I SA/Wa 987/13

WyrokWSA w Warszawie2014-02-18

Skład orzekający: Iwona Maciejuk, Joanna Skiba, Przemysław Żmich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciele nieruchomości sąsiedniej, którzy nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości podlegającej podziałowi, mają interes prawny do wniesienia zażalenia na postanowienie opiniujące projekt podziału?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak jest interesu prawnego do wniesienia zażalenia przez właścicieli nieruchomości sąsiedniej, którzy nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości podlegającej podziałowi. Podział nieruchomości jest wykonywaniem prawa własności i nie oddziałuje na sytuację prawną właścicieli nieruchomości sąsiednich. Brak tytułu prawnego do nieruchomości dzielonej oznacza brak interesu prawnego do bycia stroną w postępowaniu o podział nieruchomości.
Stan faktyczny
A. i U. W. wnieśli zażalenie na postanowienie Prezydenta W. negatywnie opiniujące podział ich sąsiedniej nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie zażaleniowe, uznając, że skarżący nie są stroną w sprawie, ponieważ nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości podlegającej podziałowi. Skarżący zaskarżyli postanowienie Kolegium do WSA, domagając się jego uchylenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Maciejuk Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Sędzia WSA Przemysław Żmich Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2014 r. sprawy ze skargi A. W. i U. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia A. i U. W. na postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...], negatywnie opiniujące podział nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...] położonej przy ul. [...] na terenie Dzielnicy [...] w sposób przedstawiony na wstępnym projekcie - umorzyło postępowanie wywołane tym zażaleniem. W uzasadnieniu organ przestawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy: Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] negatywnie zaopiniował podział nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...] położonej przy ul. [...] na terenie Dzielnicy [...] w sposób przedstawiony na wstępnym projekcie. Nie zgadzając się z zapadłym w sprawie rozstrzygnięciem, zażalenie na to postanowienie wniosła spółka A. [...] sp. z.o.o. Zażalenie spółki zostało rozpoznane postanowieniem z dnia [...] listopada 2012 r. Zażalenie na postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. złożyli również A. i U. W. Skarżący będąc właścicielami działki ewidencyjnej nr [...] wnieśli o uznanie ich za stronę postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze ww. postanowieniem z dnia [...] lutego 2013 r. umorzyło postępowanie odwoławcze zainicjowane zażaleniem A. i U. W. Kolegium w oparciu o akta sprawy ustaliło, że A. i U. W. są właścicielami działki ewidencyjnej nr [...], która nie była przedmiotem postępowania podziałowego, ale jedynie sąsiaduje z działka nr [...]. Powyższe w ocenie organu II instancji powoduje, że A. i U. W., nie będąc właścicielami podlegającej podziałowi działki nr [...] i nie posiadając do niej obecnie żadnych praw rzeczowych, nie mają w postępowaniu podziałowym praw strony w rozumieniu art. 28 K.p.a. W stosunku do tej działki skarżący nie posiadają żadnego tytułu prawnego umożliwiającego im dysponowanie, tj. prawa własności lub użytkowania wieczystego. Zgodnie z art. 97 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Stosownie do art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W rozpatrywanej sprawie z wnioskiem o podział nieruchomości mógł wystąpić jej właściciel, współwłaściciel, użytkownik wieczysty lub współużytkownik wieczysty, starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej. Odwołujący się nie posiadają obecnie żadnego prawa rzeczowego do działki nr [...] , która podlegała podziałowi. W ocenie Kolegium podział nieruchomości gruntowej jest wykonywaniem prawa własności, nie oddziałującym na sytuację prawną właścicieli nieruchomości np. sąsiednich. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone przez A. W. i U. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Stwierdzili, że zaskarżone postanowienie narusza: - art. 6, 7, 8, 9, 11 k.p.a. oraz 28 i 77 § 1 k.p.a. polegające na nie wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy i nie uwzględnieniu słusznego interesu strony w rozstrzygnięciu zażalenia; - art. 64 Konstytucji przez ograniczenie prawa własności skarżących; - art. 93 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami przez błędną jego wykładnię. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Powyższe regulacja określa podstawową funkcję sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania prowadzącego do oceny, czy zaskarżone akty lub czynności z zakresu administracji publicznej odpowiadają prawu i czy postępowanie poprzedzające ich wydanie nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji. Zgodnie z art. 97 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651, ze zm.) podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Jeżeli nieruchomość jest przedmiotem współwłasności lub współużytkowania wieczystego podziału można dokonać na wniosek wszystkich współwłaścicieli albo współużytkowników wieczystych. W przypadkach, o których mowa w art. 95 pkt 3-5, podziału nieruchomości można dokonać z urzędu albo na wniosek odpowiednio starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, zarządu powiatu albo zarządu województwa (art. 95 ust.4 ww. ustawy). W niniejszej sprawie z wnioskiem o dokonanie podziału wystąpiła spółka A. [...] sp. z.o.o., która jest właścicielem działki nr [...]. Stosownie do art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, zwanego dalej K.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym, czy określonemu podmiotowi przysługują uprawnienia strony przesądzają przepisy prawa materialnego, przy czym interes prawny wyrażać się winien w możliwości zastosowania normy prawa materialnego w konkretnej sytuacji danego podmiotu prawa. Powszechnie przyjęte jest zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że pojęcie "interes prawny" użyte w powyższym przepisie oznacza interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Interes ten wynika z przepisu prawa materialnego, który w okolicznościach danej sprawy daje podstawę do uznania danego podmiotu za stronę postępowania. W ocenie sądu podział nieruchomości gruntowej jest wykonywaniem prawa własności, nie oddziałującym na sytuację prawną właścicieli nieruchomości np. sąsiednich. Jak wynika z akt sprawy, odwołujący się nie legitymują się żadnym prawnorzeczowym tytułem do działki objętej postanowieniem opiniującym jej podział. Oznacza to, że po stronie skarżącej brak jest interesu prawnego umożliwiającego wystąpienie z zażaleniem na postanowienie opiniujące projekt podziału działki, co do której nie posiadają oni żadnego interesu prawnego do występowania w tym postępowaniu w charakterze strony. W konsekwencji nie są również legitymowani do domagania się podziału nieruchomości, bądź kwestionowania dokonanego podziału nieruchomości. Udział w postępowaniu o podział ewidencyjny nieruchomości jest uprawnieniem związanym z prawem do nieruchomości dzielonej. Tak więc, interes prawny do bycia stroną posiadają podmioty, które są władne dysponować nieruchomością w ramach przysługującego im prawa. W doktrynie oraz orzecznictwie ugruntowany jest pogląd zgodnie z którym interes prawny w postępowaniu dotyczącym podziału nieruchomości przysługuje właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości. Jak wynika z akt sprawy, skarżący nie legitymują się żadnym prawnorzeczowym tytułem do działki objętej postanowieniem opiniującym projekt jej podziału. Osoba nieposiadająca żadnego tytułu prawnego do nieruchomości będącej przedmiotem podziału nie ma interesu prawnego do występowania w tym postępowaniu w charakterze strony, w konsekwencji nie jest również legitymowana do wniesienia zażalenia na postanowienie opiniującego projekt podziału. Skarżący są właścicielami działki nr [...], sąsiadującej z działką nr [...]. Zawarli również z A. [...] sp. z.o.o. w W. w formie aktu notarialnego przedwstępną warunkową umowę sprzedaży działki objętej obecnie księgą wieczystą [...] o powierzchni i położeniu oznaczonym na mapie stanowiącej załącznik do aktu notarialnego. Wynika z tego, że skarżący obecnie dopiero ubiegają się o nabycie części działki nr [...]. Z uwagi na to, że w chwili wydawania zaskarżonego postanowienia skarżący nie posiadali żadnego tytułu prawnego do nieruchomości będącej przedmiotem podziału, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. zasadnie zastosowało art.138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 144 K.p.a. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło