I SA/Wa 98/09
WyrokWSA w Warszawie2009-06-23
Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Monika Nowicka, Maria Tarnowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości z 1950 r. i 1951 r. wydane na podstawie dekretu z 1948 r. i rozporządzenia z 1934 r. są dotknięte wadą nieważności, w szczególności z uwagi na brak wypłaconego odszkodowania lub nieprawidłowe procedury zawiadomienia?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły stwierdzenia nieważności orzeczeń o wywłaszczeniu z 1950 r. i 1951 r. Stwierdzono, że spełnione zostały przesłanki wywłaszczenia określone w dekrecie z 1948 r., a procedury zawiadomienia i doręczenia były zgodne z obowiązującymi przepisami. Brak wypłaconego odszkodowania nie stanowił przesłanki do stwierdzenia nieważności, gdyż postępowanie o odszkodowanie było odrębne i wymagało wniosku właściciela, który nie został złożony. Uchybienia proceduralne, takie jak brak pouczenia o środkach odwoławczych, uznano za nieistotne.Stan faktyczny
Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności orzeczeń Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z 1950 r. i 1951 r. dotyczących wywłaszczenia nieruchomości. Minister Infrastruktury odmówił stwierdzenia nieważności, uznając, że wywłaszczenie było zgodne z prawem, a brak wypłaconego odszkodowania nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności. Skarżący zarzucili m.in. konfiskatę mienia, nieprawdziwe informacje o braku wniosku o odszkodowanie, wywłaszczenie z datą wsteczną i brak wpisu nowego właściciela do księgi wieczystej. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędziowie: WSA Monika Nowicka WSA Maria Tarnowska Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi A.B., H.W. i L.W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczeń administracyjnych oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r. Minister Infrastruktury po rozpatrzeniu wniosku H. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury z [...] stycznia 2008 r. nr [...] - sprostowaną postanowieniem z [...] marca 2008 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z [...] grudnia 1950 r. nr [...] w części dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości położonej w P., zapisanej w dawnej księdze wieczystej [...], parcela nr [...] o pow. [...] m2, stanowiącej własność O. W. oraz odmawiającą stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z [...] października 1951 r. nr [...] o wykonaniu orzeczenia z dnia [...] grudnia 1950 r. - w części dotyczącej tej nieruchomości utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] stycznia 2008 r.
W uzasadnieniu organ nadzoru wskazał, że orzeczeniem z [...] grudnia
1950 r. nr [...] Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. orzekło o wywłaszczeniu wyżej opisanej nieruchomości, stanowiącej własność O. W. (punkt 152 orzeczenia).
Orzeczeniem z [...] października 1951 r. nr [...] Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. orzekło o wykonaniu orzeczenia z [...] grudnia 1950 r.
Pismem z 24 lipca 2006 r. A. B., H. W. i L. W. (spadkobiercy O. W. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w P. z [..] maja 1980 r. sygn. akt III [...], spadkobiercy M. W. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w P. z [...] września 1998 r. sygn. akt III [...] oraz spadkobiercy J. W. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w P. z [...] marca 2001 r. sygn. akt II [...]) wystąpili z wnioskiem o stwierdzenie nieważności orzeczeń z dnia [...] grudnia 1950 r. oraz z [...] października 1951 r.
Decyzją z [...] stycznia 2008 r. nr [...], sprostowaną postanowieniem z [...] marca 2008 r. nr [...], Minister Infrastruktury odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z [...] grudnia 1950 r. w części dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości położonej w P., zapisanej w dawnej księdze wieczystej [...], parcela nr [...] o pow. [...] m2, stanowiącej własność O. W. oraz odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z [...] października1951 r. o wykonaniu orzeczenia z [...] grudnia 1950 r. - w części dotyczącej tej nieruchomości.
Pismem z 8 lutego 2008 r. H. W. wystąpił z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, podnosząc, iż za wywłaszczoną nieruchomość nie zostało ustalone i wypłacone należne odszkodowanie.
Rozpatrując ponownie sprawę Minister Infrastruktury wskazał, że wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości dokonano na podstawie przepisów dekretu z
7 kwietnia 1948 r. o wywłaszczaniu majątków zajętych na cele użyteczności publicznej w okresie wojny 1939-1945 r. (Dz. U. Nr 20, poz. 138) oraz przepisów rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 24 września 1934 r. Prawo o postępowaniu wywłaszczeniowym (Dz. U. Nr 86, poz. 776 ze zm.). Wobec tego w aspekcie zgodności z przepisami przytoczonych aktów prawnych oraz stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie orzekania należy ocenić zaskarżoną decyzję.
Organ nadzoru podkreślił, że z przepisu art. 1 ust. 1 dekretu z 7 kwietnia 1948 r. o wywłaszczeniu majątków zajętych na cele użyteczności publicznej w okresie wojny 1939-1945 r. wynika, że wywłaszczenie przewidziane w tym przepisie było dopuszczalne tylko wówczas, gdy spełnione zostały łącznie następujące przesłanki: 1) nieruchomość podlegająca wywłaszczeniu została zajęta w okresie od 1 września 1939 r. do 9 maja1945 r. na cele wymienione w art. 2 pkt 1 dekretu, a zatem: a) na cele budowy, rozwoju i utrzymania urządzeń komunikacji publicznej, b) na cele przedsiębiorstw podstawowych gałęzi gospodarki narodowej, będących przedsiębiorstwami państwowymi lub przejętych na własność Państwa, c) na cele wojskowe, d) pod ulice i place publiczne, skwery, zieleńce, parki, place sportowe i cmentarze, e) pod zalesienia lub na melioracje, f) na cele użyteczności publicznej, 2) nieruchomość jest nadal użytkowana na cele wymienione w pkt 1 lub w planach zagospodarowania przestrzennego bądź w wytycznych do tych planów jest przewidziana na cele wymienione w pkt 1 i została częściowo lub całkowicie zagospodarowana z funduszów publicznych bądź też zagospodarowanie jej jest przewidziane do realizacji w pierwszej kolejności planu, 3) w dniu wejścia w życie dekretu, tj. w dniu 16 kwietnia 1948 r., nieruchomość znajdowała się we władaniu Skarbu Państwa, związków samorządu terytorialnego lub przedsiębiorstw państwowych.
Minister Infrastruktury podkreślił, że stwierdzenie na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa nieważności decyzji wywłaszczeniowej wydanej na podstawie przepisów powyżej wskazanego dekretu wymaga bezspornego ustalenia, że w dniu wydania takiej decyzji nie była spełniona przynajmniej jedna z wyżej wymienionych przesłanek wywłaszczenia.
Oceniając więc legalność zaskarżonego orzeczenia należy ustalić, czy nieruchomość została zajęta w okresie [...] na cele wymienione w art. 2 pkt 1.
Organ nadzoru wskazał, że jak wynika z akt archiwalnych - w szczególności z wniosku o wywłaszczenie z 24 października 1949 r. nr [...] oraz pisma wnioskodawców z [...] lipca 2006 r. - przedmiotowa nieruchomość została zajęta w okresie [...] pod rozbudowę węzła kolejowego w P., budowę dworca rozrządowego P. oraz rozbudowę innych urządzeń kolejowych na terenie P., co w ocenie organu nadzoru niewątpliwie stanowiło cel użyteczności publicznej.
Organ ten podkreślił, że obwieszczeniem z [...] października 1950 r.
nr [...] Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. poinformowało Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w P., iż zostało wszczęte postępowanie wywłaszczeniowe na rzecz Skarbu Państwa na cele użyteczności publicznej. Jednocześnie, przesyłając akta sprawy, poleciło ogłosić "w zainteresowanej gminie o wszczęciu postępowania".
Zgodnie z powyższym, obwieszczeniem z [...] listopada 1950 r. [...] Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w P. poinformowało o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego m.in. wobec nieruchomości stanowiącej własność O. W.
Obwieszczenie o wszczęciu postępowania było wywieszone na tablicy ogłoszeń w dniach od 10 listopada 1950 r. do 25 listopada 1950 r.
Jednocześnie organ nadzoru wskazał, że w myśl art. 4 ust. 1 dekretu z 7 kwietnia 1948 r. do wywłaszczenia na jego podstawie stosowało się odpowiednio przepisy rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 24 września 1934 r. - Prawo o postępowaniu wywłaszczeniowym (Dz. U. Nr 86, poz. 776) ze zmianami wskazanymi w tym przepisie.
Zmiany opisane w art. 4 ust. 1 pkt 4 dekretu dotyczyły zawiadomień i doręczeń. Zawiadomienia i doręczenia do rąk właściciela lub posiadacza nieruchomości w toku czynności wstępnych, postępowania przygotowawczego i wywłaszczenia, przewidziane w rozporządzeniu Prezydenta RP (art. 6-25 rozporządzenia), zastąpione zostały przez ogłoszenie w Wojewódzkim Dzienniku Urzędowym i przez wywieszenie tych ogłoszeń w siedzibie właściwego zarządu gminnego lub miejskiego.
Organ nadzoru podkreślił, że jak wynika z akt administracyjnych, wskazany w
art. 4 ust. 1 pkt 4 dekretu sposób zawiadomienia o decyzji został zachowany, bowiem orzeczenie z 30 grudnia 1950 r. o wywłaszczeniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z 10 stycznia 1951 r. nr [...] poz. [...].
Orzeczenie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z
[...] października 1951 r. nr [...] o wykonaniu orzeczenia o wywłaszczeniu miało na celu jedynie potwierdzenie ostateczności decyzji wywłaszczeniowej.
Minister Infrastruktury wskazał, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 6 dekretu z
7 kwietnia 1948 r. ustalenia odszkodowania dokonywano na wniosek właściciela nieruchomości. W tej części bowiem, na podstawie art. 4 ust. 1, nie stosowano przepisów rozporządzenia z 24 września 1934 r.
Zdaniem organu brak przyznania odszkodowania nie może stanowić przesłanki do wyeliminowania z obrotu prawnego orzeczenia o wywłaszczeniu, bowiem postępowanie o odszkodowanie było odrębnym postępowaniem administracyjnym, które kończyło się wydaniem odrębnej decyzji.
Organ nadzoru zauważył, że z akt sprawy nie wynika, aby były właściciel – O. W. złożył wniosek o przyznanie odszkodowania.
Minister Infrastruktury stwierdził, że zgromadzone w sprawie materiały dowodowe jednoznacznie dają podstawę do odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z [...] grudnia 1950 r. o wywłaszczeniu nieruchomości oraz orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z [...] października 1951 r. o wykonaniu orzeczenia wywłaszczeniowego.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w warszawie złożyła A. B., H. W. i L. W.
Skarżący zarzucili, że zaskarżona decyzja zawiera pokrętną, tendencyjną i dyskryminującą skarżących argumentację. Nie odnosi się bowiem do kwestii zasadniczej tj. konfiskaty mienia.
Skarżący podkreślili, że uzasadnienie decyzji zawiera nieprawdziwe informacje, że O. W. nie wniósł o przyznanie odszkodowania. Wskazali, że wielokrotnie składał on wniosek o odszkodowanie czego dowodem jest orzeczenie Państwowej Komisji Ziemskiej z [...] października 1949 r. o odmowie przyznania działki zastępczej. Skarżący zarzucili, że organ nie wyjaśnił dlatego procedura odszkodowawcza miała miejsce dopiero w roku 1950, pomimo, że Skarb Państwa władał działką już od 1945 r. przejmując stację rozrządową P. po okupantach. Podkreślili, że wywłaszczenie z datą wsteczną jest bezprawiem.
Zarzucili, że decyzja nie odnosi się do kwestii, że wywłaszczenie przedmiotowej działki bez odszkodowania nie uprawniało do urządzenia nowej księgi wieczystej KW [...] z pominięciem wpisu właścicieli.
Skarżący podkreślili, że 59-letnia zwłoka organu w staraniach właściciela i jego spadkobierców o odszkodowanie jest sprzeczne z Konstytucją.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżone j decyzji.
Uczestnik postępowania P. [...] SA w W. w piśmie z 19 czerwca 2009 r. wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola sądowo-administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżony akt nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Biorąc pod uwagę powyższe kryteria należy uznać, że skarga nie jest zasadna.
Przedmiotem postępowania nadzorczego były orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z [...] grudnia 1950 r. i z [...] października 1951 r.
Wskazać należy, że stwierdzenie nieważności decyzji (orzeczenia administracyjnego) jest instytucją szczególną, godzącą w zasadę trwałości decyzji administracyjnych, zatem zaistnienie przesłanki powodującej stwierdzenie nieważności musi być oczywiste i nie budzić najmniejszej wątpliwości.
W ocenie Sądu organ nadzoru prawidłowo i wnikliwie przeprowadził postępowanie i słusznie wskazał, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności kontrolowanych w postępowaniu nadzorczym orzeczeń administracyjnych, bowiem nie zaistniała żadna z przesłanek określonych w art. 156 §1 kpa. Orzeczenia wydane były przez właściwy rzeczowo organ, w ramach jego kompetencji i zgodnie z obowiązującymi w dacie wydania orzeczeń przepisami prawa materialnego i procesowego.
Podstawę prawną tych orzeczeń stanowiły przepisy dekretu z 7 kwietnia 1948 r. o wywłaszczeniu majątków zajętych na cele użyteczności publicznej w okresie wojny 1939-1945 oraz przepisy rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 24 września 1934 r. Prawo o postępowaniu wywłaszczeniowym.
Jak prawidłowo wskazał organ nadzoru, spełnione zostały przesłanki wywłaszczenia określone w przepisach dekretu z 7 kwietnia 1948 r. Przedmiotowa nieruchomość została zajęta w okresie wojny 1939-1945 pod rozbudowę węzła kolejowego, budowę dworca rozrządowego oraz innych urządzeń kolejowych. Okoliczność tę przyznają sami skarżący we wniosku z 24 lipca 2006 r. o stwierdzenie nieważności orzeczeń. We wniosku tym skarżący stwierdzają: "nieruchomość stanowiąca własność O. W. zajęta była przez okupanta w okresie II wojny światowej pod linię kolejową...".
Powyższe wynika także z zebranych w postępowaniu nadzorczym dowodów, a w szczególności z wniosku wywłaszczeniowego złożonego przez Dyrekcję [...] z [...] października 1949 r., pism P. [...] S.A. w W. - Oddział [...] P. z [...] lutego
2007 r., z 26 lutego 2007 r. i z 2 marca 2007 r. Dokumenty te stwierdzają, że linia kolejowa powstała w 1942 r.
Jak wynika z akt sprawy przedmiotowa działka znajdowała się w dniu 16 kwietnia 1948 r., tj. w dniu wejścia w życie dekretu we władaniu Skarbu Państwa – P., co przyznają sami skarżący w uzasadnieniu skargi, pisząc: "Skarb Państwa władał działką już od 1945 r. przejmując stację rozrządową P. po okupantach".
Niewątpliwie budowa linii kolejowej, dworca rozrządowego i innych urządzeń niezbędnych do funkcjonowania kolei mieści się w pojęciu celu użyteczności publicznej, o jakim mowa w art. 2 pkt 1) ppkt f) wyżej wskazanego dekretu.
Wobec tego spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 1 i 2 dekretu.
Wniosek wywłaszczeniowy z 24 października 1949 r. został złożony w terminie określonym w art. 3 ust 1 dekretu (tj. do 31 grudnia 1950 r.).
Prawidłowo organ nadzoru wskazał, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 4) dekretu zawiadomienie i doręczenie do rąk właściciela lub posiadacza nieruchomości w toku czynności wstępnych postępowania przygotowawczego i wywłaszczenia, zastępuje się przez ogłoszenie w Wojewódzkim Dzienniku Urzędowym i przez wywieszenie odpisu tych ogłoszeń w siedzibie właściwego zarządu gminnego lub miejskiego. Tak było w kontrolowanym postępowaniu wywłaszczeniowym. Jak wynika z zebranych w toku postępowania administracyjnego dokumentów, obwieszczenie z 3 listopada 1950 r. o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego było wywieszone na tablicy ogłoszeń Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w dniach od 10 do 25 listopada 1950 r., na co wskazuje treść pisma tegoż Prezydium z 2 grudnia 1950 r. Z pisma tego wynika również, że nikt spośród osób wywłaszczonych nie zgłosił żadnego wniosku ani sprzeciwu.
Z kolei o orzeczeniu wywłaszczeniowym z 30 grudnia 1950 r. obwieszczono w Dzienniku Urzędowym Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z 10 stycznia 1951 r. nr 1 oraz w siedzibie Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w P. w dniach od 10 do 25 stycznia 1951 r., co wynika z pisma Prezydium z 6 lutego 1951 r. Zachowane więc zostały wymogi dekretowe dotyczące doręczeń i zawiadomień stron postępowania.
Odnośnie zarzutów skarżących zawartych we wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczeń, co do naruszeń przepisów postępowania przy wywłaszczaniu nieruchomości, wskazać należy, że w art. 4 ust. 1 dekretu określono, iż do wywłaszczenia na podstawie dekretu stosuje się odpowiednio przepisy rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 24 września 1934 r. - Prawo o postępowaniu wywłaszczeniom, ze zmianami tam wskazanymi, a m.in. dotyczącymi doręczeń i zawiadomień, trybu ustalania odszkodowania i jego wypłaty. Przy czym odpowiednie stosowanie przepisów innego aktu prawnego nie jest jego stosowaniem wprost, lecz z pewnymi koniecznymi odstępstwami polegającymi np. na nie stosowaniu niektórych przepisów.
Wbrew zarzutom skargi odszkodowanie wypłacane było wyłącznie na wniosek właściciela, co wynika wprost z art. 4 ust 1 pkt 6 ) dekretu. Pouczenie co do ustalenia odszkodowania zawarte było także w uzasadnieniu orzeczenia wywłaszczeniowego.
Wskazać należy, że ani z przepisów dekretu z 7 kwietnia 1948 r. o wywłaszczeniu majątków zajętych na cele użyteczności publicznej w okresie wojny 1939-1945, ani z przepisów rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 24 września 1934 r. Prawo o postępowaniu wywłaszczeniowym, nie wynika, aby w orzeczeniu o wywłaszczeniu organ administracji obowiązany był rozstrzygać także o odszkodowaniu. Były to odrębne postępowania. Wobec tego zarzuty skargi dotyczące nie przyznania odszkodowania i wskazanie braku odszkodowania jako przesłanki wydania kwestionowanych orzeczeń z rażącym naruszeniem prawa są chybione.
Z powyższych przyczyn nie ma doniosłości prawnej dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji okoliczność, czy były właściciel występował, czy też nie występował z wnioskami o odszkodowanie. Dotyczy to także orzeczenia Państwowej Komisji Ziemskiej z dnia [...] października 1949 r. o odmowie przyznania działki zamiennej. Orzeczenie to zapadło w innym postępowaniu, dotyczyło innego przedmiotu, a rozstrzygnięcie wydane było na innej podstawie prawnej.
Również bezpodstawny jest zarzut skargi, że brak ustalenia odszkodowania nie uprawniał do założenia księgi wieczystej z wpisem nowego właściciela. Miarodajny w tej kwestii jest przepis art. 42 § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z 24 września 1934 r. Prawo o postępowaniu wywłaszczeniowym, który brzmi: "na podstawie ostatecznego orzeczenia o wykonaniu wywłaszczenia tytuł własności przedmiotu wywłaszczonego zostanie przepisany na rzecz wywłaszczającego w księdze hipotecznej, jeżeli nieruchomość miała uregulowaną hipotekę".
Niezasadny jest także zarzut skargi sformułowany jako wydanie orzeczenia wywłaszczeniowego z datą wsteczną, skoro Skarb Państwa władał działką od 1945 r. Otóż zgodnie z art. 1 ust 3 dekretu z 7 kwietnia 1948 r. wywłaszczenie polega na odjęciu prawa własności z dniem 9 maja 1945 r. Wobec powyższego to ustawodawca określił datę utraty własności. Organ był tą datą związany. W tej sytuacji okoliczność, że decyzja wywłaszczeniowa została wydana w 1950 r., nie ma żadnego znaczenia.
Zważyć należy, że jak wynika z akt administracyjnych, organ dołożył znacznych starań w kompletowaniu dokumentów archiwalnych dotyczących postępowania zakończonego kwestionowanymi orzeczeniami. Jednakże nie odnaleziono wszystkich dokumentów, m.in. związanych z rozprawą administracyjną. Nie oznacza to jednak z całą pewnością, że nie przeprowadzono rozprawy administracyjnej.
Wobec obowiązywania zasady domniemania legalności ostatecznej decyzji administracyjnej określonej w art. 16 kpa, braki w archiwalnych dokumentach spowodowane niemożnością ich odnalezienia, nie mogą same w sobie przemawiać za wydaniem decyzji z rażącym naruszeniem prawa, zważywszy, że od wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego i wydania decyzji wywłaszczeniowej minęło prawie 60 lat,
Prawidłowe są również ustalenia i rozstrzygnięcie organu nadzoru odnośnie orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z [...] października 1951 r. o wykonaniu wywłaszczenia. Orzeczenie to zostało wydane na podstawie przepisów art. 41 § 1 oraz art. 42 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 24 września 1934 r. Prawo o postępowaniu wywłaszczeniowym, które to przepisy ówcześnie orzekający organ zastosował prawidłowo.
Błędne jest stanowisko skarżących zawarte we wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczeń, że orzeczenie o wykonaniu wywłaszczenia powinno być poprzedzone wypłaceniem odszkodowania. Wprawdzie przepis art. 42 § 2 rozporządzenia z 24 września 1934 r. stanowi, że wydanie orzeczenia będzie poprzedzone wypłaceniem lub złożeniem do depozytu sumy odszkodowania ustalonego umową lub decyzją, jednakże stosowanie tego przepisu wyłączone zostało przepisem art. 4 ust 1 pkt 6) dekretu z 7 kwietnia 1948 r., zgodnie z którym przepisy rozporządzenia stosowało się odpowiednio, a ustalenie odszkodowania następowało na wniosek właściciela, a nie z urzędu.
Z kolei brak pouczenia w orzeczeniu z [...] października 1951 r. o środkach odwoławczych jest wprawdzie uchybieniem organu, jednakże należy je zakwalifikować do kategorii wad nieistotnych, które nie dają podstaw do stwierdzenia jego nieważności. Brak pouczenia mógł być bowiem usunięty na skutek wniosku strony o uzupełnienie orzeczenia.
Mając na uwadze wszystkie powyżej wskazane okoliczności uznać należy, że organ nadzoru prawidłowo odmówił stwierdzenia nieważności kontrolowanych orzeczeń administracyjnych, jako nie dotkniętych żadną z wad określonych w art. 156 § 1 kpa. Co prawda w podstawie prawnej decyzji z [...] stycznia 2008 r. organ ten wadliwie powołał przepis art. 158 § 2 kpa, który nie miał w sprawie zastosowania, jednakże uchybienie to nie miało żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Wobec tego, że zaskarżona decyzja oraz decyzja z [...] stycznia 2008 r. są zgodne z prawem, Sąd oddalił skargę z mocy art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło