I SA/Wa 990/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-05-12

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest osobą bezrobotną i otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Wnioskodawca, znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej, bezrobotny i otrzymujący świadczenia z pomocy społecznej, wykazał przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Sytuacja majątkowa wnioskodawcy uzasadnia twierdzenie, że nie jest on w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Ponadto, wnioskodawca jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy ustawy w sprawach z zakresu pomocy społecznej.
Stan faktyczny
T. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą przyznania zasiłku celowego. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną, utrzymującą się ze świadczeń pomocy społecznej, nieposiadającą majątku ani oszczędności, co uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi T. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...]. T. Z., wnioskiem z dnia 18 kwietnia 2014 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi T. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, źródłem jego utrzymania są zaś świadczenia otrzymywane z pomocy społecznej. W uzasadnieniu wniosku skarżący podkreślił, że nie posiada żadnego majątku, oszczędności ani przedmiotów wartościowych, znajduje się bardzo trudnej sytuacji materialnej i nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Wnioskodawca oświadczył ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawca wykazał, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Sytuacja majątkowa skarżącego uzasadnia twierdzenie, że nie jest on w stanie - bez uszczerbku utrzymania koniecznego - ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Z uwagi zaś na fakt, że w złożonym urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazał, że wnosi o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata, wybór pozostawiając uznaniu referendarza sądowego, postanowiono przyznać wnioskodawcy radcę prawnego. Jednocześnie wskazać należy, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem wnioskodawca zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło