I SA/Wa 997/08

WyrokWSA w Warszawie2008-11-19

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Elżbieta Sobielarska, Iwona Kosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo podjął zawieszone postępowanie administracyjne, gdy podstawą zawieszenia było zagadnienie wstępne, które zostało prawomocnie rozstrzygnięte przez sąd administracyjny, mimo złożenia przez stronę wniosku o stwierdzenie nieważności innej decyzji administracyjnej?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo podjął zawieszone postępowanie, gdy ustąpiła przyczyna uzasadniająca zawieszenie, którą było zagadnienie wstępne rozstrzygnięte prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego. Złożenie przez stronę wniosku o stwierdzenie nieważności innej decyzji administracyjnej nie stanowi przesłanki do dalszego zawieszenia postępowania, zwłaszcza gdy w sprawie zaistniała już powaga rzeczy osądzonej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. S.A. na postanowienie Ministra Infrastruktury o podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej. Postępowanie zostało zawieszone do czasu oceny legalności orzeczeń dekretowych. Organ podjął postępowanie, uznając, że przyczyna zawieszenia ustała w związku z prawomocnym wyrokiem WSA oddalającym skargę M. S.A. na decyzję Ministra Infrastruktury dotyczącą stwierdzenia nieważności orzeczeń dekretowych. Skarżący zarzucił przedwczesne podjęcie postępowania, wskazując na złożony przez siebie wniosek o stwierdzenie nieważności innej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędzia WSA Iwona Kosińska Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2008 r. sprawy ze skargi M. S.A. w W. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego oddala skargę. Minister Infrastruktury postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] po rozpoznaniu wniosku M. SA w W. o ponowne rozpoznanie sprawy objętej postanowieniem Ministra Infrastruktury z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] podejmującym postępowanie zawieszone postanowieniem Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] utrzymującym w mocy postanowienie Ministra Budownictwa z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] grudnia 2007 r. W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan faktyczny: Minister Budownictwa postanowieniem z dnia [...] lipca 2006 r. utrzymał w mocy postanowienie Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2006 r. zawieszające z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 1993 r. nr [...] sprostowanej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 1993 r. i z dnia [...] listopada 1993 r. dotyczącej uwłaszczenia M. w W. działkami położonymi w W. przy ul. [...],[...],[...] i [...] do czasu oceny legalności orzeczenia Prezydium Rady narodowej W. z dnia [...] października 1963 oraz utrzymującej je w mocy decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] grudnia 1963r. Z wnioskiem o podjęcie postępowania wystąpili K. D., A. S., B. S. i W. S. Minister Infrastruktury postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007 r. podjął zawieszone postępowanie, gdyż odpadła przyczyna będąca podstawą zawieszenia. Minister Infrastruktury za ustanie przyczyny zawieszenia uznał prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 października 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1177/07 oddalający skargę M. SA w Warszawie na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. dotyczącą stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] grudnia 1963 r. i orzeczenia Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] października 1963 r. odmawiającego dawnym właścicielom gruntów [...] ustanowienia prawa użytkowania wieczystego. M. SA wystąpiła o ponowne rozpoznanie sprawy objętej powyższym postanowieniem uznając, że podjęcie zawieszonego postępowania jest przedwczesne, ponieważ M. wnioskiem z dnia 20 grudnia 2007 r. wystąpiła o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. wydanej w sprawie gruntów [...]. Jednak kwestia ta nie była przyczyną zawieszenia postępowania, gdyż nie istniała w momencie jego zawieszenia. Organ podniósł, że to jaki wpływ będzie miało złożenie przez M. wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. dotyczącej orzeczenia dekretowego na sprawę stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej i czy w związku z tym będzie możliwe wydanie decyzji merytorycznej dotyczącej uwłaszczenia, czy też jej wydanie uzależnione być może od nowej okoliczności prawnej, będzie możliwe do zbadania po podjęciu zawieszonego postępowania. Przed podjęciem postępowania nie jest zdaniem organu możliwe badanie nowych okoliczności sprawy wynikających z wniosku M. o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. Na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2008 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła M. SA w W. wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 poprzez przyjęcie, że wydanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w dniu 11 października 2007 r. wyroku (sygn. akt I SA/Wa 1177/07) jest jedyną przesłanką podjęcia postępowania, a złożenie wniosku M. o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. nie jest przesłanką uzasadniającą kontynuowanie zawieszenia postępowania administracyjnego oraz rażące naruszenie art. 7, 77, 107§ 1 i 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy Zdaniem skarżącego, ponieważ postępowanie z wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury nie zostało zakończone, to wydanie postanowienia o podjęciu postępowania jest przedwczesne. Skarżący z ostrożności procesowej podniósł także fakt, że z zebranego materiału dowodowego sprawy wynika, że K. D. wystąpiła jedynie jako jeden ze współuprawnionych z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] grudnia 1963 r. po wydaniu decyzji uwłaszczeniowych i jego zdaniem postępowanie powinno być umorzone jako nie mające związku z prowadzonym postępowaniem o stwierdzenie nieważności decyzji w sprawie odmowy wydania decyzji o przyznaniu własności czasowej z [...] grudnia 1963 r. Zdaniem skarżącego Minister Infrastruktury nie odnosząc się w postanowieniu z dnia [...] maja 2008 r. do powyższych kwestii naruszył art. 97 § 1 pkt 4 kpa. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia dodając, że postanowienie powyższe dotyczy wyłącznie sprawy podjęcia postępowania i nie rozstrzyga kwestii merytorycznych uwłaszczenia i wniósł o jej oddalenie. W obszernej odpowiedzi na skargę pełnomocnik stron: B. S., W. S., K. D. i A. S. podniósł, że chybiony jest zarzut M. SA o nienależytym wyjaśnieniu przez Ministra Infrastruktury kwestii prejudycjalnych, gdyż z wyroków sądów administracyjnych (Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 kwietnia 2007 r. sygn. akt I OSK 790/06 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 11 października 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1177/07) wynika jednoznacznie, iż jego mocodawcom i ich poprzednikom prawnym przysługiwało prawo (roszczenie), które zostałoby naruszone przez ustanowienie z mocy prawa użytkowania wieczystego na rzecz skarżącej. Wobec powyższego, zdaniem pełnomocnika stron, bezdyskusyjnym jest, że kwestia prejudycjalna została rozstrzygnięta prawomocnie i jako taka zgodnie z art. 170 p.p.s.a. cieszy się powagą rzeczy osądzonej. Zdaniem pełnomocnika stron postępowania nie jest trafny także zarzut skarżącej, że złożenie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia 13 sierpnia 2004 r. jest przesłanką do dalszego zawieszenia postępowania w przedmiotowej sprawie. Skoro bowiem odpadła poprzednia przesłanka zawieszenia postępowania, a kwestia prejudycjalna została wyjaśniona, to postępowanie należało podjąć a później rozstrzygnąć czy istnieją ewentualnie inne przesłanki do jego dalszego zawieszenia. Zdaniem pełnomocnika stron, wniosek M. o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z [...] sierpnia 2004 r. jest oczywiście bezzasadny i narusza powagę rzeczy osądzonej, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 11 października 2007 r. oddalił skargę M. SA na powyższą decyzję stwierdzając, iż jest ona zgodna z prawem, a wyrok ten jest prawomocny. Wyrok ten był poprzedzony wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 kwietnia 2007 r., który również jednoznacznie potwierdza zgodność z prawem tej decyzji. Skoro zatem sądy administracyjne nie znalazły podstaw do uchylenia tej decyzji w zwykłym postępowaniu to tym bardziej podstaw takich nie ma, zdaniem pełnomocnika stron, w postępowaniu nadzorczym prowadzonym na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. Próba wzruszenia decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. narusza art. 170 p.p.s.a. i jest poza prawną próbą wzruszenia dwóch prawomocnych wyroków i ostatecznej tworzącej określony stan prawny decyzji administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwarzył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie jak i postanowienie je poprzedzające są zgodne z obowiązującym prawem. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] Minister Transportu i Budownictwa zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] marca 1993 r. dotyczącej uwłaszczenia M. w W. działkami położonymi w W. przy ul. [...],[...],[...] i [...] do czasu oceny legalności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] października 1963 r. oraz utrzymującej je w mocy decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] grudnia 1963 r. Organ w uzasadnieniu podniósł między innymi, że skoro decyzja nadzorcza wywołuje skutki ex tunc, to może oznaczać, że wniosek S. D. z dnia 28 stycznia 1949 r. o przyznanie prawa własności czasowej może być aktualny i prawa osób trzecich do spornej nieruchomości mogą stanowić przeszkodę do stwierdzenia uwłaszczenia w zakresie objętym decyzją Wojewody [...] z dnia [...] marca 1993 r. Minister Budownictwa postanowieniem z dnia [...] lipca 2006 r. utrzymał powyższe postanowienie w mocy. Z wnioskiem o podjęcie postępowania wystąpiły strony tj. K. D., A. S., B. S. i W. S. argumentując to tym, iż upadła przyczyna jego zawieszenia, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 11 października 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1177/07 oddalił skargę M. na decyzję Ministra Infrastruktury z [...] sierpnia 2004 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności orzeczeń dekretowych z dnia [...] grudnia 1963 r. i [...] października 1963 r., stwierdzając tym samym, że powyższe orzeczenia są niezgodne z prawem, a im przysługuje prawo do nieruchomości objętej decyzją o uwłaszczeniu M. tj. roszczenie o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego. Minister Infrastruktury podzielił powyższe stanowisko, uznając, że odpadła przyczyna zawieszenia postępowania, zagadnienie prejudycjalne zostało prawomocnie wyjaśnione i podjął zawieszone postępowanie. Przepis art. 97 § 2 k.p.a. stanowi, że gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania organ administracji publicznej podejmie postępowanie z urzędu lub na żądanie strony. W sytuacji zawieszenia postępowania ze względu na zagadnienie wstępne, przyczyna uzasadniająca zawieszenie ustępuje w chwili, gdy rozstrzygnięcie tego zagadnienia przez inny organ lub sąd uzyskuje charakter trwały. Podstawowe znaczenie dla takiego ustalenia mają przepisy prawne regulujące określony rodzaj postępowania, w którym rozstrzygane jest zagadnienie wstępne. Przepisy te określają formę rozstrzygnięcia zagadnienia: wyrok, postanowienie, inne orzeczenie, decyzja administracyjna. Mowa jest w nich o prawomocności rozstrzygnięcia, ostateczności, skuteczności, czasami wykonalności. Tak określony moment jest miarodajny dla ustąpienia przyczyny uzasadniającej zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 listopada 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1177/07 przesądził kwestię prejudycjalną, która była powodem zawieszenia postępowania. Kwestia ta została rozstrzygnięta prawomocnie i zgodnie z art. 170 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi cieszy się powagą rzeczy osądzonej. Zatem organ zgodnie z obowiązującym prawem podjął zawieszone postępowanie. Obowiązek podjęcia zawieszonego postępowania, gdy ustąpiły przyczyny zawieszenia wynika wprost z brzmienia art. 97 § 2 k.p.a., zaś formą realizacji tego obowiązku jest postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania, stosownie do treści art. 101 § 1 k.p.a. Sąd podziela w pełni stanowisko organu, że wydanie decyzji merytorycznej rozstrzygającej o prawidłowości uwłaszczenia będzie możliwe dopiero po podjęciu zawieszonego postępowania, ponieważ bez tego podjęcia nie ma możliwości zbadania wszelkich nowych okoliczności sprawy w tym wynikających z wniosku M. o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z [...] sierpnia 2004 r. Sąd jednocześnie nie podziela zarzutu skargi, iż złożenie przez M. wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. jest przesłanką do odmowy podjęcia zawieszonego postępowania. Na marginesie należy zaznaczyć, że w sprawie tej zaistniała już powaga rzeczy osądzonej, a Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] odmówił wszczęcia postępowania z wniosku M. SA w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Infrastruktury ze względu na związanie go oceną prawną zawartą w prawomocnym wyroku sądu potwierdzającym legalność ostatecznej decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. Mając powyższe na uwadze Sąd, na postawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło