I SA/Wa 964/12

WyrokWSA w Warszawie2012-09-13

Skład orzekający: Gabriela Nowak, Jolanta Dargas, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, opierając się jedynie na dacie prezentaty na odwołaniu, bez należytego zbadania sposobu jego złożenia przez stronę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło zasady postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 i 77 Kpa, nie przeprowadzając wyczerpującego postępowania dowodowego w celu ustalenia sposobu i daty wniesienia odwołania. Brak jednoznacznych dowodów co do sposobu złożenia odwołania (osobiście czy pocztą) uniemożliwiał arbitralne stwierdzenie uchybienia terminu, co skutkowało uchyleniem zaskarżonego postanowienia.
Stan faktyczny
Skarżąca E. W. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza Gminy K. odmawiającej przyznania pomocy finansowej. Organ odwoławczy uznał, że odwołanie zostało złożone po terminie, opierając się na dacie prezentaty na odwołaniu. Skarżąca twierdziła, że nadała odwołanie pocztą w ustawowym terminie, przedstawiając dowód nadania. Sąd rozpoznał sprawę ze skargi E. W. na postanowienie SKO.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. i stwierdzono, że postanowienie to nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Protokolant referent-stażysta Agnieszka Chustecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2012 r. sprawy ze skargi E. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W.stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia przez E. W. odwołania od decyzji Burmistrza Gminy K. z dnia [...] sierpnia 2011 r., Nr [...] (omyłkowo podano nr OPS[...] ) decyzji odmawiającej udzielenie E. W. pomocy finansowej na zakup żywności i leków. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym. Burmistrz Gminy K. po rozpoznaniu wniosku E. W., decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. Nr [...] odmówił udzielenia E. W. pomocy finansowej na zakup żywności oraz leków. Powyższe orzeczenie zostało odebrane przez skarżącą w dniu 13 września 2011 r. W dniu 29 września 2011 r. do Ośrodka Pomocy Społecznej w K.. wpłynęło odwołanie skarżącej od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] sierpnia 2011 r. (prezentata OPS na odwołaniu). Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia powyższego odwołania. W uzasadnieniu organ wskazał, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania ma miejsce wówczas, gdy odwołanie zostanie złożone po upływie przewidzianego w art. 129 § 2 Kpa - czternastodniowego terminu. Termin ten minął dla skarżącej w dniu 27 września 2011 r., co oznacza, że złożenie odwołania dopiero w dniu 29 września 2011 r. skutkować musi stwierdzeniem jego uchybienia na podstawie art. 134 kpa. Na powyższe postanowienie Kolegium E. W. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jego uchylenie. Skarżąca wskazała, że nie jest prawdą, iż jak twierdzi organ odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji złożyła w Ośrodku Pomocy Społecznej w J. . Odwołanie od decyzji wniosła bowiem za pośrednictwem urzędu pocztowego w K. w dniu 26 września 2011 r., na dowód czego przedstawiła kserokopię dowodu nadania nr[...]. Powyższe w ocenie skarżącej bezsprzecznie oznacza dochowanie przez nią ustawowego 14-dniowego terminu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekające w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona. W pierwszej kolejności wskazać należy, że zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] stwierdzające uchybienie przez skarżącą terminu do wniesienia odwołania, wydane zostało na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - zwanego dalej kpa. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Powyższe oznacza, że w myśl art. 134 kpa organ odwoławczy przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania odwołania zobowiązany jest zbadać w postępowaniu wstępnym, czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Dokonując ustaleń w tym zakresie organ winien wziąć pod uwagę i rozważyć wszystkie okoliczności istotne z punktu widzenia konieczności dokonania takiej oceny. Postanowienie o niedopuszczalność odwołania oraz uchybienia terminu do jego wniesienia skutkuje bowiem zamknięciem stronie drogi do ponownego rozpoznania sprawy zakończonej rozstrzygnięciem organu I instancji. Stosownie do treści art. 129 § 1 i 2 kpa odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Odnosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy wskazać należy, że zasadnicze znaczenie ma ustalenie, czy odwołanie E. W. zostało złożone z zachowaniem ustawowego terminu do jego wniesienia. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy decyzja Burmistrza Gminy K. z dnia [...] sierpnia 2011 r., została doręczona skarżącej w dniu [..] września 2011 roku. Bezspornym jest zatem, że termin do wniesienia odwołania od wskazanej decyzji organu I instancji upłynął dla skarżącej w dniu 27 września 2011 roku. Jak wynika z treści zaskarżonego postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uznało, że odwołanie skarżącej zostało złożone po terminie. Organ przyjął bowiem, że E. W. złożyła dowołanie osobiście w organie pierwszej instancji w dniu 29 września 2011 r. W ocenie Sądu powyższe okoliczności naruszenia terminu do wniesienia odwołania budzą jednak wątpliwości. Po pierwsze, jak wynika z prezentaty OPS znajdującej się na odwołaniu skarżącej, brak jest na niej adnotacji mówiącej o tym w jaki sposób odwołanie skarżącej trafiło do organu. Nie można zatem jednoznacznie stwierdzić, czy pismo skarżącej zostało złożone bezpośrednio przez nią w biurze podawczym organu - jak twierdzi Kolegium, czy też doręczone zostało ono za pośrednictwem urzędu pocztowego, na co wskazuje skarżąca. Analiza akt sprawy wskazuje, że również organ wydający zaskarżone postanowienie miał wątpliwości w tej kwestii, gdyż pismem z dnia [...] listopada 2011 r. (nr [...]) wystąpił do Ośrodka Pomocy Społecznej, o udzielenie informacji m.in. w jaki sposób zostało wniesione odwołanie od decyzji Nr [...]. Czy uzyskał w tej kwestii potrzebną informację, stwierdzić jednak nie można, gdyż w nadesłanych aktach sprawy brak jest pisma wyjaśniającego. Również w odpowiedzi na skargę organ nie odniósł się do zarzutów skarżącej, w których wskazuje ona że odwołanie zostało nadane w terminie w dniu 26 września 2011 r. za pośrednictwem urzędu pocztowego. Zgromadzone w sprawie dowody nie świadczą zatem bezspornie o sposobie w jaki skarżąca złożyła odwołanie od decyzji pierwszej instancji. Organ nie miał zatem podstaw do arbitralnego stwierdzenia, że doszło do uchybienia terminu, co uzasadniało wydanie orzeczenia w trybie art. 134 kpa. Dokonując zatem kontroli zaskarżonego postanowienia pod kątem jego zgodności z prawem, Sąd uznał, że organ administracyjny nie dokonał szczegółowej analizy stanu faktycznego, przez co naruszył podstawowe zasady postępowania administracyjnego wyrażone w art. 7 i art. 77 Kpa. Podkreślić należy, że obowiązek udowodnienia ponad wszelka wątpliwość uchybienia terminowi do wniesienia odwołania ciąży na organie administracyjnym, skoro organ ten wyciąga z tego faktu negatywne dla skarżącej konsekwencję. Powinien zatem zebrać i rozpatrzyć w wyczerpujący sposób cały materiał dowodowy oraz dokonać jego właściwej oceny. Na marginesie należy wskazać również, że w przypadku powzięcia przez organ odwoławczy wątpliwości, co do sposobu złożenia odwołania, Kolegium mogło wystąpić do skarżącej o wykazanie w jaki sposób zostało ono przez nią złożone. W aktach administracyjnych brak jest tymczasem jakiegokolwiek dowodu potwierdzającego fakt przeprowadzenia przez organ stosownego postępowania mającego na celu jednoznaczne ustalenie sposobu i daty wniesienia odwołania przez skarżącą. Kolegium ograniczyło się jedynie do stwierdzenia, iż na potwierdzeniu odbioru widnieje prezentata z datą 29 września 2011 r. i że to właśnie tą datę należy uznać za termin w jakiej skarżąca złożyła odwołanie. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze winno przeprowadzić stosowne postępowanie dowodowe obejmujące czynności zmierzające do ustalenia w jaki sposób skarżąca złożyła odwołanie, przy uwzględnieniu zaleceń zawartych w niniejszym uzasadnieniu wyroku. Uznając, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło