomości. Zarówno w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak i Sądu Najwyższego prezentowany jest pogląd, iż prawo do wystąpienia z wnioskiem o podział nieruchomości, a więc uzyskanie statusu strony tego postępowania, przysługuje tylko podmiotom dysponującym tytułem prawnym własności lub użytkowania wieczystego tej nieruchomości (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 maja 1995 r. III ARN 16/95 opubl. OSNAP 1995/21/258).
Interes prawny musi wynikać z konkretnego przepisu prawa materialnego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu. Skarżąca nie mogła oprzeć swojego żądania dokonania określonego podziału nieruchomości na żadnym przepisie prawa materialnego mogącego stanowić podstawę prawną wydanej decyzji, a więc nie miała interesu prawnego w postępowaniu zatwierdzającym podział nieruchomości i nie mógł uzyskać przymiotu strony w tym postępowaniu. Takiego przymiotu nie dawała również uzyskanie tytułu prawnego w postaci nabycia prawa własności do dwóch z wydzielonych działek. Skarżąca bowiem żąda wyeliminowania z obrotu prawnego tej decyzji w zakresie dotyczącym wydzielenia nie własnej działki gruntu, ale działek sąsiednich, które zostały wydzielone pod drogi.
W tym zakresie skarżąca nie ma żadnego interesu prawnego do kwestionowania decyzji podziałowej. Można jedynie mówić o interesie faktycznym skarżącej, która jest wprawdzie zainteresowana wyeliminowaniem z obrotu prawnego kwestionowanej decyzji i zapewnieniem jej drogi dojazdowej, jednakże tego zainteresowania nie może poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego mogącego stanowić podstawę żądania stosownych czynności organu administracji publicznej.
W związku z tym należy uznać, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi określona w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa przesłanka do skutecznego domagania się uchylenia decyzji w trybie wznowienia. Wprawdzie z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ uznał za spełnioną przesłankę dopuszczalności
wznowienia postępowania, to jednak samo rozstrzygnięcie o odmowie uchylenia decyzji odpowiada prawu, a tym samym powołane uchybienie nie miało wpływu na wynik postępowania.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 Prawa
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło